CHARAKTERYSTYKA BADANEGO DZIECKA

Badanym dzieckiem była Irenka, urodzona 02.11.2007r. w Krasnymstawie. Irenka ma 7 rodzeństwa:Ola ma 18 lat, Marcin 17lat, Paula 15lat, Ewa 11lat, Adaś 10lat, Kuba 8lat, Michał 6 miesięcy. Zamieszkuje wraz z rodzicami i rodzeństwem w domu jednorodzinnym w Siennicy koło Krasnegostawu. Pokój dzieli ze swoją starszą siostrą Paulą (15lat) i tam z nią najczęściej spędza czas. Od września 2013r. uczęszcza do zerówki, mieszczącej się w szkole podstawowej w Siennicy. Irenka jest dzieckiem bardzo żywiołowym, bardzo lubi rozmawiać o wszystkim. Lubi rysować i chodzić do zerówki. Rodzice posiadają wykształcenie wyższe, ale tato nie pracuje w zawodzi, jest kierowcą w firmie transportowej, przez co często go nie ma w domu. Matka obecnie nie pracuje, ale ukończyła studia z fizjoterapii. W lipcu urodziła kolejne dziecko Michała (6 mies), dlatego też większość czasu poświęca opiece nad synem. Matka jest kobietą otwartą, ale początkowo nie chętnie chciała wziąć udział w diagnozie. Czas wolny Irenka spędza w domu, przy zajęcia które organizuje jej matka. Dziewczynce bardzo brakuje obecności ojca, można także powiedzieć, że jest trochę zazdrosna o młodszego brata. Brakuje jej czasu spędzanego z matką i ojcem, jak to było przed narodzeniem dziecka.

TEST ZDAŃ NIEDOKOŃCZONYCH J. KOSTREWSKIEGO ) (22.12.2014)

INTERPRETACJA

I.Janusz Kostrzewski „Zdania niedokończone”

1.Formalna: Poziom rozwoju języka w normie. Irenka operuje słownictwem przewidzianym na tym etapie rozwoju.

2.Nieformalna:

SFERA I Stosunek do domu Dziewczynka kojarzy dom z zaistniałą sytuacją, która w tym czasie ma miejsce, mówi: „w naszym domu jest małe dziecko”. W kolejnych pytaniach wyraża pragnienie: „chciałabym, aby w naszym domu było więcej miejsca…”. Udziela także odpowiedzi: „w naszym domu jest mi dobrze i jest wesoło”.

SFERA II Stosunek do rodziny Po rozpoczętym zdaniu „kocham…”, dziewczynka w pierwszej kolejności wymieniła „mamę, tatę”, po chwili dodała „Paulę, Marcina, Olę, Adasia, Ewę, Kubę i Michała” . Irenka twierdzi, że jej rodzina uważa ją za małe dziecko. Nie chce by jej rodzina się kłóciła. Rodzice nie pozwalają dziecku na zbyt długie przebywanie przy komputerze i siedzenie do późna. Byłą by szczęśliwa, gdyby rodzina bawiła się z nią.

SFERA III Stosunek do ojca Dziewczynka twierdzi, że ojciec rzadko się z nią bawi i chce by się to zmieniło, ale nie może bo pracuje. Irenka kocha swojego tatę i wie, że tata kocha jej mamę i resztę jej rodzeństwa. Kiedy wraca do domu, Irenka przytula go, jest jej źle kiedy rodzice się krzyczą na siebie.

SFERA IV Stosunek do matki W pytaniach dotyczących matki Irenka podkreśla, że kocha mamę, ale „mama najwięcej kocha Michałka, bo ciągle się nim zajmuję, karmi go, ubiera, a mnie już nie”. Twierdzi, że mama już nie zajmuje się nią jak dawniej. Irenka zdanie: „kocham moją mamę, ale…” dokańcza: „ona ciągle bawi się z Michałem”. Jednak, gdy widzi jak mam płacze, to przytula się do niej. Odczuwa dyskomfort gdy jej rodzice się kłócą i krzyczą na siebie.

SFERA V Stosunek do nauczycieli i szkoły Irenka chodzi do zerówki, twierdzi, że „pani w przedszkolu jest bardzo fajna…” i „często krzyczy, bo jesteśmy niegrzeczni”. Według niej czuje się tam dobrze.

SFERA VI Stosunek do rodzeństwa Irenka ma 7 rodzeństwa. Jak można było zauważyć podczas rozmowy najbardziej lubi Paulę, ponieważ ona się z nią bawi zawsze, a najmniej lubi Michała, bo „tak”. Najbardziej ufa Pauli.

SFERA VII Stosunek do siebie Irenka nie lubi być sama. Jednak gdy nikt nie patrzy lubi bawić się w piosenkarkę. Nie chce się przyznawać gdy zrobi coś złego. Najbardziej wstydzi się tego, że nie ma pieniędzy.

SFERA VIII Stosunek do ludzi Irenka ma pozytywne zdanie o ludziach. Twierdzi, jednak, że szczęśliwi są ludzie bogaci. Kolegów uważa za fajnych, inni ludzie, których spotyka, są dla niej mili.

SFERA IX Sprawy do płci U dziewczynki sfera płci nie budzi zastrzeżeń. Irenka identyfikuje się ze swoją płcią (zabawa w dom, zawsze gra mamę lub sąsiadkę). Gdy widzi chłopca i dziewczynkę, to mówi, że „się lubią”.

SFERA X Sposoby kontroli sfery emocjonalnej Dziewczynka mając zmartwienie, płacze. Płacze i krzyczy również wtedy gdy jest zła. Gdy ktoś żartuje sobie z niej lub ją wyśmiewa, jest jej przykro i także płacze. Zdanie rozpoczęte: „gdy na mnie krzyczą, to…” kończy: „jest mi smutno ”. Gdy ma zmartwienie idzie wtedy do Pauli i jej o tym mówi.

SFERA XI Lęk i obawy Irena w tej sferze odczuwa lęk przed „koszmarami i strasznymi stworami”. W zdaniach dotyczących tej sfery pojawiają się także dopowiedzenia typu: „ja wiem, że mamusia i tatuś bardzo mnie kochają”, często myśli, że nikt jej nie lubi. Zdanie: „najczęściej karze mnie…” kończy: „mama, bo tatusia nie ma w domu wtedy ”. Irenka mówi, że chciałaby przestać bać się „być sama i ciemności”. A zdanie dotyczące śmierci kończy, że „jest smutna”.

SFERA XII Poczucie winy i sytuacje, którą ją warunkują Dziewczynka, gdy coś jej nie wychodzi, czuje się winna. Boi się poplamić ścian w pokoju, gdyż trzeba by było je odmalować, a nie mają na to pieniędzy. Do najgorszych rzeczy, które jej się zdarzyły zalicza: „…gdy weszła w kałużę w jej butach, było jej mokro”.(O tym mówiła z uśmiechem)

SFERA XIII Stosunek do przeszłości, przyszłości, istnienie lub brak planów życiowych Irena chciałaby być: aktorką, piosenkarką i nauczycielką. Zdanie: „gdybym jeszcze raz była małym dzieckiem to…” dokończyła: „mama i tata bawili by się ze mną jak z Michałem”. Często myśli o tym, że mama ją bardzo kocha. Chciała by być także bogata i sławna i mieć psa.

SFERA XIV Rodzaj ulubionych zabaw Dziewczynka lubi się bawić w dom z Paulą.

SFERA XV Rodzaj przykrości i smutki Irenka twierdzi, że mogłaby być szczęśliwa, gdyby rodzice bawili się z nią. Lubi gdy ktoś sprawia jej prezenty. Martwi się, kiedy rodzice nie mają pieniędzy. Cierpi i jest jej przykro gdy mama na nią krzyczy.

SFERA XVI a)To, co dziecko lubi Irenka chciałaby mieć pieska, jednak jest to niemożliwe, gdyż nie ma na niego miejsca w domu. Chciałaby mieć też duży dom i swój własny pokój, tylko dla niej. Mówi, że chciałaby „zmienić świat”. Dziewczynka lubi dostawać prezenty. Gdyby wyjeżdżała na bezludną wyspę zabrała by wszystkie osoby ze swojego domu, jedzenie, picie i aparat.

b)To, czego dziecko nie lubi Irenka bardzo nie lubi wstawać rano i jeść warzyw. Najbardziej nie lubi zostawać sama. Nie wie co ją złości. Dziewczynka także nie lubi jak w domu się kłócą.

PRZEBIEG I PODSUMOWANIE TESTU „ZDANIA NIEDOKOŃCZONE”

Testem, którym badałam dziecko był „Test zdań niedokończonych” Janusza Kostrzewskiego. Dziewczynkę znałam wtedy od roku. Celem niniejszego testu było zbadanie świadomych i nieświadomych potrzeb dziecka oraz sfery emocjonalno-społecznej. Test składał się z 70 zdań niedokończonych, które czytałam na głos, a Irenka odpowiadała na głos. Odpowiedzi były od razu zapisywane w arkuszu. Zadaniem badanego było szybkie, wręcz automatyczne dokończenie zdań będących przedmiotem analizy. Odpowiedzi sklasyfikowano w 16 sferach. Badanie odbyło się 22 grudnia 2013 roku w pokoju badanego, w ciszy, przy uchylonym oknie; w czasie badania nikt nie przeszkadzał, nie były włączone żadne sprzęty grające. Test został uzupełniany w taki sposób, aby dziewczynka nie czuła się skrępowana, czyli bawiłyśmy się w dziennikarza i piosenkarkę, tak jak już to uzgodniłyśmy dzień wcześniej. Dziewczynka przez to była bardzo ciekawa pytań i mniej się nudziła. Jednak dla takiego dziecka tak dużo pytań to było za dużo. Rozpoczęte przeze mnie zdania kończyła z uśmiechem na twarzy. Irenka podczas testu często wstawała i chodziła po pokoju, siadała obok mnie oraz podchodziła do okna. W między czasie pytała „jak długo jeszcze?” i zaczęła się niecierpliwić. Po pierwszym zdaniu zapytała mnie czy się z nią pobawię dzisiaj w dom i z Paulą. Zdanie nr 7: „gdyby to ode mnie zależało…” wymagało powrotu. Dziecko potrzebowało też więcej czasu na dokończenie zdania nr 37: „najczęściej boję się…”. Po pytaniu 48 musiałyśmy zrobić przerwę, ponieważ dziewczynka zgłodniała. Niektóre pytania sprawiały Irenie trudności, a na niektóre odpowiadała bez problemu. Jak można zauważyć w teście niektóre odpowiedzi są bardzo rozbudowane, a niektóre nie. Dziewczynka także zauważyła, że są pytania, które powtarzały się z dnia poprzedniego, wtedy mówiła z uśmiechem „no nie wiesz, przecież Ci mówiłam”. Irenka często poruszała temat rodziców, zwłaszcza matki. Jest to spowodowane tym, że matka głównie opiekuje się najmłodszym dzieckiem i tym, że już nie poświęca dziewczynce tyle czasu co wcześniej. W wypowiedziach powraca temat akceptacji Irenki przez matkę. Można także zauważyć, że dziewczynka bardzo jest zazdrosna o najmłodsze dziecko w domu. Po zakończonym teście Irenka zorganizowała „mini” koncert dla mnie, zaśpiewała piosenkę, a ja miałam jej zrobić w tym czasie zdjęcia bo ona była piosenkarką a ja dziennikarzem. Na koniec gdy wychodziłam zapytała czy jeszcze przyjdę kiedyś i żebym już ją tak nie pytała dużo.

DIAGNOZA Z testu wynika, że dziewczynka nie sprawia trudności wychowawczych, jest natomiast bardzo zazdrosna o swojego młodszego brata. Bardzo potrzebuje większego zainteresowania ze strony rodziców. 1.Klasyfikacyjna U Irenki dominująca jest potrzeba większego zainteresowania ze strony matki. W swoich wypowiedziach mówi o matce,i o najmłodszym dziecku nawet wtedy, gdy zdanie nie wskazuje na nią w sposób bezpośredni. Postać matki przewija się w szeregu dopowiedzeń. Zaś temat ojca tylko wtedy, gdy zdanie na to wcześniej wskazuje, jednak czasami wskazuje w odpowiedzi oboje rodziców. Często wspomina także o swojej starszej siostrze Pauli, o reszcie starszego rodzeństwa nie wspomina.

2.Genetyczna

Przyczyną pojawienia się lęku o miłość i akceptację ze strony matki może być jej ciągła obecność w domu, ale także ciągła opieka nad małym dzieckiem. Lęk i niepokój wynikają z braku stabilności emocjonalnej w rodzinie. Matka dziewczynki całą swoją uwagę i miłość kieruje na młodszego syna, a dziewczynkę widzi tylko wtedy gdy trzeba coś zrobić; matka nie poświęca wystarczająco dużo czasu Irence. Dziewczynka boi się, że nikt jej nie lubi, ponieważ nikt się z nią nie bawi.

3.Znaczeniowa

Duży lęk o miłość matki i akceptację z jej strony ma wpływ na zniekształcony obraz samej siebie. Irena jest tym faktem zdeterminowana i boi się jej utraty. Ma to także wpływ na stosunki z innymi osobami między innymi chodzi tutaj o Michała. Dziewczynka stara się walczyć o miłość matki, gdyż ciągle o niej wspomina. Irenka jest dziewczynką skrytą, ponieważ gdy ma problem nie udaje się z nim do matki ani ojca tylko do siostry Pauli.

4.Fazy

Lęk, który jest skierowany na miłość matki, jest na wysokim poziomie. Irenka chciałaby, aby rodzice poświęcali jej więcej uwagi .Dziewczynka chce, aby otoczenie zwróciło na nią uwagę, ale dotyczy to głównie rodziców. „Wolałbym, żeby nie było Michała”.

5.Prognostyczna

Zjawisko, choć w takim wieku jeszcze nie niepokojące, może w przyszłości przybrać formę zniechęcenia do młodszego brata i w związku z tym agresji w stosunku do niego. Ojciec może zostać odsunięty od roli wychowującego rodzica, natomiast dziecko będzie pod całkowitym wpływem starszej córki. Do tej pory dziecko jest w miarę spokojne i opanowane, ale z czasem problem pogłębić (chodzi o to, że dziewczynka na wszystko praktycznie reaguje płaczem). Może dojść do jeszcze głębszego zamknięcia się w sobie, zerwania kontaktu z najbliższymi głównie z Michałem. Jeżeli rodzice nie poświęcą jej więcej czasu i uwagi, może dojść do tego, że za kilka lat zupełnie stracą kontakt z córką. Jeżeli Irena będzie tłumić w sobie negatywne uczucia, może nie radzić sobie z nimi i popaść w depresję. Rodzice powinni jak najszybciej zareagować na jej potrzeby, zanim wkroczy w wiek buntu.

KWESTIONARIUSZ DLA RODZICÓW M. ZIEMSKIEJ

INTERPRETACJA

Testem, którym badałam rodziców był „Kwestionariusz dla rodziców” Marii Ziemskiej. Matkę i ojca znałam wtedy od roku. Ojciec nie chciał wziąć udziału w badaniu, ponieważ twierdził że jest zmęczony po pracy. Celem niniejszego kwestionariusza było zbadanie postawy wobec dziecka i wychowania rozumianego ogólnie z punktu widzenia rodziców. Kwestionariusz składał się z 41 stwierdzeń odnoszących się do dzieci. Odpowiedzi sklasyfikowano 4 skalach- postawach.. Badanie odbyło się 21 grudnia 2013 roku w pokoju badanego, w ciszy; w czasie badani  nikt nie przeszkadzał, nie były włączone żadne sprzęty grające. Podczas badania małym dzieckiem zajmowałam się osobiście. Matka odpowiedziała na wszystkie pytania, z których można było wysunąć następujące wnioski. Jeśli chodzi o skalę GÓROWANIA wyniki przedstawiają się następująco: matka uzyskała 13 punktów, co po przeliczeniu wynosi 6 stenów. Jest to wynik przeciętny, świadczy to o nieodpowiednim przejawianiu przez rodziców swojej wyższości nad dzieckiem. Rodzicie ci nie uwzględniają sygnałów które wysyła im dziecko, ale są nie zadowoleni z działalności dziecka, ale stawiają im wysokie wymagania. Postawa ta może doprowadzić do buntu ze strony dzieci i nadmiernego nieposłuszeństwa w stosunku do rodziców. Charakterystyczna jest także twardość w zachowaniu rodziców, tendencja do ograniczeń i surowości. Rygor jest narzucany dziecku lub wymuszany po przez kary. Umiarkowane nasilenie jest nie pożądane ponieważ może ono się przerodzić w postawę dominacji nad dzieckiem. W tym przypadku można także zauważyć, że po części matka przejawia niekiedy taką postawę, a mianowicie chodzi tu o wymagania dotyczące zadań jakie mają wykonywać dzieci w domu. Matka nie zauważa, że niektóre dzieci potrzebują większej jej miłości. W domu stosowane są, także kary i to właśnie matka je najczęściej wymierza. Postawa BEZRADNOŚCI w tym przypadku jest następujący: matka uzyskała 14 punktów, co stanowi 7 stenów i jest to poziom wysoki. Dla tej postawy zaś charakterystyczne są takie cechy postępowania rodziców jak miękkość, nieudolność, czy niezdolność do kierowania dzieckiem. Ich żądania są nieliczne i łagodne. Cechuje się także zaspokojeniem podstawowych potrzeb dziecka, przy jednoczesnym unikaniu kontaktu emocjonalnego z nim. Dzieci i młodzież są labilne emocjonalnie, nie umieją nawiązywać trwałych więzi uczuciowych, obiektywnie oceniać rzeczywistości. Może się to objawić właśnie w skłonności do zachowań agresywnych. Może to prowadzić do częstych konfliktów w domu, a agresja słowna może być jedną z form reakcji córek na ubóstwo uczuć. W tym przypadku mamy matka unika kontaktu z Irenką. Nie potrafi pogodzić dziecka z tym, że ma ona jeszcze małego braciszka którym trzeba się zająć. Dziewczynka nie ma w domu zbyt wielu zajęć. Ojca praktycznie w domu nie ma ponieważ ciągle pracuje. Irenka wstydzi się także tego, że nie ma pieniędzy. Postawa KONCENTRACJI uzyskała 15 punktów i uzyskała 7 stenów czyli poziom wysoki. Postawa ta  charakteryzuje się tym, iż rodzice starają się obronić swoich podopiecznych przed wszelkimi przeciwnościami losu. Dobro dziecka w takiej rodzinie jest przedkładane ponad inne sprawy, dziecko ma specjalne przywileje, pobłaża się jego zachowaniu, nie docenia możliwości i aspiracji, ogranicza samodzielność i swobodę. Postawa ta nierzadko powoduje u dziecka wygórowane poczucie własnej wartości, nadmierną pewność siebie co prowadzi do nieprzystosowania społecznego i częstego wchodzenia w konflikty z otoczeniem, które to chłopcy rozwiązują siłowo lub agresją słowną. Rodzice tacy są skłonni do zbyt długich i częstych kontaktów, nie zostawiając dziecku swobody, a także wszystkie sprawy obracaj ą się wokół dziecka. Jeśli chodzi o tę rodzinę, ta postawa jest jak najbardziej widoczna w stosunku do małego Michała. Wszystko koncentruje się na nim. Matka nie ma czasu nawet porozmawiać z najmłodszą córką, której bardzo brakuje tego. Ona bardzo chce się bawić z matką i ojcem, ale oni ciągle zajmują się małym braciszkiem. Jeśli chodzi o skalę DYSTANSU osiągną wynik przeciętny (6 pkt- 5 stenów). Postawa ta świadczy o tym, że mają pewien dystans w stosunku do dziecka. Uwzględniane są wtedy jakieś bardzo minimalne potrzeby dziecka, ale nie wszystkie i raczej są one pomijane. Twierdzi się, że dziecko jest na tyle duże, że nie potrzebuje wielu wskazówek i pomocy. Zawsze może dojść to tego czego potrzebuje. Brak jest także zainteresowania dzieckiem nawet w razie niebezpieczeństwa. Kontakty rodziców z dzieckiem są powierzchowne. Rodzice nie okazują swoich uczuć dziecku albo nawet odtrącają je, zaniedbują. Kontakt z dzieckiem sprawia im przykrość, nie daje zadowolenia. Dziecko ma jest nie ufne , często znajduje sobie inny autorytet. W przypadku tej rodziny, dziewczynka ze swoimi problemami zwraca się do swojej starszej siostry. Rodzicom nie chętnie się zwierza, woli swoje emocje pozostawić w sobie. Dlatego też bardzo często wybucha płaczem. Reasumując wyniki, które są przeciętne nie należy traktować jako coś dobrego. Najlepiej trzeba zacząć już działać, ponieważ jest to sygnał że coś się dzieje. W niniejszym badaniu wszystkie postawy uzyskały bardzo wysokie wyniki. Może to być spowodowane tym, że rodzina składa się z wielu członków oraz tego, że ojca głównie nie ma w domu, a matka głównie zajmuje się małym dzieckiem, co do którego nie może mieć jeszcze żadnych wymagań. Irenka bardzo jednak zabiega o uczucia rodziców. Przez co jest ona płaczliwa, w ten sposób próbuje zwrócić na siebie uwagę. Matka także nie równomiernie traktuje swoje dzieci. Najbardziej jest zapatrzona i podporządkowana swojemu najmłodszemu dziecku. To wokół niego toczy się całe życie domowników. Nie widzi potrzeb najmłodszej córki. Dlatego też niżej zostały sformułowane pewne postulaty dla rodziców oraz dla dziecka. Mimo tego, że ojciec nie chciał wziąć udziału w badaniu, to także powinien się do nich dostosować.

PROJEKTOWANIE POMOCY

DLA RODZICÓW

• szczera rozmowa z córką
• poświęcenie mu więcej czasu i uwagi
• ukazanie mu, że jest równie ważnym członkiem rodziny, jak młodszy brat i starsze rodzeństwo
• przekonanie dziewczynki,że Michał jest jeszcze mały i potrzebuje większej opieki
• rodzice powinni zaplanować wspólne wyjazdy, tak by więcej czasu spędzać ze swoimi dziećmi, a przez to na nowo zintegrować rodzinę
• rodzice powinni zainteresować się potrzebami emocjonalnymi dziewczynki
• powinni zapisać ją na kółko zainteresowań prace Irenki mogłyby zostać umieszczone na ścianie w „domowej galerii” organizowanie mini koncertów, gdzie wszyscy będą mogli podziwiać Irenkę zachęcenie dziewczynki do pomocy przy bracie nie powinni się kłócić w obecności dziecka ojciec powinien częściej spędzać czas z dziewczynką

a. DLA DZIECKA

• pokazanie Irence, że w młodszym bracie może znaleźć przyjaciela i także może się z nim bawić uświadomienie, że nie jest wrogiem i rywalem brata szczera rozmowa z rodzicami o problemach spędzanie wolnego czasu z rodzicami i rodzeństwem zachęcenie Irenki do pomocy przy bracie powinna częściej rozmawiać z rodzicami o swoich emocjach powinna uczęszczać na zajęcia dodatkowe w grupie rówieśniczej

Rozmowa z Irenką (21.12.2013)

1. Jak się nazywasz? Irenka
2. Ile masz lat? 6
3. Gdzie mieszkasz? W Siennicy
4. Z ilu osób składa się twoja rodzina? Jest mama, Ola, Paula, Michał, Ewa, Adaś, Kuba, Marcin, tata
5. Jakie imiona mają twoi rodzice? Mama nazywa się Kasia, a tata Paweł
6. Jak ma na imię twoja koleżanka? Ale ja mam dużo koleżanek w zerówce 7.A ta z którą najczęściej się bawisz? To jest Zosia, ale ona nie chodzi do zerówki
7. Kto jest najlepszy, najgrzeczniejszy w twojej rodzinie? No chyba ja i Adaś, bo Ola i Marcin czasami się kłócą i brzydko odnoszą do mamy, a Michał dużo płacze i to w nocy, a ja sobie grzecznie śpię (uśmiecha się)
8. Kto jest najmniej grzeczny, nieposłuszny? Ola i Marcin kłócą się ze sobą i z mamą i tatusiem. Mamusia i tatuś też się czasami kłócą
9. Kto jest najbardziej szczęśliwy? Nie wiem, ale chyba Michał, bo każdy się tylko z nim bawi, a ze mną już nie
10. Czy lubisz chodzić do przedszkola? Tak, bo tam są fajne zabawki i fajna jest też pani Grażynka 13.A kim jest pani Grażynka? No jak to ty nie wiesz? To przecież moja ukochana pani z przedszkola. Ona bawi się ze wszystkimi dziećmi, śpiewa piosenki, uczy nas pisać i czytać…
11. Z kim lubisz spędzać swój czas wolny? Z Paulą bo ona chce się ze mną bawić w dom i razem sobie rysujemy. Chciała bym żeby mamusia i tatuś też się ze mną tak bawili jak kiedyś . Paula też mieszka ze mną w pokoju (w tym czasie pobiegła po teczkę z rysunkami) -a dlaczego się nie bawią z Tobą? Bo tatuś musi chodzić zarabiać pieniążki na jedzenie, a mamusia ciągle opiekuje się Michałkiem
12. Gdybyś wyjeżdżał na wycieczkę, kogo zabrałbyś ze sobą? Mamę, tatę i moje rodzeństwo i jeszcze babcię Stasię, jeszcze jedzenie i picie i aparat.
13. A powiedz mi jeszcze kim chciała byś zostać w przyszłości? Dlaczego? Chcę być piosenkarką, aktorką i chcę jeszcze uczyć dzieci w przedszkolu, tak jak pani Grażynka, bo ja lubię śpiewać i chcę być sławna i zarabiać dużo pieniędzy 17.A chciała byś żebym przyszła do Ciebie jutro? Skoro chcesz zostać sławną osobą, to jutro pobawiły byśmy się razem. Ja była bym dziennikarzem, a Ty piosenkarką albo aktorką. Ładnie byś się ubrała i udzieliła mi wywiadu tak jak to robią gwiazdy w telewizji. Tak, tak, tak. A zrobimy sobie zdjęcia? (moja odpowiedź brzmiała, że tak)

PODSUMOWANIE Irenka podczas rozmowy była skupiona, z uwagą wysłuchiwała pytań, rozumiała je i bez większego zastanowienia udzielała odpowiedzi. Dziewczynka odczuwa, że w jej rodzinie nie zawsze panuje dobra atmosfera (kłótnie rodzeństwa i rodziców). Z drugiej czuje potrzebę obecności rodziców, rodzeństwa i babci jest z nimi związana emocjonalnie. Irena chciała by zostać w przyszłości sławną osobą i chciała by zarabiać dużo pieniędzy. W przedszkolu ma dużo koleżanek, ale głównie bawi się z Zosią. Bardzo lubi bawić się w dom i rysować ze swoją starszą siostrą Paulą, ale chciała by żeby rodzice też bawili się z nią jak dawniej. Można także zauważyć z rozmowy, że dziewczynka bardzo lubi swoją panią z przedszkola i dlatego lubi do niego chodzić.

WYWIAD Z MATKĄ (21.12.2013)

1. Czy rodzina jest pełna, niepełna, czy zrekonstruowana? Pełna.
2. Ile rodzina liczy osób? 10
3. Ile ma pani lat? 39
4. Ile lat ma małżonek? 41
5. Jakie ma pani wykształcenie, a jakie mąż? Mąż ma wykształcenie wyższe, ale nie pracuje w swoim zawodzie, jest kierowcą w firmie transportowej, a ja jestem fizjoterapeutką, ale obecnie bezrobotną.
6. Jaka jest państwa sytuacja finansowa? Średnia, czasami pomaga nam moja mama, ale dzieciom raczej nic nie brakuje
7. Jakie są warunki mieszkaniowe? Dobre ,cztery pokoje, kuchnia, WC, duży balkon, na zewnątrz mamy duży ogród.
8. Jaka w domu panuje atmosfera, czy są jakieś konflikty między członkami rodziny? Nasze stosunki są dobre, jak w każdej rodzinie zdarzają się gorsze dni. Czasami nasze starsze dzieci się kłócą, ale są w takim wieku, hormony w nich buzują i dlatego się kłócą. 9.Którym dzieckiem z kolei jest Irenka? I kiedy i gdzie się urodziła? Irenka urodziła się jako 9 dziecko, 02.11.2007r w Krasnymstawie
9. A w jakim wieku są Państwa pozostałe dzieci? Ola ma 18 lat, Marcin 17lat, Paula 15lat, Ewa 11lat, Adaś 10lat, Kuba 8lat, Michał 6 miesięcy
10. Jak zaaklimatyzowała się w przedszkolu, czy nawiązywała kontakty z rówieśnikami? Dobrze czuła się w przedszkolu, nie było na nią skarg, bardzo lubiła swoich kolegów.
11. Czy dziecko regularnie chodzi do przedszkola? Tak. Irenka bardzo lubi chodzić do przedszkola
12. Czy córka jest samodzielna? Myślę, że tak. Nasze dzieci bardzo szybko stają się samodzielne. A teraz kiedy mamy kolejne dziecko Irenka także musiała się bardziej usamodzielnić
13. Czy ma obowiązki w domu? Tak jak wszystkie dzieci mają obowiązki. Irenka jest na tyle duża, że może wykonywać pewne zadania sama. Już za kilka miesięcy pójdzie do pierwszej klasy dlatego staramy się ją usamodzielnić. Każde z dzieci musi mi pomagać także przy małym dziecku. Niech się uczą (uśmiecha się), przyda im się to w przyszłości
14. Czy ma jakieś zainteresowania? Lubi oglądać telewizję i rysować
15. Jak Irenka spędza wolny czas? Czas wolny spędza w domu. Nie stać jest nas na zajęcia dodatkowe dla niej. Dlatego staram się czasami znaleźć dla niej jakieś fajne zajęcie.
16. Czy lubi się bawić, z kim i w co? Irenka lubi bawić się w dom chyba najczęściej bawi się z Paulą naszą 15letnią córką. Przed narodzeniem Michasia to ja się z nią w to bawiłam, czasami mąż. Ale teraz mąż dużo pracuje, utrzymać taką rodzinę to nie lada wyzwanie.
17. O której chodzi spać? A to różnie. Zależy od dnia, ale myślę że ok 20- 21. Starsze dzieciaki wiadomo trochę później
18. Czy śpi spokojnie? Chyba tak, niczego nie zauważyłam.
19. Czy stosowane są przez Państwa kary i nagrody? Nie stosujemy na pewno kar cielesnych, najwyżej zakaz gry na komputerze lub wykonywanie jakiś czynności w domu . Jeżeli chodzi o nagrody, to stosujemy je, są bardzo różne 21.Jak często rozmawia Pani z Irenką o ważnych sprawach np. co było w przedszkolu, czy czymś się martwi itd. No staram się to robić codziennie, ale nie zawsze mi to wychodzi. Po prostu nie mam czasu. Doba ma za mało godzin ( śmieje się)
20. Z jakimi członkami Irenka jest związana najbardziej? Myślę, że teraz to z Paulą, bo ona często się z nią bawi i zaprowadza oraz odbiera z przedszkola
21. Jakie jest Pani największe marznie? Bardzo chciała bym, aby mój mąż bywał częściej w domu i bardziej mi pomagał oraz aby dzieci miały dobre wykształcenie i dobrą pracę

PODSUMOWANIE Matka jest osobą komunikatywną, w sposób rzeczowy, bez dłuższego zastanowienia odpowiadała na zadawane pytania. Początkowo jednak nie chciała zgodzić się na udzielenie wywiadu i wzięcia udziału w teście, ale w końcu się zgodziła. Pytania były formułowane w taki sposób, aby dotyczyły one Irenki, ale odpowiedzi czasami sprowadzały się ogólnie do wszystkich dzieci. Z wywiadu z matką można wywnioskować, że rodzina funkcjonuje prawidłowo, nie przejawia patologii. Statut materialny rodziny jest średni, na co wskazują warunki mieszkaniowe i ogólny poziom stopy życiowej czasami musi pomagać rodzinie babcia.. Jak w każdej rodzinie stosowane są kary i nagrody, ale zostało zaznaczone, że nie stosują kar cielesnych. Matka wie że Irenka najbardziej lubi się bawić w dom i robi to najczęściej z Paulą. Można także zauważyć, że matka dużo uwagi poświęca najmłodszemu dziecku. Z Irenką się praktycznie już nie bawi jak dawniej, nie zawsze udaje się jej z nią porozmawiać. Czas wolny sama organizuje córce, ponieważ nie stać ją na dodatkowe zajęcia dla niej. Według matki Irenka jest bardzo samodzielna. Jej marzeniem jest to aby mąż bywał częściej w domu i dobre wykształcenie dla dzieci.