‘‘Pan Cogito o cnocie” to wyraz rozważań na temat cnoty we współczesnym świecie. to wiersz przewrotny, ironiczny, w którym nie cnota, ale człowiek współczesny zostaje skrytykowany i ośmieszony.Cnota określana jest jako strach na wróble, cała należy do przeszłości.

W wierszu “Pan Cogito o cnocie” Herbert przedstawia cnotę jako pojęcie przestarzałe, odchodzące do lamusa. Wg poety jest ona jak stara panna, która nie odnajduje się w dzisiejszych realiach. Ogranicza generałów, rządzących oraz despotów, jest ich wyrzutem sumienia, niespełnieniem, które kroczy za nimi. W wierszu wyczuwalna jest ironia, o czym świadczy wers “(…) w okropnym kapeluszu Armii Zbawienia”. Herbert chciał w ten sposób pokazać nieżyciowość cnoty, jej nieprzystosowanie do dzisiejszych czasów.

Nawiązuje do Sokratesa i motywu krzyżyków ulepionych z chleba. Przedstawia je jako atrybuty cnoty, wyciągnięte z lamusa. Chce w ten sposób pokazać, że współcześni ludzie nie traktują cnoty ponad wszystko, nie praktykują jej zagorzale.

Dziś, widząc na ulicy człowieka ze wszech miar cnotliwego, traktujemy go z pobłażaniem i dobrotliwym uśmieszkiem na twarzy. Wg poety życie jest “(…) rumiane jak rzeźnia o poranku”, czyli każdego dnia człowiek zabija jakieś ideały i wartości.