Infradźwięki – fale dźwiękowe niesłyszalne dla człowieka, ponieważ ich częstotliwość jest za niska, aby odebrało je ludzkie ucho. Ich fala ma długość aż 17m. Infradźwięki to z fizycznego punktu widzenia wszystkie dźwięki poniżej progu słyszalności, czyli poniżej 20 Hz. Jest to trochę nieścisłe twierdzenie, gdyż przy dostatecznie wysokich poziomach ciśnienia akustycznego infradźwięki odbierane są przez ucho i układ przedsionkowy. W niektórych opracowaniach górna granica infradźwięków wynosi 16 Hz. Ostatecznie ta rozbieżność została uporządkowana poprzez wprowadzenie odpowiednich norm:

a) według polskiej normy PN-86/N-01338 infradźwiękami nazywamy dźwięki lub hałas, którego widmo częstotliwościowe zawarte jest w zakresie od 2 Hz do 16 Hz,

b) według ISO 7196 infradźwiękami nazywamy dźwięki lub hałas, którego widmo częstotliwościowe zawarte jest w zakresie od 1 Hz do 20 Hz.

Widmo częstotliwościowe - rozkład natężeń składowych harmonicznych sygnału w funkcji ich częstotliwości.

Wraz z pojęciem infradźwięki powstały również takie jak:

Hałas infradźwiękowy- czyli dźwięki z zakresu od 2 Hz do 50 Hz.

Hałas niskoczęstotliwościowy - są to dźwięki zawarte w granicach od 10 Hz do 250 Hz. Dolną granicę 10 Hz tłumaczy fakt, iż dosyć trudno jest wykonać, a tym bardziej zinterpretować pomiar poziomu infradźwięków w zakresie częstotliwości niższych niż 10 Hz.



Źródła i wykorzystanie infradźwięków:

a) naturalne:

-duże wodospady,

-fale morskie,

-lawiny,

-tornada,

-pioruny,

-silny wiatr,

-są wykorzystywane przez słonie i wieloryby do porozumiewania się na duże odległości.

b)sztuczne:

-generatory infradźwiękowe, które wytwarzają drgania przenoszone przez powietrze za pomocą elastycznej membrany,

-ciężkie pojazdy samochodowe,

-głośniki,

-odrzutowce i śmigłowce,

-urządzenia chłodzące i ogrzewające powietrze,

-samoloty ponaddźwiękowe,

-telefony komórkowe,

W związku ze swoją szkodliwością w technice i przemyśle ogranicza się wykorzystywanie urządzeń emitujących infradźwięk, jednak wraz z rozwojem techniki rakietowej można się spodziewać wzrostu ich znaczenia.

Ultradźwięki (naddźwięki) to fale dźwiękowe, których częstotliwość jest zbyt wysoka, aby usłyszał je człowiek ( powyżej 20kHz). Są w stanie spowodować wielkie zniszczenia.



Wytwarzanie ultradźwięków:

-zjawisko magnetostrykcji- zostało wykryte w 1847 r. przez J. P. Joule’a, a polega na tym, że pręty ciał ferromagnetycznych, np. żelaza czy niklu, doznają podczas magnesowania zmian długości. Pręt z żelaza lub niklu umieszczony w cewce wytwarzającej drgania pola magnetycznego wielkiej częstotliwości, jest pobudzany do drgań podłużnych z częstotliwością drgań pola. Drgania te są szczególnie silne w przypadku rezonansu, tj. gdy częstotliwość zmian pola pokrywa się z częstotliwością własną pręta.

-odwrotne zjawisko piezoelektryczne, czyli pojawianie się ładunków elektrycznych na przeciwległych ściankach deformowanego kryształu.

Zastosowanie:

-do zabiegów medycznych(ultrasonograf), diagnostycznych, dermatologiczno-kosmetycznych,

-zabijają drobnoustroje i niektóre prostsze zwierzęta, np. żaby, ryby,

-umożliwiają one wykrycie gór lodowych i ławic ryb (sonar),

-pomiary głębokości morza,

-radary policyjne,

-grawerowanie,

-nefroskop, przyrząd optyczny przystosowany do oglądania wnętrza nerki,

-leczenie: chondromalacji rzepki, chorób reumatycznych, zwyrodnień stawów, ostróg piętowych, choroby sudeckiej, rozstępów,

-odczytywanie struktury linii papilarnych za pomocą kamery ultradźwiękowej,