Analiza Krytyczna dokumentu „Strategia Bezpieczeństwa Republiki Czeskiej”

z roku 2011.

Kacper Czech grupa B

Dokument strategii bezpieczeństwa Republiki Czeskiej został podpisany w 2011 roku przez Ministerstwo Spraw Zagranicznych Republiki Czeskiej. We wrześniu tego samego roku, został zatwierdzony przez rząd Republiki Czeskiej. Dokument składa się z wprowadzenia podpisanego przez prezesa rady ministrów Republiki Czeskiej – Petr’a Nečas’a oraz 5 rozdziałów regulujących poszczególne dziedziny bezpieczeństwa narodowego Czech. Dokument ten jasno określa cel i dążenie państwa Czeskiego w dziedzinie obronności kraju jak i utrzymaniu bezpieczeństwa wewnętrznego oraz międzynarodowego. Dokument ten powstał, ponieważ wszedł w życie Traktat Lizboński i Czechy zostały przyjęte do Unii Europejskiej. Nowelizacja planów strategicznych NATO również miały wpływ na powstanie zaktualizowanego dokumentu strategicznego, który obejmuje szeroki zakres kompetencji związany z bezpieczeństwem narodowym.

We wstępie premier zadaje pytanie : „ Dlaczego w czasie pokoju, powinniśmy zajmować się kwestiami bezpieczeństwa? Czy nie byłoby lepiej skoncentrować się na budowie nowych domów, szpitali i szkół?” W dalszej części wstępu odpowiada iż gwarantem bezpieczeństwa kraju jest jego wewnętrzny spokój. Według piramidy Maslova podstawową potrzebą jest bezpieczeństwo. Obywatele muszą czuć się bezpieczni i zadaniem kraju jest dbać aby tak właśnie było. Państwo jeśli nie czuje się bezpieczne nie jest w stanie dobrze kierować administracją kraju. Proces uchwalania nowych ustaw, reformowania służby zdrowia czy poprawiania edukacji narodowej musi odbywać się w państwie stabilnym gospodarczo, politycznie i społecznie. Takie państwo nie musi się obawiać o bezpieczeństwo wewnętrzne kraju i może się skupić na bezpieczeństwie międzynarodowym. Czy takie założenia ma właśnie dokument strategiczny Republiki Czech? Postaram się dogłębnie odpowiedzieć na to pytanie.

Dokument obejmuje bardzo szeroko pojętą kwestię bezpieczeństwa. Nie tylko w granicach swojego kraju ale też poza nimi. Jeśli wyniknie kryzys lub konflikt zbrojny państwo dąży do osiągnięcia rozwiązania za pomocą środków politycznych i dyplomatycznych. Jeżeli te metody zawiodą, Republika Czeska może - zgodnie z prawem konstytucyjnym i Kartą Narodów Zjednoczonych używać siły w celu ochrony życia obywateli i jeśli występuje taka potrzeba w celu utrzymania ciągłości swoich celów strategicznych.

Jako członek NATO i Unii Europejskiej Republika Czeska zawiera w swojej strategii elementy strategii obu tych organizacji. Członkostwo w NATO i UE niesie ze sobą zalety zbiorowej ochrony dla obywateli Czech oraz powoduje umacnianie własnej obrony i bezpieczeństwa. Również zobowiązanie do wniesienia wkładu do zbiorową obronę i bezpieczeństwo krajów, które są członkami tych organizacji. Członkostwo w organizacjach międzynarodowych nie zwalnia Czech z odpowiedzialności za własną obronę. Najważniejszym celem strategii obrony jest utrzymanie suwerenności Republiki Czeskiej, zapewnienie integralności terytorialnej i niezależności politycznej oraz zachowanie wszystkich warunków demokratycznego państwa prawa, w tym gwarancji i ochrony podstawowych praw człowieka oraz jego wolności. Republika Czeska żeby osiągnąć swoje cele jest gotowa użyć wszelkich zasobów ku temu potrzebnych. Gotowość do szybkiego i skutecznego reagowania na nieprzewidziane zagrożenia jest również bardzo istotne. Prawdopodobieństwo bezpośredniego zagrożenia dla terytorium Republiki Czeskiej przez zmasowany atak wojskowy jest niskie. Ta korzystna sytuacja jest gwarantowana przede wszystkim poprzez członkostwo Republiki Czeskiej w NATO, Unii Europejskiej oraz dobrych stosunków z sąsiednimi krajami. Jednak asymetryczny wzrost zagrożenia bezpieczeństwa, w przeciwieństwie do tej pozycji. Są one związane z trendami w światowej środowiskach które wzmacniają swój potencjał mogą zwiększyć możliwość wzrostu zagrożenia ze stosunkowo odległych obszarów lokalnych i regionalnych konfliktów i napięć Możemy zauważyć, że Czesi przewidują ewentualne zagrożenie nie tylko ze strony państw europejskich. Jest to bardzo ważne gdyż ograniczanie się tylko do przewidywania agresji ze strony państw sąsiednich może być zgubne dla tego państwa. Kraje Bliskiego i Dalekiego Wschodu posiadają broń nuklearną i rakiety dalekiego zasięgu, które bez problemu mogą objąć swoim zasięgiem terytorium Republiki Czeskiej. Dlatego Czesi decydują się na budowę elementów amerykańskiej tarczy antyrakietowej. Jest to bardzo dobre posunięcie, które może w przyszłości uratować ich przed atakiem agresorów. W znacznym stopniu zagrożenia te wynikają z słabych lub upadłych państw, których rządy nie są w stanie zapewnić sobie własnej obrony oraz bezpieczeństwa swoich obywatel. Wystąpienie Wewnętrznych i regionalnych konfliktów może w konsekwencji mieć negatywny wpływ na bezpieczeństwo kraju.

Kolejnym aspektem poruszonym w opisywanym dokumencie jest atak cybernetyczny. Uwzględniając obecny rozwój technologiczny możemy śmiało stwierdzić, że dalsze konflikty nie będą przebiegać tylko na płaszczyźnie militarnej ale również cybernetycznej. Wycieki danych strategicznych i włamania do systemów informatycznych instytucji państwowych oraz strategicznych przedsiębiorstw obsługujących podstawowe funkcje państwa mogą stanowić zagrożenie dla strategicznych interesów Republiki Czeskiej. Jest to nowy rodzaj ataku, który w wielu aspektach życia może wyrządzić więcej szkód niż atak militarny. Ludzie, którzy posiadają oszczędności na kontach bankowych są narażeni na stratę swoich środków. Podczas ataku cybernetycznego zostanie odcięta komunikacja i wtedy państwo zostanie sparaliżowane. Decyzje o obronie kraju nie będą mogły na czas dotrzeć do odpowiednich organów. Ten rodzaj ataku połączony z militarną agresją może w bardzo łatwy sposób znacząco osłabić sprawną obronę kraju. Każdy kraj powinien bardzo skrupulatnie przygotować się na ten rodzaj agresji.

Republika Czeska aktywnie opowiada się za zwalczaniem wszelkich form terroryzmu, zarówno na szczeblu krajowym jak i w ramach organizacji międzynarodowych, w tym negocjacji i wykonania traktatów anty-terrorystycznych. Priorytety obejmują środki walki z finansowaniem terroryzmu a także inne cele, które są potencjalnie zagrożone atakami terrorystycznymi. W ramach NATO, Czechy pomagają wspierać walkę z terroryzmem poprzez dzielenie się informacjami wywiadowczymi, rozwijaniem zdolności reagowania, rozszerzeniem konsultacji z partnerami i aktywnym uczestniczeniem w operacjach NATO i ich misji. Przygotowanie obywateli do sytuacji kryzysowych i obrony kraju jest kolejnym narzędziem do realizacji polityki bezpieczeństwa.

Ważnym elementem bezpieczeństwa są granice strefy Schengen. Poprzez otwarcie granic dla krajów należących do Unii Europejskiej wzrasta zagrożenie terrorystyczne oraz nielegalna migracja. Nie należy bagatelizować tej formy ataku na kraj. Jest możliwość wjazdu do kraju bez żadnej kontroli pojazdów. Istnieje ryzyko handlu narkotykami, które poważnie osłabia kraj. Państwa w strefie Unii Europejskiej muszą położyć większy nacisk na sprawdzanie granic.

W celu ochrony swoich interesów bezpieczeństwa, w Czechach tworzy i rozwija się kompleksowy, hierarchicznie zorganizowany system bezpieczeństwa. Bezpieczeństwo Republiki Czeskiej nie może być tylko sprawą tych elementów, które są wyraźnie wyznaczone do tego, ale powinny również obejmować centralne jednostki samorządowe, prawne podmioty i osoby w zakresie określonym w ustawie. Funkcjonalny system bezpieczeństwa to nie tylko narzędzie do skutecznego zarządzania wojskowymi i nie wojskowymi kryzysami, ale także zapobiegania i przygotowania do potencjalnych sytuacji kryzysowych i ich wczesnego wykrywania i ostrzegania. System bezpieczeństwa musi nieustannie reagować na zmieniające się okoliczności i zmiany w stanie bezpieczeństwa i na nowo pojawiające się zagrożenia. Z tego powodu system bezpieczeństwa Czech powinien być postrzegany jako system otwarty i dynamicznie rozwijający się.

Dokument strategii Republiki Czech z roku 2003 i 2008 został wzbogacony i zaktualizowany. Dodano tam wiele nowych kwestii, które są bardzo potrzebne do sprawnego funkcjonowania państwa. Są poruszane kwestie bezpieczeństwa wewnętrznego kraju oraz międzynarodowego. Są brane bardzo różne czynniki odpowiedzialne za bezpieczeństwo takie jak surowce, pogoda, kataklizmy czy korupcja i nielegalna migracja. Czesi bardzo szeroko patrzą na swoje bezpieczeństwo kraju co świadczy o ich dojrzałości i patrzeniu w przyszłość. Wyciągają wnioski z swojej i światowej historii, która pokazuje że agresorem może być nie tylko kraj, z którymi sąsiadują. Trzeba brać pod uwagę wiele ewentualności i być na nie przygotowanym. Strategia działania nie polega tylko na przewidzeniu i obraniu działania pod jeden określony scenariusz. Z każdej sytuacji trzeba mieć wyjście i mieć jasno określone metody działania.

Dokument Strategii Obrony Republiki Czeskiej jest bardzo dobrze przygotowany. Opisane są tam szeroko kwestie obronności, które mają znaczący wpływ na bezpieczeństwo kraju.

Literatura :

1.www.army.cz

2. Security Strategy of the Czech Republic 2011