ETYKA W ZAWODZIE BIEGŁEGO REWIDENTA

Etyką zawodową nazywamy spisane normy które odpowiadają na pytanie, jak ze względów moralnych przedstawiciele konkretnego zawodu powinni, a jak nie powinni postępować. Etyka zawodowa występuje w postaci norm zinstytucjonalizowanych (np. przysięgi, kodeksy czy ślubowania) oraz norm formułowanych jako indywidualne propozycje, luźne lub stanowiące uporządkowany zespół postulatów. Od tak rozumianej etyki zawodowej odróżnić należy reprezentowane przez konkretną grupę zawodową przekonania moralne. Warto też wyodrębnić moralność zawodową, którą należy rozumieć jako postępowanie danej grupy zawodowej oceniane ze względu na kryteria moralne.

Etykę zawodową - czyli owe kodeksy lub jakieś ich fragmenty, opracowuje się zazwyczaj z myślą o korygowaniu istniejącego stanu , o podciąganiu go do wskazanego wzorca.

Wiarygodność jest jednym z najwyższych wymogów stawianych biegłym rewidentom. W odróżnieniu od wielu innych profesji cechą, która wyróżnia zawód biegłego rewidenta jest to, że swoim postępowaniem muszą wzbudzać w społeczeństwie całkowite zaufanie. Wymaga to od biegłych rewidentów nie tylko świadczenia usług wysokiej jakości, ale również działania uwzględniającego szerzej rozumiany interes społeczny.

Biegły rewident powinien być uczciwy, szczery i rzetelny w swoim podejściu do pracy zawodowej. Powinien również zachować postawę bezstronną, wolną od uprzedzeń, czyli taką która pozwalałaby biegłemu uchodzić za wolnego od korzyści.

Realizując swoje zadania biegły rewident powinien kierować się postanowieniami kodeksu etyki zawodowej opracowanego przez Krajową Radę Biegłych Rewidentów na podstawie wytycznych Międzynarodowej Federacji Księgowych. Nadrzędnym postulatem tego kodeksu jest to, aby biegły rewident wykonywał swoje zadania w sposób wysoce profesjonalny, przy respektowaniu interesu publicznego oraz systemu prawnego, aby swoją postawą i postępowaniem przyczynić się do postrzegania przedstawicieli tego zawodu jako osób zaufania publicznego.

Zasady etyki zawodowej biegłego rewidenta:

OBIEKTYWIZM

Mając świadomość publicznego zaufania biegli muszą cechować się pełną odpowiedzialnością zawodową oraz zachowywać się w 100% honorowo wobec swoich klientów. Poza tym niezwykle istotny jest obiektywizm. Postępowanie biegłego rewidenta powinno być bezstronne, rzeczowe, wolne od uprzedzeń i konfliktów. Biegły powinien przestrzegać wymogów obiektywizmu podczas prowadzenia przez niego działalności zawodowej. Powinien też w czasie wykonywania zawodu, zarówno biorąc udział w badaniu sprawozdań finansowych, jak i wykonując inne usługi zawodowe zachowywać postawę bezstronną (czyli taką która pozwalałaby biegłemu uchodzić za wolnego od korzyści), postępować w sposób wolny od uprzedzeń i nie ulegać naciskom innych osób próbujących zmienić jego stanowisko w konkretnej sprawie.

KOMPETENCJE ZAWODOWE

Biegły rewident, podejmując się świadczenia usług zawodowych, musi posiadać odpowiednie kompetencje niezbędne do ich wykonania aby świadcząc usługi zawodowe, wykorzystywać w pełni zdobytą wiedzę, umiejętności i doświadczenia. Jeżeli biegły nie ma odpowiednich kompetencji powinien zapewnić sobie doradztwo i pomoc właściwych specjalistów. Biegły rewident ustawowo został zobowiązany do stałego podnoszenia swoich kwalifikacji zawodowych. Wymaga to ciągłego interesowania się rozwojem rachunkowości i zawodu biegłego rewidenta, a także znajomości międzynarodowych standardów rachunkowości i rewizji finansowej oraz przepisów prawa gospodarczego

TAJEMNICA ZAWODOWA

Biegły rewident jest także zobowiązany do zachowania w tajemnicy informacji dotyczących zamawiającego, zarówno w trakcie świadczenia usług, jak też i po ich wykonaniu. Może on ujawnić informacje tylko wtedy, gdy:

• istnieje przewidziany prawem obowiązek ujawnienia informacji

• zamawiający i pracodawca upoważnił go do ujawnienia informacji (należy jednak wówczas rozważyć, czy nie naruszy to interesów którejkolwiek ze stron).

Niedopuszczalne jest aby wykorzystywał otrzymane informacje w interesie osób trzecich. Biegły jest ponadto zobowiązany zapewnić, aby tajemnicy przestrzegał podległy mu personel.

NIEZALEŻNOŚĆ

Spełnienie zasadniczego celu, dla którego powołuje się biegłego rewidenta do zbadania sprawozdania finansowego wymaga przede wszystkim zachowania niezależności i bezstronności przez biegłego. Niezależność zawodowa biegłego rewidenta polega na tym, że w trakcie wykonywania swego zawodu biegły rewident jest samodzielny i niezależny, podlegają wyłącznie przepisom prawa, postanowieniom norm wykonywania zawodu oraz zasadom etyki zawodowej.

Badanie sprawozdania finansowego jest nieważne z mocy prawa jeśli opinia z badania została wydana przez biegłego rewidenta niespełniającego zasad niezależności.

Bezstronność i niezależność biegłego rewidenta nie są zachowane, jeżeli biegły rewident:

1) posiada udziały, akcje lub inne tytuły własności w jednostce lub w jednostce z nią stowarzyszonej, dominującej, zależnej lub współzależnej (z wyłączeniem udziału w spółdzielni mieszkaniowej)

2) jest lub był w ostatnich 3 latach przedstawicielem prawnym (pełnomocnikiem), członkiem organów nadzorczych bądź zarządzających lub pracownikiem jednostki albo jednostki z nią stowarzyszonej, dominującej, zależnej lub współzależnej,

3) w ostatnich 3 latach uczestniczył w prowadzeniu ksiąg rachunkowych, sporządzaniu sprawozdania finansowego, stanowiącego przedmiot badania,

4) osiągnął chociażby w jednym roku w ciągu ostatnich 5 lat co najmniej 50% przychodu rocznego z tytułu świadczenia usług na rzecz danej jednostki, jednostki wobec niej dominującej lub jednostek z nią stowarzyszonych, jednostek od niej zależnych lub współzależnych. Nie dotyczy to pierwszego roku działalności biegłego rewidenta,

5) jest małżonkiem, krewnym lub powinowatym w linii prostej do drugiego stopnia lub jest związany z tytułu opieki, przysposobienia lub kurateli z osobą zarządzającą lub będącą w organach nadzorczych jednostki albo zatrudnia przy prowadzeniu badania takie osoby,

6) z innych powodów nie może sporządzić bezstronnej i niezależnej opinii.

Zachowanie niezależności wymaga między innymi, aby ceny usług poświadczających świadczonych przez podmiot ani wynagrodzenia biegłych rewidentów nie były ustalane warunkowo, w zależności od rodzaju rezultatów świadczonych usług.

Niezależność biegłego rewidenta i podmiotu może być kwestionowana, jeżeli biegły rewident lub osoby mu bliskie albo podmiot przyjął od zamawiającego dobra albo usługi o wartości przekraczającej zwyczajowo przyjętą uprzejmość lub gościnność.