I Bibliografia podmiotu: 1. Dostojewski F., Zbrodnia i kara, Państwowy Instytut Wydawniczy, Warszawa 1955. ISBN 83-06-01262-3 2. Goethe J. W., Cierpienia młodego Wertera, Greg, Kraków 2007. ISBN 83-7327-161-9 3. Prus B., Lalka, Wydawnictwo Dolnośląskie, Wrocław 1996. ISBN 83-7023-475-5 II Bibliografia przedmiotu: 1. Słownik motywów literackich, pod red. Nawrot A., Sętkowska-Steczek G., Łęcka A., Greg, Kraków 2004, s. 55-57. ISBN 83-7327-394-8 (hasła: romantyzm, pozytywizm) 2. Radajczak W., Słownik motywów literackich, Nakom, Poznań 2006, s. 33-48. ISBN 83-89529-19-X (hasło: cierpienie) 3. Popularny słownik języka polskiego, pod red. Demaj B., Wilga, Warszawa 1999, s. 66. ISBN 83-7156-385-X (hasło: cierpienie) 4. Witkowska A., Literatura romantyzmu, Państwowe Wydawnictwo Naukowe, Warszawa 1986, s. 315-320. ISBN 83-01-05357-7 (hasło: romantyzm wobec pozytywizmu) III Ramowy plan wypowiedzi: Wstęp: 1. Cierpienie- siła niszcząca człowieka czy kształtująca jego osobowość? Na przykładach literackich chciałabym udowodnić, że cierpienie może niszczyć lub kształtować osobowość człowieka. 2. Czym jest cierpienie- jest to stan złego samopoczucia, psychicznego lub fizycznego, któremu towarzyszą wszelkie negatywne objawy: ból, smutek, niemoc do wykonywania najprostszych czynności, często też bierne poddanie się niekorzystnej sytuacji. Kolejność prezentowanych treści: 1. Cierpienie jako siła niszcząca człowieka: a) Werter- główny bohater powieści Johana Wolfganga Goethego Cierpienia młodego Wertera. - Werter - postać romantyczna, uczuciowy mężczyzna przyjeżdża do Waldheim, uciekając przed aferą miłosną. - Werter czyta książki (Homera, Osjana, Hamleta, Biblię oraz Emilię Galotti Lessinga). - Werter zakochuje się w Lottcie i cierpi przez nieodwzajemnioną miłość. - Werter wyjeżdża na placówkę dyplomatyczną, gdzie tęskni za ukochaną i cierpi z powodu braku sensu życia. - Werter powraca do Waldheim. - Długotrwałe cierpienie doprowadziło Wertera do samobójstwa. b) Stanisław Wokulski- główny bohater powieści Bolesława Prusa Lalka. - Wokulski- pracowity mężczyzna, miłośnik nauk przyrodniczych, pochodzący ze zubożałej szlacheckiej rodziny. - Wokulski- wdowiec po Małgorzacie Minclowej, odziedzicza po żonie dobrze prosperujący sklep. - Wokulski wyjeżdża na wojnę i powiększa swój majątek dzięki pomysłowości. - Wokulski poznaje Izabelę Łęcką ( dwudziestopięcioletnią zniewalająco piękną, próżną arystokratkę, której rodzina jest na skraju bankructwa). - Wokulski zakochuje się w Izabeli i wplątuje rodzinę Łęckich w sieć intryg finansowych. - Wokulski wyjeżdża z Izabelą i Starskim...