Autorka „Nad Niemnem” zawarła w swojej pozytywistycznej powieści portrety wielu różniących się od siebie kobiet. Stara się ona ukazać, jak diametralnie różne mogą być postawy kobiet wywodzących się z jednakowej warstwy społecznej i nie tylko. Różnice te wynikają zarówno z całkiem osobistych charakterologii postaci, jak ich przeszłości oraz obecnej sytuacji. Dobrym przykładem ilustrującym różnorodność postaci kobiecych w utworze jest kontrastowe zestawienie Emilii Korczyńskiej i Marii Kirłowej. Obie kobiety łączy status społeczny, miejsce zamieszkania, wiek, podobna przeszłość oraz fakt posiadania rodziny. Odrębne są natomiast ich poglądy, zajęcia, zainteresowania oraz sposób życia. Emilia jest bohaterką żyjącą z poczuciem nieszczęścia i braku spełnienia. Brak jej również woli życia, energii i determinacji. Od dłuższego czasu nie umie porozumieć się ze swym mężem Benedyktem, któremu nieustannie wypomina niewystarczające zaspokajanie jej duchowych potrzeb, przez co czuje się samotna i opuszczona. Jej maksymalizm i nadmierny idealizm doprowadzają ją do lenistwa i hipochondrii. Emilia nie zajmuje się też rzeczywistym wychowaniem swoich dzieci, obowiązek ten spoczywa na Marcie Korczyńskiej. Bierna postawa Emilii kontrastuje z pracowitością...