Krążenie wody w przyrodzie to zjawisko ciągłego przemieszczania się wody między atmosferą, hydrosferą i litosferą. Zachodzi ono w strefie obejmującej wierzchnią warstwę skorupy ziemskiej i troposferę, tj. od ok. 0,8 km litosfery do ok. 16 km atmosfery i stanowi zamknięty cykl obiegu wody, tzw. CYKL HYDROLOGICZNY. Czynnikiem powodującym krążenie wody w przyrodzie jest energia Słońca. Należy pamiętać, że ilość wody w atmosferze jest stała, zaś w bilansie wodnym parowanie jest równe ilości opadów. Wyróżniamy: • Duży obieg wody, który zachodzi między oceanem, atmosferą i kontynentem • Mały obieg wody, który zachodzi między atmosferą kontynentem lub atmosferą i oceanem Oba wymienione obiegi tworzą zamknięty cykl krążenia wody W obiegu wody wyróżniamy: • Fazę atmosferyczną- parowanie wody, przenoszenie pary wodnej w atmosferze, jej kondensację i opad atmosferyczny • Fazę kontynentalną- odpływ powierzchniowy, wsiąkanie, odpływ podziemny i różne formy retencji wody OBIEG MATERII W PRZYRODZIE odbywa się dzięki cyklom środowiska, czyli związkom między elementami ekosystemu zachodzącymi cyklicznie i wpływającymi na przemiany biogeochemiczne. Za podstawowe cykle środowiskowe uważa się obiegi: wody, węgla, azotu i fosforu oraz fotosyntezę. Obieg węgla Bierze w nim udział węgiel w postaci atomowej lub w różnych związkach. Obieg ten polega na wymianie głównie dwutlenku węgla z atmosferą ziemską. Dwutlenek węgla biorący udział w wymianie pochodzi przede wszystkim z oceanów, gdzie jest go ok. 16 razy więcej niż w atmosferze. Powstaje również w procesach termicznego rozkładu surowców energetycznych (spalanie, wydobywanie się w czasie erupcji wulkanów i z gorących źródeł) oraz w procesach oddychania organizmów żywych. Najbardziej zaskakujące jest to, że prawie 9% przemian, związanych z oddychaniem, jest udziałem glonów żyjących w oceanach. Ogółem rośliny, wiążąc 16 mld t węgla, wytwarzają 400 mld i tlenu w ciągu roku na obszarze całego globu. Obieg azotu Zachowaniu równowagi azotowej między biosferą a atmosferą sprzyjają cykliczne przemiany związków azotu w biosferze. Polegają one na: - wiązaniu przez bakterie azotu cząsteczkowego znajdującego się w atmosferze, - przyswajaniu przez rośliny związków azotu, takich jak azotany i amoniak (w powiązaniu z syntezą białek), - uruchomieniu mechanizmów łańcuchów pokarmowych rośliny-zwierzęta, - wyzwalaniu do atmosfery wolnego azotu z wydalin i obumarłych organizmów. Procesy te, będące wynikiem działania mikroorganizmów, następują zarówno w glebie, jak i w wodach. Obieg fosforu Jest związany z dwoma...