Projekty edukacyjne

Co to jest projekt edukacyjny?

-Projekt jako jednorazowe przedsięwzięcie o dużej złożoności, ograniczone czasowo, mające charakter interdyscyplinarny.

-Projekt jako cykl dobrze zaplanowanych działań, związanych z realizacją treści programowych, które są realizowane przez dużą grupę uczniów, indywidualnie lub zespołowo.

Projekt edukacyjny to:

- metoda kształtująca wiele umiejętności oraz integrująca wiedzę z różnych dyscyplin naukowych (przedmiotów)

Istota metody projektu to:

- samodzielna praca uczniów służąca realizacji określonego przedsięwzięcia (zadania lub problemu dydaktycznego i wychowawczego)w oparciu o wcześniej przyjęte założenia.

Projekt to jeden ze sposobów( metoda)realizacji określonego zagadnienia (zadania) szkolnego programu nauczania.

Cechy charakterystyczne dla projektów edukacyjnych

Projekt edukacyjny charakteryzuje się tym, że:

-Jest to przedsięwzięcie innowacyjne, wymagające odmiennych od dotychczas stosowanych metod działania, efektywniejszych sposobów komunikowania się i współpracy;

-Posiada tytuł;

-Nie powtarza się w identycznej formie;

-Ma wyznaczone cele i ma przynieść określony rezultat;

-Jest przedsięwzięciem kompleksowym i wykracza zazwyczaj poza ramy jednego przedmiotu;

-Jest integralny ( obszerny, wykraczający poza jedną dziedzinę);

-Ma ograniczone ramy czasowe( ma ustalone terminy ukończenia całości przedsięwzięcia oraz kolejnych etapów);

-Realizowany jest przez określone osoby, które są odpowiedzialne za jego realizację;

-Jest jednorazowym wysiłkiem, nie jest powtórzeniem wcześniejszych prac;

-Ma ustalone sposoby określania tego, w jakim stopniu zakładane cele zostały osiągnięte (sprawozdanie)

-Już na początku znane są kryteria i sposób oceny efektów;

-Uczniowie znają zasady i formy prezentacji wyników swojej pracy

-Rezultaty pracy prezentowane są publicznie (znani są odbiorcy prezentacji)

Rodzaje projektów:

1.Projekty badawcze

2.Projekty działania lokalnego

3.Projekty indywidualne

4.Projekty grupowe

Projekt badawczy polega na:

-Zbieraniu przez uczniów informacji dotyczących określonego zagadnienia;

-Systematyzowaniu tych informacji;

-Opracowywaniu danych;

-Wysunięciu wniosków;

-Prezentacji efektów;

Projekt działania lokalnego polega na:

-Rozpoznaniu przez uczniów potrzeb środowiska lokalnego w danej dziedzinie;

-Opracowaniu projektu;

-Realizacji działań w terenie i prezentacji efektów ( zmian) społeczności lokalnej;

„Projekt to celowe działanie wykonywane z całego serca” H. Kilpatrick

Dobry projekt to taki, który pogłębia szkolną edukację i jest powiązany z programem, a zarazem odpowiada zainteresowaniom uczniów i wiąże sensowną działalność praktyczną z pracą umysłową.

Rola nauczyciela w realizacji projektów edukacyjnych:

-Uwzględniać zainteresowania i motywacje uczniów

-Łączyć pracę umysłową uczniów z działalnością praktyczną

-Wykazywać przydatność zdobywanych wiadomości i umiejętności

-Tworzyć klimat racjonalnej pracy bazując na samodzielności i odpowiedzialności uczniów

Funkcje nauczyciela w pracy metodą projektu

-Pomaga uczącym się w poszukiwaniu źródeł pomocnych im w pracy nad projektem

-Sam stara się być źródłem informacji dla uczniów

-Koordynuje cały proces, motywując uczniów do działania i wspierając ich w działaniu

Efektywność metody projektów

Skuteczność metody projektów w procesie nauczania polega na tym, że:

-Rozwija samodzielność, samorządność, umiejętność współpracy i życia w grupie, integruje ją;

-Stymuluje rozwój poznawczy, emocjonalny i motoryczny;

-Uwzględnia indywidualne potrzeby, zainteresowania i uzdolnienia, przygotowuje do przyszłej pracy zawodowej;

-Rozwija twórcze myślenie;

-Umożliwia zaprezentowanie własnej pracy;

-Wzmacnia motywację poznawczą

-Integruje wiedzę szkolną i pozaszkolną, łączy proces nauczania z doświadczeniem i aktywnym działaniem;

-Łączy w spójną całość treści międzyprzedmiotowe;

-Daje uczniom możliwość samooceny swojej pracy i działań kolegów;

Nabywanie umiejętności przez uczniów

Stosując metodę projektów rozwijamy u uczniów wiele umiejętności:

-Korzystanie z różnych źródeł informacji;

-Operowanie informacją ( dobór, selekcja, ocena);

-Podejmowanie decyzji;

-Poczucie odpowiedzialności;

-Ocenianie i samokontrola;

-Dostrzeganie i formułowanie problemów;

-Rozwiązywanie problemów(myślenie twórcze)

Umiejętności uczniów

-Organizacji pracy: planowania, podziału zadań;

-Współdziałania, rozwiązywania konfliktów;

-Wyrażania własnych opinii i słuchania opinii innych osób;

-Komunikowania i i innych umiejętności interpersonalnych;

-Prezentowania własnej pracy;

-Dyskutowania, sporządzania pisemnych opracowań;

-Doboru i wykorzystania posiadanej i zdobywanej wiedzy potrzebnej w realizacji projektu.

Etapy pracy metodą projektu

1. Wybór zagadnienia – wyłonienie tematu;

2. Opracowanie celów projektu;

3. Zawarcie kontraktu;

4. Opracowanie programu projektu i harmonogramu działań;

5. Realizacja projektu;

6. Prezentacja projektu;

7. Ocena projektu.

Wybór zagadnienia – wyłonienie tematu

-Nauczyciel inicjuje projekt poprzez zajęcia wprowadzające w tematykę ogólną, a uczniowie w grupach wybierają tematy szczegółowe;

-Uczniowie wybierają temat spośród grupy tematów opracowanych przez nauczyciela;

-Wszystkie grupy realizują ten sam temat, określony przez nauczyciela.

Opracowanie celów projektu

Uczniowie do wybranego zagadnienia opracowują w formie propozycji:

1. Szczegółowy temat projektu ( tytuł)

2. Cele projektu

3. Formę realizacji i prezentacji

4. Spodziewane rezultaty

Po analizie propozycji nauczyciel z uczniami dokonuje akceptacji.

Zawarcie kontraktu

Powinien zawierać następujące elementy:

-Temat projektu i jego cele;

-Zadania dla poszczególnych członków grupy i ustalenie osób odpowiedzialnych ( liderów);

-Źródła, które uczniowie powinni wykorzystać;

-Terminy i miejsce konsultacji z nauczycielem;

-Termin, miejsce i czas trwania prezentacji;

-Kryteria oceny projektu.

Opracowanie programu projektu i harmonogramu działań

Elementy projektu:

1. Opisanie problemu;

2. Zdefiniowanie i uszczegółowienie celów projektu;

3. Propozycja rozwiązań;

Harmonogram działań:

1. Przydział zadań poszczególnym członkom zespołu;

2. Rozplanowanie działań w czasie;

3. Ustalenie szczegółowych kryteriów oceny prezentacji.

Realizacja projektu

Projekt powinien być wykonany:

-Samodzielnie ( według własnej inwencji i inicjatywy uczniów);

-W ramach godzin lekcyjnych i poza lekcjami ( jako praca domowa);

-W miłej atmosferze;

-Przy pełnym wsparciu nauczyciela i rodziców.

Prezentacja projektu

W zależności od tematyki projektu prezentacja może być przedstawiona w formie:

-Wystawy prac wykonanych przez uczniów (albumy, plakaty, rysunki, modele) z ich komentarzem;

-Inscenizacja;

-Wykład, odczyt, prezentacja multimedialna, prelekcja;

-Pokaz filmu video;

-Prezentacja modelu;

-Promocja książeczki, broszury, gazetki itp.

Ocena projektu

1. Ocena nauczyciela:

• Bieżąca- monitorowanie postępów pracy w trakcie realizacji projektu

• Ocena końcowa- przedmiotem oceny końcowej jest to, co zostało zapisane w kontrakcie;

2. Ocena uczniów:

• Uczniowie oceniają projekty innych uczniów ( może to być cała klasa lub grupa)

• Samoocena- co się udało, a czego nie udało się zrealizować, dlaczego nie wszystkie cele zostały zrealizowane, jak układała się współpraca, jak inni ocenili naszą pracę?

Jakie zagrożenia mogą wystąpić i jak im sprostać?

-„Słomiany zapał” uczniów;

-Nieotrzymanie zaplanowanych środków finansowych;

-Przypadki losowe;

-Konflikty grupowe;

-Nieumiejętność pracy w grupie.