Gerhard Lohfink, Rozumieć Biblię. Wprowadzenie do krytyki form literackich, przeł. Bogusław Widła, Warszawa 1987. WSTĘP - dziecko pyta matkę o niebo, może zapytać o Zwiastowanie. I. Stałe formy w życiu codziennym i w literaturze. 1. List do cioci Pauliny. - list Marka Tulliusza Cicero do Kwintusa, w listach antycznych często brak miejscowości i daty (jeśli już jest, to na końcu), stała formuła: „Cicero pozdrawia swego brata Kwintusa” lub: „Ga-jus do Tytusa”, brak podpisu, tylko „Vale! – Bądź zdrów!”. 2. Przepis kulinarny starego Katona. - w dziele „O gospodarstwie wiejskim” zawarł przepis na sernik, zwięzłość, forma przepisów nie zmieniła się przez wieki. 3. Nekrologi. - współczesny Jana Kowalskiego i z 1651 r. Marii Bülgin z Detwang. - na nekrologu XVI-wiecznym: nazwisko zmarłej, krótka charakterystyka, wiek, data śmierci i jej charakterystyka (śmierci), życzenie, by dusza zmarłej dostąpiła zbawienia. - autor stwierdza, że forma nekrologu przez wieki też nie uległa zmianie. 4. Kazanie. - uroczyste rozpoczęcie kazania. 5. Rozmowy po pracy. - rozmowy po wyjściu z biura. 6. Powitanie na pustyni arabskiej. - na pytanie „co nowego?” opowiada się same dobre rzeczy. 7. Od wiersza do powieści. II. Co to jest krytyka form? - odkrywanie i opisywanie stałych form określonego rodzaju w życiu codziennym, w literaturze, słowie, piśmie, przedstawianie zamiaru słownego tych form i ich kontekstu życiowego (Sitz im Leben). 1. Odkrywanie stałych form. - prognoza pogody. - objawienia biblijne. - 1930 r. Andre Jolles „Einfache Formen” – legenda, saga, przysłowie, bajka. 2. Opisywanie stałych form. - określone zwroty – rozpoznajemy gatunek (list, nekrolog) – styl gatunkowy określonej formy. - trzeba zbadać, czy odnośna forma rozpoczyna się od typowych, stale występujących elemen-tów formalnych (miejsce, data, zwrot do adresata, itp.). 3. Pojęcie intencji wypowiedzi. - „Jak leci?” „Dobrze” – zawarcie / umocnienie komunikacji. - w dziejach Kościoła – wiele zamieszania i cierpienia z powodu niewłaściwego określenia ga-tunków i form. Biblijne teksty nastawione na przepowiadanie brano za informacje, teksty no-wotestamentalne zmierzające do napomnienia uważano za przepisy prawne. 4. Tak zwany kontekst życiowy (Sitz im Leben). - Herman Gunkel wprowadził krytykę form jako metodę do biblistyki nowożytnej. - Sitz im Leben – siedlisko życiowe, uwarunkowanie miejsca i czasu, środowisko życiowe, kontekst życiowy. - hymn ma swój kontekst w kulcie świątynnym. - Martin Dibelius – twórca nowotestamentalnej krytyki form, reprezentował pogląd, że teksty (takie jak o zachowywaniu postów Mk...