Kultura starożytnego Rzymu czerpała z dorobku materialnego i duchowego starożytnej Grecji. Rzymianie ulegali wpływom tradycji grecko-hellenistycznych w czasach Rzymskiego Imperium. Nie oznacza to jednak, że Rzymianie byli wyłącznie naśladowcami- tworzyli własne wielkie dzieła, z niektórych korzystamy po dziś dzień.

Szczytowym osiągnięciem kultury Rzymu było jasno sformułowane i zrozumiałe dla wszystkich prawo. Pierwsze zasady rzymskiego systemu prawnego zostały spisane w 450 r. p.n.e. w dokumencie zwanym jako prawo XII tablic. Prawo rzymskie dało podwaliny wielu dzisiejszym systemom prawnym, m.in. w Polsce. Niektóre maksymy prawne, którymi aktualnie się posługujemy pochodzą z czasów rzymskich.

Rzymianie byli pionierami w wielu dziedzinach związanych z budownictwem. Wynaleźli beton, który był o wiele trwalszy i prostszy w użyciu niż kamień. Z wypalanej w wysokiej temperaturze gliny wykonywali cegły. Stosowali sklepienia łukowe, wykorzystywane w budowie mocnych murów i bram. Rzymianie projektowali masywne kopuły dla budynków zbyt dużych, aby można je było pokryć dachami z drewnianych belek. Opatentowanym przez Rzymian wynalazkiem, stosowanym do XIX w. były pompy ciśnieniowe z zaworami, które wynosiły wodę w górę.

Do najwspanialszych osiągnięć starożytnych Rzymian w dziedzinie budownictwa należy zaliczyć system akweduktów, czyli wodociągów zaopatrujących w wodę mieszkańców miasta, sieć dróg i kanalizacji, amfiteatry oraz termy (łaźnie publiczne).

Kolejnym ważnym osiągnięciem cywilizacyjnym była sztuka przemawiania, czyli retoryka. Umiejętność pięknego wysławiania się zagłębiano w szkołach już od najmłodszych lat. Był to konieczny warunek do zrobienia kariery politycznej. Niedoścignionym wzorem oratora był Cyceron, żyjący w czasach Cezara.

Wzorem całej europejskiej historiografii była praca Tytusa Liwiusza, który za czasów Oktawiana Augusta opisał historię Rzymu od momentu założenia miasta.

Piśmiennictwo rzymskie powstawało pod wpływem greckich twórców. Rozkwit twórczości pisarskiej przypadł na czasy pryncypatu Oktawiusza Augusta. To wtedy tworzyli Horacy, Owidiusz i Wergiliusz- autor rzymskiej epopei "Eneidy". Również w Rzymie mistrzostwo osiągnęła rzeźba portretowa, cechująca się realizmem.

W dziedzinie astronomii przełomowym osiągnięciem było ogłoszenie przez aleksandryjskiego uczonego Ptolemeusza teorii geocentrycznej, która zakładała, że Ziemia znajduje się w centrum Układu Słonecznego. Teoria przetrwała aż do roku 1543.

Rzym odgrywał zasadniczą rolę w historii; wiele osiągnięć i pozostałości starożytnego państwa przetrwały długo po jego upadku, np. liczny rzymskie, łacina, która pozostała językiem dyplomacji do XVI w., czy ustrój cesarski i republikański.