Sun Tzu Sun Zi – zył w latach 544 p.n.e. - zm. 496 p.n.e. – jeden z największych starożytnych myślicieli Dalekiego Wschodu, autor Sztuki wojennej Sun Zi , najstarszego na świecie podręcznika sztuki wojennej. Uważa się go również za jednego z pierwszych realistów w teorii stosunków międzynarodowych, a jego wskazówki zawarte w książce sa współcześnie traktowane jako podstawy prakseologii i reinterpretowana w odniesieniu do innych dziedzin, które wymagają stosowania strategii, jak miedzy innymi zarządzanie przedsiębiorstwem. Początkowo nazywał się Sun Wu, ale w chińskiej tradycji podobnie jak wielu innych szanowanych autorów nazywa się go Mistrzem. Mistrz Sun, to po chińsku Sun Zi. Znany jest również pod imieniem dworskim Chang Qing. Sztuka wojenna zawiera parę wskazówek pomagających w sprecyzowaniu pewnych szczegółów z życia teoretyka , na przykład rydwany bojowe opisane przez Sun Zi były używane w stosunkowo krótkim okresie pod koniec IV w. p.n.e. i w związku z tym na ten okres jest datowana przynajmniej część książki. Jedynym źródłem o życiu Sun Zi jest biogram zamieszczony w Zapiskach historyka Sima Qiana z II w. p.n.e. Według Sima, Sun Zi był generałem w służbie króla Helu w królestwie Wu w VI w. p.n.e., a więc w czasach innego wielkiego chińskiego myśliciela – Konfucjusza. Jednak biografia ta nie jest zgodna z innymi źródłami z tej epoki, a zarówno forma jak i zawartość Sztuki wojennej sugerują, że książka została spisana dopiero między 400 p.n.e. a 320 p.n.e Panowanie Wschodniej Dynastii Zhou w piśmiennictwie chińskim dzieli się na dwa podokresy: Epokę Wiosen i Jesieni (722-481), nazwaną tak od tytułu kroniki państwa Lu i Epokę Walczących Królestw (475-221); ten drugi okres to powolny upadek państwa Zhou i powstanie coraz większej liczby niezależnych państewek. Chiny przestały istnieć jako jeden organizm państwowy. Nowe państewka były w różnym stopniu zależne od siebie. Poszczególni władcy mieli swoich lenników, ci zaś miewali również swoich wasali. W procesie ustawicznych wojen prowadzonych przez księstwa między sobą i w następstwie aneksji mniejszych państewek przez większe, na przełomie VII i VI w. p.n.e. wyłoniła się instytucja hegemona-władcy, gwaranta ładu wewnętrznego w Chinach. Podczas gdy dynastia Zhou zachowała przewodnictwo religijne, potężne królestwa przejęły przewodnictwo wojskowe, a ich władcy występowali w roli hegemonów; tradycja chińska wymienia Pięciu Hegemonów. Faktyczną władzę sprawowali jednak władcy trzech królestw: Qi, Qin i Chu. W połowie I tysiąclecia p.n.e. rozpoczęła się w Chinach epoka żelaza, którego rozpowszechnienie trwało do II w. n.e. Nastąpił wówczas znaczny rozwój techniki, uprawy roli (zwłaszcza sztucznego nawadniania pól) oraz rzemiosła i handlu.

Struktura dzieła

Dzieło sztuka wojny autorstwa Sun Tzu jest jednym z najstarszych i najsławniejszych opracowań strategii i ma duży wpływ na planowanie wojenne i nie tylko. Po raz pierwszy przetłumaczona na język zachodni z chińskiego w 1782 przez francuskiego jezuitę Jeana Josepha Marie Amiota. Jest ono podzielone na działy które wskazują na najlepsza jak do tej pory ścieżkę postępowania w strategii , możemy je wyróżnić jako : I. Wyliczenia wstępne II. Prowadzenie wojny III. Strategia zaczepna IV. Uformowanie V. Siła VI. Pustka i pełnia VII. Zmagania zbrojne VIII. Dziewięć zmiennych IX. Wojsko w marszu X. Ukształtowanie terenu XI. Dziewięć terenów XII. Atak ogniowy XIII. Szpiegostwo Czytając dane rozdziały dzieła strategicznego możemy dopatrzeć się i wykorzystać 5 zasad które wykorzystane prowadza do zwycięskiej pozycji . Pierwsza zasada mówiąco o ,, Jednosci moralnej ludu z władcą „ stanowi główny pion połączenia dowództwa z podwładnymi oraz tworzy szacunek przez który wiemy ze sukcesem organizacji sa ludzie . Drugim punktem jest ,, Zdolność wodza „ , wódz musi być zdolny i kompetentny , musi wiedzieć co chce .Następnym jest ,, Umiejętne wykorzystanie czasu „ które mowi dokładnie o tym by planować dane przedsięwzięcie z głowa . ,, Wykorzystanie przestrzeni „ świadczy o wybrze dogodnej pozycji oraz przestrzeni do prowadzenia przedsięwzięcia tak by stało się ono zwycięskie . Ostatnim odnośnikiem jest ,,Dobrze wyszkolone i moralnie zwarte wojsko „ , rzecz w tym by to właśnie wojsko które jest podstawą wszystkiego , oraz pracownicy w organizacjach byli wyszkoleni i dobrze wykfalifikowani do radzenia sobie z progiem trudności który nieustanie wzrasta .