Każdemu z nas na myśl o „Hamlecie” Williama Szekspira nasuwają się słowa „ być albo nie być to wielkie pytanie”, jedni przeczytali to w tym jakże znanym dramacie, inni zasłyszeli ze wspaniałej adaptacji filmowej reżyserii Franco Zeffirellego z 1990 roku. Czy adaptacja filmowa „Hamleta” różni się od dzieła Szekspira ? Porównania tych dwóch dzieł dokonam na podstawie ich recenzji.

Dramat Williama Szekspira w oryginale nosi tytuł :„The Tragical History of Hamlet, Prince od Denmark”. “ Hamlet” powstał pod wpływem tragedii autora jaką była śmierć jego syna Hamneta. Autor w swoim dziele krytykuje wiarę protestancką, jej podejście do pogrzebu, widoczne jest to w słowach Laertesa „ ot cały pogrzeb”. Pisarz tym dziełem pragnął uświęcić pamięć syna, dlatego też na scenie zagrał ojca Hamleta, króla Danii. W dramacie Szekspira istnienie duchów było fenomenem ponieważ w protestantyzmie odrzuca się wiarę w istoty nadprzyrodzone, jednak dla autora istnienie duchów było bardzo ważne dlatego były one stawiane na równi z postaciami realnymi. Fabuła dramatu jest dość prosta jednakże bardzo wciągająca. Hamlet jest księciem Danii, synem zmarłego króla. Teraz władzę objął brat ojca Hamleta i już nie cały miesiąc po śmierci ożenił się z żoną poprzedniego władcy. Hamlet nie może się z tym pogodzić. Tym czasem Fortynbras młodszy chce pomścić śmierć poprzedniego króla Norwegii, który był dla niego bardzo bliską osobą. Władca Norwegii w uczciwym pojedynku przegrał z walecznym ojcem Hamleta. Zemstą ma być obiór ziem zyskanych przez Danię przy śmierci władcy Norwegii – zupełnie nieszlachetne i nieprawe posunięcie. Obecny władca Danii w ramach bezpieczeństwa stawia straże. Pewnego dnia trzej żołnierze pełniący nocną wartę donoszą Hamletowi, że trzy noce z rzędu widzieli ducha jego umarłego ojca – mimo przemów, ten nie odpowiedział ani razu. Decyzja księcia jest natychmiastowa i już następnej nocy stoi z wartownikami. Duch ojca ponownie przychodzi, a Hamlet z nim rozmawia. Dowiaduje się nieprawdopodobnych rzeczy. Od tego momentu, książę wydaje się jakby był obłąkany. Ale któż może wiedzieć, że jest to część zemsty, jaką nakazał mu ojciec? A może w ten sposób chce ukryć swoje prawdziwe plany? Król i królowa zastanawiają się co jest przyczyną dziwnego zachowania Hamleta, lecz początkowo wszystko składają na karb młodzieńczego zauroczenia piękną córką Poloniusza – Ofelią. Moim zdaniem jest to jedno z lepszych dzieł literackich. Dramat jest napisany zrozumiałym dla nas językiem dlatego czyta się go szybko i przyjemnie. Lektura ta po przeczytaniu na długo pozostawia oddźwięk w naszym życiu, zaczynamy zastanawiać się nad tymi najsłynniejszymi słowami „ być albo nie być to wielkie pytanie”, myślę że tych siedmiu słowach jest wyrażona tragedia jaka często spotyka ludzi. Wiele ludzi przechodzi taki okres gdy zastanawia się zupełnie jak Hamlet „czy jest w istocie szlachetniejszą rzeczą znosić pociski zawistnego losu, czy też stawiwszy czoło morzu nędzy, przez opór wybrnąć z niego?”, myślę że ta lektura przynosi odpowiedź na to pytanie.

“Hamlet” był przedstawiany na różne sposoby: od wersji współczesnych do typowo średniowiecznych. Każdy reżyser próbuje wydobyć z tej sztuki coś ciekawego, pokazać ją na nowo. Tej trudnej, a zarazem interesującej sztuki podjął się Franco Zeffirelli. Jest on jednym z najlepszych reżyserów i scenarzystów. Pokazał on życie Hamleta w mroku średniowiecza. Ma na swoim koncie również “Romea i Julię”, drugie z dzieł Szekspira oraz wiele innych filmów. Film Zeffirellego, absolwenta florenckiej Akademii Sztuk Pięknych, jest dziełem niezwykłym pod względem wizualnym, plastycznym. Zdjęcia kręcono w Dunnottar Castle, w północnej części Szkocji, niedaleko Stonehaven. Zamek jest położony na wysokiej, płaskiej skale, z trzech stron otoczony wodami Morza Północnego. Miejsce niedostępne, wielkiej urody i będące w przeszłości świadkiem burzliwych wydarzeń. Akcja dramatu rozpoczyna się pogrzebem króla. Jest to scena, której nie ma opisanej w książce, jednak wprowadza widzów w atmosferę, jaka panowała w Danii. To dobry pomysł, ponieważ pozwala dokładniej zrozumieć istotne momenty i przeżycia głównego bohatera. Dalej reżyser ukazuje moment, w którym Hamlet dowiaduje się o ślubie swojej matki, Gertrudy (w tej roli Glenn Close) ze stryjem Klaudiuszem (Alan Bates). W świat problematyki dzieła Szekspira wprowadzają nas dwa równolegle toczące się wątki - przytłoczonego śmiercią ojca, zrozpaczonego i osamotnionego Hamleta oraz szczęśliwej, bawiącej się i kochającej nowej pary królewskiej. Ostry kontrast buduje atmosferę i napięcie, a akcja dramatyczna ma swój zaczątek w momencie pojawienia się ducha zmarłego ojca. Film różni się od książki jedynie szczegółami jak dodanie wyżej wymienionej sceny pogrzebu króla. Dodane sceny miały na celu wprowadzenie odbiorców w akcję dramatu i nakreślenie nam uczuć głównych bohaterów. Sceny te nie zmieniają jednak fabuły dramatu za co powinniśmy być wdzięczni reżyserowi. Film jest jedną z najnowszych adaptacji tego dzieła i moim zdaniem dorównuje swoim młodszym następcom, można by nawet powiedzieć iż jest lepszy pod względem ilości „lektury” w dialogach.

Porównując film i książkę stwierdzam iż warto zarówno przeczytać jak i obejrzeć „Hamleta”. Film jest bardzo dokładnym odwzorowaniem dramatu, co nie zdarza się zbyt często we współczesnych adaptacjach filmowych. A wiec odpowiedź na wcześniej zadane pytanie „ czy adaptacja filmowa „Hamleta” różni się od dzieła Szekspira?” jest prosta, nie, w filmie dodane są jedynie krótkie sceny nakreślające nam sytuacje oraz uczucia bohaterów.