Franciszek Zabłocki, Sarmatyzm, oprac. Ludwik Bernacki i Tadeusz Mikulski, wyd. 3, BN I 115, 1954. WSTĘP I. Teatr i dramat za Stanisława Augusta. - teatr szkolny: o teatyni i głównie sztuki Piotra Metastazego, język łaciński (przekłady Antoniego Portalupiego), dwa razy występował w nich Stanisław August. o pijarzy i głównie dramaty francuskie (przekłady Stanisława Konarskiego), od 1744 r. sztuki Corneille’a, Racine’a, Woltera. o jezuici i komedia moralizatorska, głównie księdza Franciszka Bohomolca (ok. 25 w latach 1753-1760). - teatr Stanisława Augusta: o 8 maja 1765 r. „Opernhauz” (Operalnia). o Początkowo komedia francuska, włoskie opery i balety, potem polskie: Józefa Bielawskiego „Natręci”. o Likwidacja w 1767 r. - teatr warszawski: o od 1783 r. Wojciech Bogusławski. - trupy zagraniczne: o francuskie: 1777-1778, Ludwik Montbrun (były aktor z teatru Stanisława Augusta, teraz „przedsiębiorca”); głównie sztuki Moliera, Regnarda, Destouches’a. o włoskie: opery buffa i serio, Goldoni i Metastazy. o niemieckie: głównie 1774-1775, 1781-1782, 1793; sztuki francuskie i włoskie. o Szekspir i sztuki angielskie: 1778 Francuzi: „Romeusz i Julisia”, 1781-1782 Niem-cy „Hamlet”, „Makbet” i „Król Lear”. o rosyjskie: dwie sztuki Katarzyny II „Oszust” i „Imieniny gaspazy Worczałkinoj”. o sceny prywatne: teatr w Pomarańczarni, teatr na wyspie w Lazienkach, operetki francuskie, balety. - tłumacze i naśladowcy polscy: o Bogusławski, ok. 35 (Molier, Szekspir, Leasing, opery). o Leon Pierożyński, 15 (opery i operetki). o Stanisław Trembecki („Syn marnotrawny” Woltera). o Adam książę Czartoryski (Regnard). - oryginalna twórczość polska: Bohomolec, Czartoryski, Krasicki, Wybicki, Karpiński, Niemce-wicz. II. Żywot i twórczość Franciszka Zabłockiego. - 1752-1821. - przebywał na dworze A. Górskiego. Od 1774 urzędnik w Komisji Edukacji Narodowej, od 1788 faktyczny sekretarz Towarzystwa do Ksiąg Elementarnych, 1791 pracował w Wydziale Edukacyjnym Straży Praw. W trakcie obrad Sejmu Czteroletniego (1788-1792) popierał Stronnictwo Patriotyczne swymi satyrami i pamfletami. 1794 był członkiem powstania kościuszkowskiego. - po 1795 zaprzestał działalności literackiej, wyjechał do Rzymu i przyjął tam święcenia kapłańskie. Po powrocie do kraju był od 1798 proboszczem w Górze, od 1800 w Końskowoli. - tworzył od 1773 r., przekłady i naśladowania z języka łacińskiego, ody, pasterki, satyry, bajki, do 1794 r. III. „Sarmatyzm”. - kłótnia dwóch rodzin szlacheckich w jednym zaścianku. - źródła: Hauteroche (Noel Le Breton, 1617-1707) „Les Noblem de Province”, 1678 r. – tekst sceny 1 i...