Diabeł wg Słownika Współczesnego Języka Polskiego to zbuntowany przeciw Bogu anioł strącony do piekła, zły duch kuszący ludzi do grzechu, uosobienie zła. Tak utożsamiają go wyznawcy religii judaizmu oraz chrześcijaństwa. Żartobliwie natomiast diabłem nazywa się psotne dziecko, urwisa. Diabłem nazywa się również osobę o nadzwyczajnych zdolnościach. Nawiązujedotego pewien aforyzm „Diabeł nie człowiek, w godzinę rozwiązał wszystkie zadania i poszedł na papierosa.” Jako przykład nawiązujący do tego znaczenia pojęcia można podać głównego bohatera książki Kornela Makuszyńskiego pt. „Szatan z siódmej klasy”, Adama Cisowskiego. Mamy również informacje na temat odmienności postaci szatana wkulturze polskiej. Wprzeciwieństwie do kulturowego ujęcia diabeł nie ma w sobie nic złego, towarzyszy człowiekowi nieustannie. Ponieważ nie grzeszy inteligencją, daje się łatwo wyprowadzić wpole. „Polskie diabły są niejednokrotnie bardzo sympatyczne i raczej pomagają ludziom niż im szkodzą. W wielu opowieściach pojawiają się jako strażnicy skarbów.” Szatan oraz Lucyfer to synonimy słowa diabeł. Pragnę zauważyć, że w ogólnym zarysie, motyw diabła oraz szatana wliteraturze najczęściej pojawia się w epoce romantyzmu. Johann Wolfgang Goethe to prekursor epoki romantyzmu. Jednym z jego dzieł jest dramat metafizyczny pt. „Faust”. Szatan zakłada się z Bogiem, że uda mu się przywieść starego uczonego Fausta do wiecznego potępienia. Pojawia się u starca i wykorzystując jego pragnienie poznania wszystkich tajemnic świata, zawiera z nim pakt, na mocy którego Faust otrzyma ponownie młodość, a w zamian za to jego dusza będzie należała do Szatana. Działania Fausta który pragnie dobra, przynoszą złe skutki. Po śmierci Fausta, szatani toczą zaniołami spór o duszę bohatera. Walka kończy się klęską sił zła a Faust nie zostaje potępiony. Wystan Hugh Auden uważa, że „historia Fausta jest właściwie historią człowieka, który odmawia bycia kimkolwiek, a pragnie jedynie zostać kimś innym”. Auden traktuje Mefista jako „pragnienie egzystencji bez ograniczeń esencji”. Dla Fausta natomiast jest to „ucieleśnienie możliwości bez spełnienia”. Jednym z utworów epoki romantyzmu przedstawiających motyw szatana w literaturze są Dziady cz. III. Adama Mickiewicza. Żegota opowiada bajkę o tym, jak Bóg rozsypał na drodze ziarna zboża. Diabeł widząc to, postanowił udaremnić Boże plany. Zakopał ziarna, przydeptał inapluł na to miejsce. Jakież było jego zdziwienie, kiedy z ziaren wyrosły dorodne rośliny. Bajka ta ma wyrażać przekonanie o ostatecznym triumfie dobra nad złem, które nieświadomie służy dobru. Wielka...