Niepobudzona błona komórkowa neuronu jest spolaryzowana elektrostatycznie. Możemy to sprawdzić przykładając do powierzchni błony aksonu pozostającego w spoczynku elektrodę, drugą wprowadzimy do wewnątrz i zamkniemy obwód z wmontowanym woltomierzem. Po stronie płynu tkankowego występuje ładunek dodatni. Jest tam duże stężenie kationów sodowych (Na+) [ok. czternaście razy więcej niż wewnątrz], anionów chloru (Cl-) Po stronie wnętrza komórki występuje ładunek ujemny (-70 mV). Przeważają tu białkowe aniony organiczne, oraz kationy potasowe (K+) [ok. trzydzieści razy więcej niż na zewnątrz]. Powierzchnia zewnętrzna błony jest naładowana dodatnio, a wewnętrzna ujemnie. Różnica ładunków to potencjał spoczynkowy in. membranowy (wykorzystywany później do wykonania pewnej pracy). Potencjał ten powstaje dzięki: - Różnemu stopniu przepuszczalności błony komórkowej dla różnych jonów - dyfuzją ułatwiona przez kanały jonowe (większe jony Na+ dyfundują trudniej niż K+; Cl przechodzi praktycznie bez oporów) T: jon sodowy łatwiej przenika do wnętrza komórki - Działaniu pompy sodowo-potasowej (aktywny transport Na+ na zewnątrz, a K+ do wewnątrz – przeciwdziałanie dążności do wyrównania stężeń, Na-K ATP-aza czerpie energię z hydrolizy wiązań ATP, wymaga obecności Mg++, i Ca++). Na każde trzy Na+ wypompowane na zewnątrz , do wewnątrz dostają się dwa K+. Ogólnie mówiąc pobudliwość polega na szybkim przejściu ze stanu spoczynku w stan pobudzenia pod wpływem bodźca. Miarą pobudliwości jest najmniejsza siła bodźca lub najkrótszy czas jego działania potrzebny do powstania potencjału czynnościowego, czyli impulsu nerwowego. Minimalny bodziec wywołujący impuls, to bodziec progowy, o najmniejszej sile, czyli podniecie minimalnej. Bodźce słabsze (depolaryzujące błonę miejscowo) to bodźce podprogowe (mogą się one jednak czasowo lub przestrzennie sumować). Bodziec większej siły to bodziec nadprogowy. Bodziec progowy i nadprogowy powodują lokalne zaburzenie elektrochemiczne. Zwiększa się przepuszczalność błony dla jonów Na+ - wnikają one gwałtownie do cytoplazmy, K+ wylewa się na zewnątrz (otwarcie kanałów jonowych). Znoszą częściowo lub całkowicie ładunek ujemny. Mogą nawet nadać wnętrzu komórki potencjał dodatni. Jest to depolaryzacja błony...