Współczesny model reagowania kryzysowego Unii Europejskiej obejmuje działania organizacji podejmowane w ramach pierwszego filaru: Wspólnot Europejskich oraz drugiego filaru: Wspólnej Polityki Zagranicznej i Bezpieczeństwa. Pierwszy filar obejmuje zagadnienia dotyczące rynku wewnętrznego oraz polityk prowadzonych w tym zakresie przez Komisję Europejską. Filar drugi dotyczy polityki zagranicznej i bezpieczeństwa, obrony. Zarówno pierwszy, jak i drugi filar oferują ramy współpracy międzyrządowej z możliwością wykorzystania instytucji wspólnotowych przy udziale Komisji Europejskiej oraz w trybie konsultacji Parlamentu Europejskiego. O różnicach w podejmowanych przez Unię Europejską działaniach w pierwszym i drugim filarze stanowią rozwiązania natury organizacyjnej. Prawo inicjatywy w ramach Wspólnot Europejskich ma Komisja Europejska, w ramach Wspólnej Polityki Zagranicznej i Bezpieczeństwa – Rada Unii Europejskiej. Opisując instytucje reagowania kryzysowego pierwszego filaru, należy przede wszystkim mieć na uwadze wyspecjalizowane, przeznaczone do zadań w sytuacjach nadzwyczajnych struktury. Są to: Centrum Monitoringu i Informacji działające w ramach Komisji Europejskiej; Dyrekcja Generalna ds. Pomocy Humanitarnej (Directorate-General for Humanitarian Aid, ECHO) Jednostka ds. Zapobiegania Konfliktom i Zarządzania Kryzysowego (Unit for Conflict Prevention and Crisis Management, CPU) podległa Dyrekcji Generalnej Stosunków Zewnętrznych w pionie komisarza ds. stosunków zewnętrznych i europejskiej polityki sąsiedztwa. Jest ona odpowiedzialna za komunikację między odpowiednimi strukturami Komisji oraz Rady Unii Europejskiej, w sprawach zarządzania kryzysowego wykorzystuje Instrument na rzecz Stabilności. Biuro Współpracy EuropeAid (EuropeAid – Cooperation Office) Jednostka Ochrony Cywilnej (Civil Protection Unit, CPU) Centrum Monitoringu i Informacji (Monitoring and Information Center, MIC) działa od 23.10.2001 roku przy Komisji Europejskiej w Brukseli. Jest operacyjnym sercem mechanizmu ochrony cywilnej ludności. MIC odgrywa znaczącą rolę w operacjach ochrony cywilnej w UE i poza jej granicami. Komisja zainicjowała działalność Centrum Monitoringu i Informacji, aby móc lepiej i szybciej reagować w nagłych sytuacjach oraz aby zapewnić większą koordynację działań wśród państw członkowskich. Centrum działa w systemie dyżurów 24-godzinnych przez 7 dni w tygodniu. Operatorzy dyżurni Centrum działają na bazach systemowych przygotowanych przez państwa członkowskie, stanowiących platformę komunikacyjną w dziedzinie wymiany informacji o poziomie ochrony...