Miary nierównowagi finansów publicznych (deficyty budżetowe, błędy polityki fiskalnej) Nierównowaga finansów publicznych określana jest jako sytuacja w której wydatki państwa nie równoważą się z dochodami państwa, inaczej mówiąc wydatki państwa nie znajdują pokrycia w jego dochodach. Różnica dodatnia pomiędzy dochodami budżetu państwa a jego wydatkami w danym roku budżetowym określana jest mianem nadwyżki budżetu państwa. Natomiast deficyt budżetowy to różnica ujemna czyli przewaga wydatków nad dochodami państwa. Niezwykle rzadko w państwie wydatki są równe dochodom a współczesne budżety państw odchylają się in minus od stanu równowagi. Deficyt budżetowy jest jednym z głównych narzędzi polityki fiskalnej o czym świadczy powszechność jego stosowania. Zgodnie z kryteriami konwergencji, deficyt budżetowy państw ubiegających się o wejście do strefy Euro powinien być wyższy niż 3% PKB. Próg ten obowiązuje również kraje będące już członkami Unii Europejskiej. Do miar nierównowagi finansów publicznych zaliczamy następujące rodzaje sald budżetowych (ujęcie bezwzględne) 1. Saldo nominalne 2. Saldo realne 3. Saldo pierwotne 4. Saldo majątkowe 5. Saldo cykliczne 6. Saldo strukturalne Salda budżetowe pozwalają ocenić stan finansów publicznych i kondycje polityki finansowej. Saldo nominalne - zwane również rzeczywistym, jest kategorią rachunkową i stanowi różnicę pomiędzy nominalnymi dochodami budżetowymi a nominalnymi wydatkami budżetowymi. D. Begg, S Fisher, R. Dorn Bush saldo w ujęciu nominalnym traktują jako:” zakup dóbr i usług przez państwo minus podatki netto”. ( podatki netto = różnica pomiędzy podatkami a płatnościami transferowymi ). W Polsce począwszy od okresu transformacji gospodarczej stosowano rożne metody liczenia salda nominalnego. Do 1997 roku stosowano metodę klasyczną, polegająca na obliczeniu różnicy pomiędzy dochodami a wydatkami, z uwzględnieniem przychodów i rozchodów bezzwrotnych. Z dochodów publicznych wyłączono pożyczki i kredyty przeznaczone na pokrycie deficytu budżetowego. Natomiast zaliczano do nich środki pochodzące z prywatyzacji Skarbu Państwa, co uległo zmianie w 1998 roku. Kolejną miarą nierównowagi finansów publicznych jest saldo realne, czyli saldo skorygowane inflacyjnie lub operacyjnie. Saldo realne dostarcza informacji o realnym stanie finansów publicznych, wyłączając z wydatków budżetowych obciążenia, które pojawiają się jako rezultat zjawisk inflacyjnych. Z salda nominalnego zostaje wyeliminowana premia inflacyjna od procentu wypłacanego od długu publicznego Inflacja jest zjawiskiem które, oddziaływuje zarówno na dochody...