Operacje pod auspicjami NATO i UE

Operacje wojskowe pod auspicjami organizacji. Priorytetowym zadaniem Sojuszu Północnoatlantyckiego jest kolektywna obrona, jednak obecnie najwięcej zasobów NATO pochłania reagowanie kryzysowe i realizacja operacji poza tzw. obszarem traktatowym . NATO aktywnie włącza się w międzynarodowe działania z zakresu zarządzania kryzysowego. Można wyróżnić następujące rodzaje operacji realizowanych przez Sojusz: działania z zakresu budowania, wymuszania i utrzymania pokoju, akcje ratownicze, humanitarne, budowanie zdolności w zakresie zarządzania kryzysowego. NATO prowadzi operacje autonomicznie lub wspiera operacje innych organizacji międzynarodowych.

Operacje wojskowe pod auspicjami organizacji. Priorytetowym zadaniem Sojuszu Północnoatlantyckiego jest kolektywna obrona, jednak obecnie najwięcej zasobów NATO pochłania reagowanie kryzysowe i realizacja operacji poza tzw. obszarem traktatowym . NATO aktywnie włącza się w międzynarodowe działania z zakresu zarządzania kryzysowego. Można wyróżnić następujące rodzaje operacji realizowanych przez Sojusz: działania z zakresu budowania, wymuszania i utrzymania pokoju, akcje ratownicze, humanitarne, budowanie zdolności w zakresie zarządzania kryzysowego. NATO prowadzi operacje autonomicznie lub wspiera operacje innych organizacji międzynarodowych. Unia Europejska prowadzi operacje w ramach Wspólnej Polityki Bezpieczeństwa i Obrony . Są to zarówno operacje wojskowe, jak i misje cywilne. Ich zakres geograficzny obejmuje Bałkany, Kaukaz, Bliski Wschód, państwa afrykańskie (Kongo, Róg Afryki, Sahel) i Afganistan. UE prowadzi swoje operacje lub misje autonomicznie lub we współpracy z innymi organizacjami. Traktat o Unii Europejskiej wskazuje w art. 42, że UE może realizować misje utrzymania pokoju, zapobiegania konfliktom oraz z zakresu wzmacniania międzynarodowego bezpieczeństwa, zgodnie z zasadami Karty Narodów Zjednoczonych . Katalog możliwych misji (wyszczególniony w art. 43 TUE) obejmuje: wspólne działania rozbrojeniowe, misje humanitarne i ratunkowe, misje wojskowego doradztwa i wsparcia, misje zapobiegania konfliktom i utrzymywania pokoju, misje zbrojne służące zarządzaniu kryzysowemu, w tym misje przywracania pokoju i operacje stabilizacji sytuacji po zakończeniu konfliktów. Wszystkie ww. misje mogą przyczyniać się do walki z terroryzmem, w tym poprzez wspieranie państw trzecich w zwalczaniu terroryzmu na ich terytoriach. Przykładem operacji wojskowej pod auspicjami NATO jest Operacja Międzynarodowych Sił Wsparcia Bezpieczeństwa w Afganistanie (ISAF) została powołana w 2001 r. na mocy rezolucji RB ONZ nr 1386. Ma ona pomóc władzom afgańskim w: zapewnieniu stabilizacji politycznej, umacnianiu bezpieczeństwa, odbudowie kraju, reformowaniu sektora bezpieczeństwa oraz tworzeniu Afgańskich Sił Bezpieczeństwa (ASB) - armii i policji. Jej nadrzędnym celem jest niedopuszczenie do ponownej aktywacji grup terrorystycznych na tym terytorium, które stanowiłyby zagrożenie dla światowego bezpieczeństwa. Operacją ISAF od sierpnia 2003 r. dowodzi NATO. W szczytowym okresie zaangażowania uczestniczyło w niej ok. 130 tys. żołnierzy i personelu z 50 państw (w tym 28 z NATO). Obecnie, w operacji uczestniczy (stan na styczeń 2015) ok. 57 tys. żołnierzy z 49 państw. Najliczniejsze kontyngenty: USA - 38.000, Wlk. Brytania - 5.200, Niemcy - 3.000, Włochy – 2.100 i Gruzja – 1.500. W czerwcu 2013 r. zakończył się proces przekazywania stronie afgańskiej odpowiedzialności, obejmujący oprócz kwestii bezpieczeństwa także rozwój zdolności administracji państwowej do rządzenia krajem oraz polepszenie poziomu życia Afgańczyków i rozwój gospodarczy. Afgańskie Siły Bezpieczeństwa przejęły wiodącą rolę w prowadzeniu operacji stabilizacyjnych, a siły ISAF ograniczą się do ich wspierania. Polska traktuje udział w operacji ISAF priorytetowo. Polscy żołnierze wykonują zadania w Afganistanie od wiosny 2002 r. Obecnie (stan na styczeń 2015) Polski Kontyngent Wojskowy (PKW) liczy ok. 1000 żołnierzy w rejonie misji oraz 150 żołnierzy, jako odwód w kraju. W szczytowym okresie zaangażowania (2600 żołnierzy i 400 w odwodzie) był pod względem wielkości szóstym kontyngentem międzynarodowym w ramach ISAF. Operacją wojskową pod auspicjami Unii Europejskiej jest EUFOR ALTHEA BiHO, jest to największą operacją wojskową UE . Rozpoczęła się w grudniu 2004 r. UE przejęła wówczas odpowiedzialność za wojskową misję w Bośni i Hercegowinie od sił NATO. Do zadań tej operacji należy wspieranie władz BiH w utrzymaniu bezpieczeństwa oraz zapewnianie wsparcia ministerstwa obrony i rozwoju zdolności i szkolenia sił zbrojnych. Wraz z postępem procesów demokratycznych siły EUFOR były stopniowo redukowane z początkowych 7 tys. (2004) do obecnego poziomu ok. 900 żołnierzy. Sytuacja bezpieczeństwa w BiH pozostaje od dłuższego czasu stabilna, a władze państwowe są w stanie ją utrzymać. Tym niemniej, spowolnienie transformacji polityczno-gospodarczej BiH, częste kryzysy rządowe, a także pogorszenie warunków socjalno-bytowych obywateli może łatwo wywołać niepokoje społeczne na skalę trudną do opanowanie przez władze w Sarajewie. Polska jest aktywnie zaangażowana w operację. Zgodnie z postanowieniem Prezydenta RP liczebność polskiego wkładu do operacji wynosi do 50 żołnierzy .