Rozdział pierwszy Ogólna charakterystyka wymiany handlowej 1.1 Środki polityki handlowej Każdy kraj realizuje jakieś zadania w sferze swojej wymiany handlowej z zagranicą, stosując określone instrumenty, prowadzi więc politykę handlową . Polityka ta ma na celu zapewnienie szeroko rozumianej ochrony krajowej produkcji i zatrudnienia oraz bilansu handlowego. Cele te mogą być osiągane zarówno przez zastosowanie środków ograniczających import, jak i pobudzających wzrost eksportu. Instrumenty polityki handlowej można podzielić na: cła, środki para - taryfowe środki poza - taryfowe. Środki para - taryfowe działają podobnie jak cła, a więc służą ograniczaniu wymiany przez podwyższenie ceny dobra krajowego lub pobudzeniu eksportu przez obniżenie ceny dobra krajowego. Należą do nich różnego rodzaju opłaty importowe, minimalne ceny importu, subsydia eksportowe, depozyty importowe. Pozostałe środki, inne niż cła i bariery para - taryfowe, określamy mianem poza - taryfowych. Ich liczba jest bardzo duża, ponieważ zainteresowane kraje wprowadzają coraz to nowe bariery, bardziej skuteczne od dotychczasowych. Cła i postępowanie antydumpingowe i antysubwencyjne stanowią szczególną grupę narzędzi polityki handlowej. Są to środki walki z nieuczciwą konkurencją, jaką w handlu międzynarodowym stanowią dumping i subsydia. Jeśli kraj zastosuje takie środki, to partner nimi dotknięty ma prawo do obrony. Instrumentami, które mają chronić przed skutkami dumpingu lub subsydiów, a więc przywrócić uczciwą konkurencję, są odpowiednio cła antydumpingowe i antysubwencyjne. W praktyce zdarza się, że kraje nakładają celowo lub w sposób nie zamierzony cła w wysokości wyższej niż marża dumpingu lub subsydiów, lub też w inny sposób sprawiają, że cła te stają się utrudnieniem w handlu . Ponadto procedury wyjaśniające, często trwają bardzo długo, co wprowadza niepewność, zwiększa koszty i również stanowi przeszkodę w handlu. Dlatego cła i postępowanie antydumpingowe i antysubwencyjne są zaliczane do przeszkód handlowych . Ze względu na charakter operacji handlowych wyróżniamy: a) cła importowe – które są z natury rzeczy cenotwórcze w sensie zwiększania poziomu cen krajowych, aż do zrównania z cenami światowymi lub ich przekroczenia, b) cła eksportowe – wpływ ceł eksportowych na ceny krajowe jest odwrotny w stosunku do wpływu ceł importowych, a mianowicie cła eksportowe umożliwiają utrzymanie cen krajowych poniżej cen światowych; dzieje się tak z tej przyczyny, że cła eksportowe ograniczają wywóz towarów krajowych, a tym samym przeciwdziałają zmniejszaniu podaży krajowej, c) cła tranzytowe...