Rzeczpospolita w pierwszej połowie XVIII wieku była państwem słabym, źle zarządzanym i niesprawnym politycznie. Wyniszczona wieloletnimi wojnami i pogłębiającym się kryzysem gospodarczym okazała się być — na tle innych państw europejskich — krajem zacofanym. Początków końca możemy upatrywać już przy ustanawianiu wolnej elekcji. Słabe społeczeństwo polskie, w wyniku trzech rozbiorów, dostaje się pod władzę potężnych sąsiadów. Polacy nie mogąc pogodzić się z faktem dokonanym, podejmowali próby walki o polskość, o narodową tożsamość i kulturowy byt. Organizowali zrywy narodowe, na miarę powstania listopadowego czy styczniowego, jak również każdego dnia na swój sposób demonstrowali i celebrowali swój patriotyzm. Było to jednak trudne z powodu represji, na jakie narażeni byli ci, którzy manifestowali swoją polskość. Warunki bytu gwarantowane polskiemu społeczeństwu przez władze zaborcze na poszczególnych terenach znacznie się od siebie różniły. Najspokojniej żyli Polacy mieszkający w Galicji, czyli zaborze austriackim. Galicja wchodziła w skład monarchii habsburskiej i cieszyła się w jej ramach dość rozległą autonomią. W konsekwencji, społeczeństwo galicyjskie miało możliwość kultywowania narodowych tradycji. Była to sytuacja wyjątkowa na tle dwóch pozostałych zaborów. Władze zaborcze prowadziły politykę bezwzględnej rusyfikacji i germanizacji. Ich celem była całkowita integracja polskich ziem z państwami zaborczymi i zatarcie ich narodowej odrębności. Dążenie to jest wyraźne w polityce pruskiej. Również carat zmierzał do zlikwidowania odrębności polskich ziem (Ziemie Zabrane), wynarodowienia zamieszkującej je ludności, bezwzględnego poddania jej władzy rosyjskiej oraz maksymalnej eksploatacji tych ziem. Okoliczności polityczne i stosunek zaborców do sprawy polskiej wpływały na zachowanie społeczeństwa polskiego i kształtowały jego postawy. A sposobów i pomysłów, jak odzyskać niepodległość, było wiele. Powstanie styczniowe zrodziło na gruncie ideałów romantycznych — idei mesjanizmu narodowego i heroicznej, pełnej poświęcenia walki zbrojnej za wszelką cenę. Po upadku powstania styczniowego nastąpiło zerwanie z ideą zbrojnej walki o niepodległość. Szanse na odzyskanie wolności droga militarnego zrywu zostały przekreślone, a kolejne ofiary beznadziejnej walki pogłębiały gorycz przegranych. Teraz priorytetem była praca na rzecz zniewolonej Polski. Ludność polska zajęła się wprowadzaniem w życie głównych postulatów pozytywizmu, czyli pracy u podstaw (miała ona na celu podniesienie kulturalne społeczeństwa - zwłaszcza chłopów - i wzrost jego potencjału...