Bycie idealista nie popłaca Podany powyżej fragment pochodzi z powieści pozytywistycznej pod tytułem „Lalka”. Utwór, autorstwa Bolesława Prusa, jest obrazem społeczeństwa Warszawy w XIX wieku. Dzięki polifonicznej narracji w książce jesteśmy w stanie zobaczyć jakimi pobudkami i jakie pragnienia mają dane postacie. Każdy bohater jest reprezentatywny dla swojej klasy społecznej. Z wyjątkiem jednego. Stanisław Wokulski, będąc równocześnie romantykiem i pozytywistą, jako bohater jest hybrydą najważniejszych cech tych dwóch epok. Wierzy w naukę ale zarazem przeżywa miłość romantyczną i tragiczną. W związku z tym wyróżnia się na tle innych bohaterów swoim idealizmem. W powyższym fragmencie postać sama przyznaje się, że jego postawa jest zgubna i ja również przyjmuje to stanowisko, iż idealizm nie jest drogą do szczęśliwego życia. Aby rozważyć wpływ idealizmu na życie człowieka musimy najpierw zagłębić się w jego znaczenie. Według Prusa jest to bezustanna pogoń za mrzonkami oraz strata czasu i energii, które dla pozytywistów są ważnymi wartościami. Autor uważa, iż o wiele rozsądniej jest dążyć do praktycznych celów takich jak na przykład majątek niż żyć nierealnymi marzeniami. Na koniec dnia człowiek zostaje sam, bez obiektów swoich marzeń, rozczarowany i nieszczęśliwy. Aby pokazać nam bezsens idealizmu Prus zestawił na zasadzie kontrastu dwie postacie: subiekta Rzeckiego – szczęśliwego pozytywistę praktyka oraz Stanisława Wokulskiego – rozczarowanego idealistę, który nosi w sobie pierwiastek romantyzmu. Przy pomocy tego zestawienia widzimy poglądy autora, który nie jest zbyt przychylny wielkim ideałom i propaguje program społeczny swej epoki. Jak już wspomniałam kilka razy Wokulski ma w sobie cechy charakteryzujące poprzednią epokę ale uważam, iż porównanie go do mickiewiczowskiego Konrada będzie odpowiednie. Oboje są rozczarowani i nieszczęśliwi w otaczającym ich świecie. Pragną zmian – dla jednego to wybuch powstania a dla drugiego odkrycia fizyczne. W obu przypadkach nic się nie zmienia pod wpływem ich idealistycznych myśli a przypadku Wokulskiego dawnych czynów. Podsumowując uważam, że pomimo pozytywistycznych mrzonek Wokulskiego zmarnował on swoje życie. Gdyby nie łut szczęścia i kilku zaufanych ludzi nigdy nie zaszedł by tak daleko. A na pewno nie dzięki byciu idealistą.