Parabeny

Parabeny to estry kwasu p­hydroksybenzoesowego różniące się rodzajem grupy alkilowej (metylo­, etylo­, propylo­, butylo­, heptylo­ i benzyloparaben). Są ciałami stałymi, tworzącymi drobne, bezbarwne i bezzapachowe kryształki. W powietrzu są stabilne i odporne na rozpad pod wpływem wody i roztworów kwasów. W środowisku kwaśnym są one aktywneprzeciwko drożdżom i pleśniom, działają grzybostatycznie. Są one natomiast mało skuteczne w stosunku do bakterii. Ze względu na swoje właściwości, parabeny stały się popularnymi środkami antyseptycznymi, wykorzystywanymi w przemyśle farmaceutycznym, spożywczym i kosmetycznym.

Parabeny to estry kwasu p­hydroksybenzoesowego różniące się rodzajem grupy alkilowej (metylo­, etylo­, propylo­, butylo­, heptylo­ i benzyloparaben). Są ciałami stałymi, tworzącymi drobne, bezbarwne i bezzapachowe kryształki. W powietrzu są stabilne i odporne na rozpad pod wpływem wody i roztworów kwasów. W środowisku kwaśnym są one aktywneprzeciwko drożdżom i pleśniom, działają grzybostatycznie. Są one natomiast mało skuteczne w stosunku do bakterii. Ze względu na swoje właściwości, parabeny stały się popularnymi środkami antyseptycznymi, wykorzystywanymi w przemyśle farmaceutycznym, spożywczym i kosmetycznym. Spośród związków z tej grupy najczęściej stosowane są metylo­ i propyloparaben. Do kategorii produktów spożywczych, w których są używane parabeny należą: ciasta, przyprawy, soki owocowe, mrożonki, dżemy, konfitury. Zastosowanie parabenów do przedłużenia trwałości kosmetyków jest powszechne i wynika z właściwości tych związków, które nie modyfikują cech produktów – koloru, konsystencji, zapachu. Parabeny występują prawie we wszystkich kategoriach kosmetyków, przy czym stosuje się je w ponad 13 tysiącach produktów. Konserwanty w kosmetykach należące do grupy parabenów, występować mogą pod nazwami:

  • methylparabem (metyloparaben),
  • ethylparaben (etyloparaben),
  • prophylparabn (propyloparaben),
  • buthylparaben (butyloparaben),
  • heptylparaben (heptyloparaben),
  • bensylparaben (benzyloparaben),
  • isopropyl paraben,
  • nipagin (nipagina, nipaginy),
  • aseptin (aseptyna, aseptyny), Działane estrogenne może być przyczyną zaburzenia gospodarki hormonalnej w okresie dojrzewania, rozwoju guzów piersi oraz obniżenia płodności mężczyzn. Stosowanie parabenów może spowodować uwrażliwienie skóry na działanie czynników zewnętrznych. Należą one do najczęściej uczulających substancji. Większą wrażliwość na ich działanie wykazują kobiety niż mężczyźni. Odczyn alergiczny może być szczególnie silny na skórze wystawionej na działanie promieni słonecznych i objawia się zaczerwienieniem, pokrzywką, wypryskami i towarzyszącemu tym podrażnieniom świądem.