Związki zawodowe w Polsce - charakterystyka, historia Ze względów historycznych, sytuacja związków zawodowych w Polsce jest nieco odmienna niż w innych krajach, a i wśród innych polskich organizacji społecznych związki zajmują miejsce szczególne. Wszystko to zaś stąd, że to właśnie Niezależny Samorządny Związek Zawodowy „Solidarność” odegrał ogromną rolę w przemianach politycznych po roku 1980. Początki ruchu związkowego na ziemiach polskich to koniec wieku XIX. Organizacje tego typu, powstawały w każdym z trzech zaborów i miały różnorodny charakter: jedne chrześcijańsko–społeczny, inne socjalistyczny, jeszcze inne nacjonalistyczny. Często też, wiązały się z ugrupowaniami politycznymi. Po odzyskaniu przez Polskę niepodległości w 1918 r., ruch związkowy zaczął się prężnie rozwijać. Dzięki uproszczeniu procedury rejestracyjnej i nadaniu związkom nowych uprawnień, już w pierwszych latach międzywojnia, powstało ok. 2 tys. organizacji. Dalszy rozwój ruchu przerwał wybuch II wojny światowej. Po wojnie związki zawodowe stały się jednym z elementów totalitarnego systemu, wprowadzonego przez władze komunistyczne. Upaństwowiono je i scentralizowano w specjalnie do tego celu powołanej Centralnej Radzie Związków Zawodowych. Jako instytucje fasadowe, związki zawodowe przestały spełniać właściwą sobie rolę. Zamiast dbać o interesy pracowników, angażując się jedynie w mało istotne kwestie (np. w organizację wczasów pracowniczych i kolonii dla dzieci). Pod koniec lat 70. rodząca się powoli opozycja, powołała do istnienia pierwsze niezależne od władz organizacje związkowe – Wolne Związki Zawodowe (na Górnym Śląsku, w Trójmieście i na Pomorzu Zachodnim). W związku z coraz gorszą sytuacją ekonomiczną i wprowadzeniem kolejnej podwyżki cen na początku lipca 1980 r. robotnicy zaprotestowali. Na terenie całego kraju zaczęły wybuchać strajki (objęły ok. 750 zakładów pracy i 700 tys. pracowników). Władze, zmuszone do podjęcia rokowań, 31 sierpnia podpisały w Gdańsku tzw. Porozumienia Sierpniowe. Jeden z punktów mówił: „(…) powołanie nowych samorządnych związków zawodowych, które byłyby autentycznymi reprezentantami klasy pracującej (…). Nowe związki zawodowe będą bronić społecznych i materialnych interesów pracowników i nie zamierzają pełnić roli partii politycznej (…). Komisja Rządowa stwierdza, że Rząd zagwarantuje i zapewni pełne poszanowanie niezależności i samorządności wolnych związków zawodowych.”. 17 września 1980 r. przedstawiciele komitetów strajkowych utworzyli ogólnopolski Niezależny Samorządny Związek Zawodowy „Solidarność”. W momencie rejestracji związek liczył...