Pieśni patriotyczne stanowią istotną część dziedzictwa kulturalnego każdego narodu. Polska jest pod tym względem krajem szczególnym. Posiadała swoją państwowość nieprzerwanie od X do XVIII wieku, jednak wiek XIX, kiedy to narody zaczęły się w sposób nowoczesny określać, był dla nas okresem rozbicia na trzy zabory i dodatkowo- na emigrację. Sytuacja zniewolenia narodowego w dużej mierze przyczyniła się do rozwoju polskiej twórczości patriotycznej. Pieśni patriotyczne stały się wówczas istotnym elementem podtrzymania narodowej tożsamości. Pisane zarówno przez wielkich narodowych bardów jak i anonimowych twórców, najszybciej i najprościej uczyły Polaków dziejów ojczystych. Wskrzeszając wspólną przeszłość, scalały naród. A jeśli było trzeba pieśń podrywała do walki, budziła ducha patriotycznego, dodawała odwagi na barykadach. Na samym początku należy jednak wspomnieć o Bogurodzicy – najstarszej utrwalonej polskiej pieśni religijnej, która stanowi zarazem najdawniejszy polski tekst poetycki. Jej powstanie datuje się na połowę XIII wieku. Niegdyś autorstwo pieśni przypisywano św. Wojciechowi, jednak większość współczesnych badaczy odrzuca tę wersję. W przeszłości utwór odgrywał rolę hymnu narodowego, a także pieśni bojowej rycerstwa polskiego, które śpiewało ją pod Grunwaldem(15 lipca 1410r.). Pisze o tym w XV wieku historyk, Jan Długosz, nazywając ją pieśnią ojczyźnianą. Odśpiewano ją również przed bitwą pod Warną(1444r.) oraz podczas koronacji Władysława Warneńczyka(1434r.) – była hymnem dynastii Jagiellonów. Przez długi okres stanowiła symbol jedności religijno-patriotycznej, a znaczenie swe utraciła w drugiej połowie XVI wieku. Pierwotnie Bogurodzica to jedynie dwie strofy, oddzielone od siebie refrenem Kyrielejson, co z greckiego oznacza „Panie zmiłuj się”. Refren ten skłania uczonych do hipotezy, że Bogurodzica mogła być po prostu rozwinięciem greckiej formuły, niezrozumiałej przecież dla większości wiernych. Jest to pieśń o charakterze wstawienniczo- modlitewnym i oparta na idei pośrednictwa - deesis. Wspólnota wiernych zwraca się w niej do Matki Bożej o wstawiennictwo u swojego Syna oraz do samego Chrystusa, by ze względu na osobę Jana Chrzciciela – dał modlącym się dostatnie i szczęśliwe życie na ziemi, zaś po śmierci wieczne bytowanie w raju. / cytat1/ Na pierwszą zwrotkę Bogurodzicy składa się rozbudowana apostrofa, która gromadzi przymioty i tytuły Maryi, obrazując jej udział w tajemnicy wcielenia. Użyte są takie wyrażenia jak: boskie macierzyństwo / Bogurodzica/ czystość / dziewica/ Bogiem sławiena/. Występujące w pieśni postaci: Bóg, Maryja,...