Azja

1.Położenie.

Azja jest największym kontynentem. Jej powierzchnia liczy 44.3 mln km 2. Położona jest na półkuli północnej, z wyjątkiem Archipelagu Malajskiego leżącego częściowo na półkuli południowej. Umowna granica z Europą przebiega przedgórzem Uralu.

Azję charakteryzuje wielka rozciągłość południkowa.

Południkowa- 8400km

Równoleżnikowa- 8590km

Od Ameryki Północnej Azja jest oddzielona CIEŚNINĄ BERINGA od Afryki kanałem sueskim i morzem czerwonym od Europy cieśniną Bosfor i Dardanele.

2Linia brzegowa.

Azja jest najbardziej, po Europie rozczłonkowaną częścią świata. Długość linii brzegowej wynosi 62000km.

19% kontynentu stanowią półwyspy, a około 5% wyspy.

Główne półwyspy- Jamał, Tajmyr, Kamczatka, Czukaocki, Koreański, Indochiński.

Najważniejsze wyspy- Ziemia Północna, Sachalin, Tajwan, Kurylskie, Rinkin, Cejlon.

3.Ukształtowanie powierzchni.

Azja jest najbardziej(po Antarktydzie ) wzniesioną częścią świata średnia wysokość wynosi 987m. N.p.m. na obszarze Azji znajduje się najwyższy szczyt świata Mt.Everest (8848m) i najgłębsze rozpadlisko Morze Martwe (392 m. P.p.m). 75% pow. Kontynentu zajmują góry i wyżyny ciągnące się przez całą Azję)

Cechą charakterystyczną rzeźby Azji są rozległe, wysoko położone wyżyny oraz zapadliskowe kotliny śródgóskie.

W N-W części rozciągają się największe na świecie niziny Zachodniosyberyjska i Turańska przedzielone pogórzem kazachskim. W pozostałej części Azji niziny głównie występują w strefie przybrzeżnej Północnosyberyjskiej, Jańsko-Ingiska, Kołymska, Chińska lub w przedgórskich obniżeniach mezopotamska, Hindustańska.

4. Granica między Azją a Europą ciągnie się przez Zatokę Bajdoracką , Góry Ural, Rzekę Emba, Rzekę Manycz, Morze Azowskie, Morze Czarne, Cieśnine Bosfor, More Marmara, Cieśnine Dardanele, Morze śródziemne

5.Od afryki azje oddziela kanał sueski, bab el mendal, Morze Czerwone

6.Od ameryki polnocnej azje oddziela cieśnina Beringa

7 Od Australii azje oddziela Morze Południowo-Chińskie

8 Najdalej wysunięte punkty Azji

N- Przylądek Czeluski 78 stopni 43 minuty

S- Przylądek Płaj 1 stopien 16 minut

E- Przylądek Dieżniewa 169 stopni 40 minut

W- Przylądek Baba 26 stopni 10 minut

8.Morza oblewające Azje :

Morze Barentsa, Morze Karskie, Morze Łaptiewów, Morze Wschodnio-syberyjskie, Morze Czukockie, Morze Beringa, Morze Ochockie, Morze Japońskie, Morze Żółte, Morze Filipińskie, Morze Celebes, Morze Moluckie , Morze Banda, Morze Sulu, Morze Jawajskie, Morze Południowo-chińskie, Morze Andamańskie, Morze Arabskie, Morze Czerwone, Morze Śródziemne, Morze Egejskie, Morze Czarne.