Troskę o losy Rzeczpospolitej wykazuje także Andrzej Frycz Modrzewski- twórca okresu renesansu, w traktacie “O poprawie Rzeczypospolitej” został napisany w j. łacińskim, był to zabieg celowy, miał bowiem być zrozumiany w całej Europie. Jego dzieło składało się z 5 ksiąg a zarazem 5 reform: “O obyczajach”, “O prawach”, “O wojnie”, “O Kościele”, “O szkole” Księga I - O obyczajach. uważa, iż człowiek powinien za wszelką cenę dążyć do doskonałości – żyjąc w wierze i w silnej zgodzie z naturą, zgodnie z zasadami moralnymi. Jest zwolennikiem obyczajów, uważa że dobre obyczaje są gwarantem pomyślności i stabilności państwa. Księga II - O prawach W tej księdze Modrzewski krytykuje prawo, które jest nie równe w stosunku do wszystkich klas społecznych. Wytyka on władzy sądowniczej że nie równo traktuje wszystkich obywateli. Przytacza przykład jak w Polsce stosowane są dwie różne kary za tę samą zbrodnię: za morderstwo szlachcic zostaje ukarany grzywną, a plebejusz zostaje skazany na śmierć. Autor powołuje się także na Biblię, twierdzi że skoro Bóg stworzył wszystkich ludzi równymi sobie, to powinni być oni jednakowo traktowani, jednakowo karani, bez względu na pochodzenie. Księga III - O wojnie Dowiadujemy się o osobistym stosunku autora do kwestii wojen – jest on im zupełnie przeciwny. Jednakże wie on, iż świat bez wojen jest niemożliwy i nierealny dlatego tez mówi on o wojnie wymieniając dwa ich rodzaje – wojny sprawiedliwe (wojny obronne) oraz niesprawiedliwe (zaborcze). Modrzewski proponuje konkretne rozwiązania mające wzmocnić Rzeczpospolitą: wzmacnianie granic, budowę zamków przygranicznych, większe zaangażowanie szlachty i stworzenie mocnej dobrze opłacanej armii. Księga IV - O Kościele W księdze “O kościele” Modrzewski krytykuje kościół katolicki. Propaguje ideę irenizmu (zapoczątkowany przez Erazma z Rotterdamu), dążenie do pojednania wszystkich wyznań chrześcijańskich. Domaga się także tolerancji religijnej: wolności wyznania i sumienia. Proponuje, by w soborach – prócz osób duchownych – uczestniczyły osoby świeckie. Księga V - O szkole W księdze tej Modrzewski proponuje reformę szkolnictwa, jest zwolennikiem podwyższenia poziomu oświaty i obciążenia kosztami nauczania kościół. Podkreśla też jak ważna jest rola nauczyciela w nauczaniu, i domaga się większego szacunku dla nich i ich pracy. Traktat ten został wydany w 1551 r. w Krakowie, ale bez dwóch ostatnich. Ponadto księga poświęcona Kościołowi została przez władze kościelne uznana za heretycką, dlatego dzieło Frycza znalazło się na indeksie ksiąg zakazanych, i nie zostało wydane. Natomiast księga O szkole została wydana trzy lata później. Program przedstawiony w traktacie nie został przychylnie przyjęty przez elity polskiego społeczeństwa, autor nie został doceniony i umarł w zapomnieniu.