Prezydent jest wybierany na pięcioletnią kadencję i może ubiegać się tylko jeden raz o ponowny wybór na to stanowisko. Kandydaci na to stanowisko muszą spełniać szereg wymagań:

• posiadanie polskiego obywatelstwa
• ukończony trzydziesty piąty rok życia (najpóźniej w dniu wyborów)
• pod kandydaturą danego pretendenta do fotela prezydenckiego musi podpisać się grupa przynajmniej stu tysięcy obywateli, którzy posiadają czynne i bierne prawo wyborcze do Sejmu. Wybory na urząd prezydenta są: bezpośrednie, powszechne, równe oraz przeprowadzane w tajnym głosowaniu. Aby rozstrzygnięcie zapadło w pierwszej turze jednego z kandydatów musi poprzeć połowa głosujących. W przypadku gdy tak się nie stanie zwoływana jest automatycznie druga tura do której przechodzi dwóch kandydatów z największą liczbą głosów uzyskanych w pierwszej turze. W decydującej rozgrywce wygrywa ten, który uzyska więcej głosów. Prezydent naszego kraju obejmuje urząd, w momencie, w którym Sąd Najwyższy uzna ważność wyników wyborów oraz gdy wybrany złoży uroczystą przysięgę przed Zgromadzeniem Narodowym. Prezydent, jako reprezentant Rzeczypospolitej, uosabia państwo na arenie międzynarodowej, szczególnie w kontaktach z innymi państwami oraz organizacjami międzynarodowymi jak Wspólnoty Europejskie, NATO, czy ONZ. Prezydent reprezentuje Polskę nie tylko w sytuacjach, gdy tego wymaga od niego prawo krajowe lub międzynarodowe, ale także wtedy, gdy wskazują na to zwyczaje w stosunkach dyplomatycznych. Prezydent zatwierdza, na wniosek Prezesa Rady Ministrów, strategię bezpieczeństwa narodowego; wydaje, na wniosek Prezesa Rady Ministrów, w drodze postanowienia, Polityczno-Strategiczną Dyrektywę Obronną Rzeczypospolitej Polskiej oraz inne dokumenty wykonawcze do strategii bezpieczeństwa narodowego; zatwierdza, na wniosek Rady Ministrów, plany krajowych ćwiczeń systemu obronnego i kieruje ich przebiegiem; postanawia, na wniosek Prezesa Rady Ministrów, o wprowadzeniu albo zmianie określonego stanu gotowości obronnej państwa; może zwracać się do wszystkich organów władzy publicznej, administracji rządowej i samorządowej, przedsiębiorców, kierowników innych jednostek organizacyjnych oraz organizacji społecznych o informacje mające znaczenie dla bezpieczeństwa i obronności państwa; inicjuje i patronuje przedsięwzięciom ukierunkowanym na kształtowanie postaw patriotycznych i obronnych w społeczeństwie. Warunkiem wejścia w życie każdej ustawy jest podpisanie jej przez Prezydenta. Mogą jednak wystąpić sytuacje, w których Prezydent ma wątpliwości co do słuszności (celowości) przyjętych w ustawie rozwiązań lub jej zgodności z Konstytucją. W przypadku, gdy wątpliwości Prezydenta dotyczą słuszności (celowości) przyjętych rozwiązań, Prezydent odmawia podpisania ustawy i występuje do Sejmu z umotywowanym wnioskiem o jej ponowne rozpatrzenie. Wniosek ten popularnie określa się mianem „weta”. Prezydent Rzeczypospolitej nadaje ordery i odznaczenia. Ordery i odznaczenia stanowią najwyższe wyróżnienie zasług cywilnych i wojskowych, w czasie pokoju lub wojny, dla chwały i rozwoju Rzeczypospolitej Polskiej. Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej nadaje stopnie profesorskie pracownikom nauki i sztuki oraz nauczycielom akademickim. Prezydent desygnuje Premiera. Jest to zazwyczaj osoba wskazana przez większość parlamentarną. Desygnowany Premier proponuje Prezydentowi skład Rady Ministrów. Następnie Prezydent dokonuje aktu powołania Premiera i pozostałych członków Rady Ministrów W sprawach szczególnej wagi Prezydent może zwołać Radę Gabinetową. Radę tę tworzy Rada Ministrów obradująca pod przewodnictwem Prezydenta. Decyzję o zwołaniu Rady Gabinetowej podejmuje wyłącznie Prezydent, gdy uzna, że jakaś konkretna sprawa (lub sprawy) jest na tyle istotna, że stanowi „sprawę szczególnej wagi”. Prezydent RP nadaje obywatelstwo polskie i wyraża zgodę na zrzeczenie się obywatelstwa polskiego. Prezydent wydaje akty urzędowe. Akty te można podzielić na dwie grupy. Pierwsza, to takie akty, które dla swojej ważności, wymagają podpisu (tzw. „kontrasygnaty”) Prezesa Rady Ministrów (Premiera). Dokonując kontrasygnaty Premier przyjmuje za konkretny akt polityczną odpowiedzialność przed Sejmem. Prezydent Rzeczypospolitej stosuje prawo łaski. Prawa łaski nie stosuje się do osób skazanych przez Trybunał Stanu.