1. Wiadomości wstępne

 czas trwania

1863-1890

 filozofia

-krytyka mistycyzmu i metafizyki typowo romantycznej

-nauki przyrodnicze łączyła z humanistyką

-nauka o społeczeństwie

-utylitaryzm (wszystko co robi człowiek musi być pożyteczne)

-materializm

 cele literatury

funkcja edukacyjna

ukazuje problemy i idee pozytywizmu

 tematyka

historyczna i współczesna, upadek powstania i konsekwencje, potrzeba walki poprzez pracę, germanizacja i rusyfikacja, zmniejszenie analfabetyzmu, problemy społeczne, złe warunki życia ludzi, problemy z asymilacją Żydów itd.

 typowy bohater

-działacz- przedsiębiorczy, wykształcony, kierujący się rozumem a nie uczuciami, wyznacznikiem dla niego jest praca

-żyd- nowocześnie myślący, związany ze społeczeństwem polskim( asymilacja)

-ubogie dziecko- nie mogły się uczyć, biedne, słabe warunki społeczne, po raz pierwszy dziecko staje się bohaterem literackim

 felieton – gatunek literacki

na przełomie 18/19 w

-ukazuje się cyklicznie

-odznacza się swobodą stylu i kompozycji

-powinien być błyskotliwy i mieć wysokie walory literackie

-autor wyraźnie zaznacza swoje zdanie

-emocjonalny i prowokacyjny

Tematyka:

-społeczna, obyczajowa, temat dowolny, sprawy aktualne, oparta na faktach

2. Wyjaśnij pojęcia:

reportaż – gatunek literacki

- 2 połowa 19w

- przedstawia rzeczywiste wydarzenia i towarzyszące mu okoliczności

-literatura faktu

-relacje z wydarzenia, a świadkiem był sam autor

cechy naturalizmu

- ukazanie życia jako walki o byt

- funkcjonalizm

-koncepcja marksistowska

-tłumaczy całość zjawisk działaniem praw przyrody.

 pojęcie: nowela z sokołem

nowela w oparciu o jakiś dominujący motyw, pojawia się w ważniejszych momentach rozwoju fabuły , nadaje opowieści rytm i sugeruje symboliczne odczytywanie utworu . Może symbolizować :przyjaźń , miłość , ofiarę , poświęcenie , marzenia.