Jednym z pierwszych, którzy zwrócili uwagę na pojemność słowa „bezpieczeństwo” był N. Machiavelli. Przez to pojęcie rozumiał nie tylko zapewnienie fizycznego spokoju. Pisze on : „(…) Funkcja rządzącego zawarta jest w celu, dla którego powierzono mu najwyższą władzę, a którym jest troska o bezpieczeństwo ludu. Zauważcie, że przez bezpieczeństwo rozumiem nie tylko samą ochronę, ale także wszelkie inne satysfakcje w tym życiu, jakie każdy może osiągnąć swym prawowitym przemysłem, bez niebezpieczeństwa ani szkody dla rzeczpospolitej.” (za: Skrabacz, 2006, s. 32). J. Stańczyk (1996, s. 19), interpretując myśl Machiavellego, wyróżnił dwa składniki bezpieczeństwa: gwarancję nienaruszalnego przetrwania podmiotu oraz swobodę jego rozwoju (Stańczyk, Jakubczak, Flis, 2006, s. 15-16, por. także: Skrabacz, 2006, s. 33). Istotą tak rozumianego bezpieczeństwa jest pewność: „(…) Pewność jest warunkiem obu tych składników, a może ona być obiektywna lub subiektywna. Bezpieczeństwo w syntetycznym ujęciu można więc określić jako obiektywną pewność gwarancji nienaruszalnego przetrwania i swobód rozwojowych.” (Stańczyk, 1996, s. 19). Szerokość zasięgu pojęciowego bezpieczeństwa ukazuje Ryszard Zięba (1989, s. 50), który stwierdza, że: „W znaczeniu ogólnospołecznym bezpieczeństwo obejmuje zabezpieczenie potrzeb: istnienia, przetrwania, pewności, stabilności, tożsamości (identyczności), niezależności, ochrony poziomu i jakości życia. Bezpieczeństwo, będąc naczelną potrzebą człowieka i grup społecznych, jest zarazem podstawową potrzebą państw i systemów międzynarodowych; jego brak wywołuje niepokój i poczucie zagrożenia.” Aleksandra Skrabacz (2006, s. 33-34), na podstawie analizy literatury, dokonała podsumowania sposobów pojmowania bezpieczeństwa. Podaje, że najczęściej przez to pojęcie rozumie się: a) Stan niezagrożenia, spokoju, pewności, b) Stan, który daje poczucie pewności i gwarancję jego zachowania oraz szansę na doskonalenie, c) Pewność i brak zagrożenia fizycznego, albo ochrona przed nim, d) Rozumny standard życia, e) Naczelną potrzebę człowieka i grup społecznych, f) Podstawową potrzebę państw i systemów międzynarodowych, WARTOŚCI I ICH ZNACZENIE ISSN 2082-7067 1(17)2014 KWARTALNIK NAUKOWY g) Ciągły proces społeczny, w ramach którego podmioty działające starają się dostosować mechanizmy zapewniające im poczucie bezpieczeństwa, h) Zarazem stan i proces, nie odznacza się niezmiennością w dłuższych przedziałach czasu, ponieważ zależy od ruchomości układów sił. Powszechność rodzi wieloznaczność, dlatego dla dokładnego określenia dziedziny lub obszaru, jakiego bezpieczeństwo dotyczy, współcześnie dodaje się odpowiedni przymiotnik. W związku z mnogością powstających w ten sposób określeń, dla zrozumienia i uporządkowania problematyki bezpieczeństwa, konieczne stało się wyróżnienie jego podstawowych wymiarów . Można wyróżnić 4 wymiary bezpieczeństwa:  Podmiotowy (jednostkowy, lokalny, narodowy, międzynarodowy, globalny);  Przedmiotowy (wartości, środki i narzędzia, aktywność państwowa);  Procesualny (polityka, strategie, współzależności);  Strukturalno-realizacyjny (organizacje, instytucje, działania) (Jakubczak, Skrabacz, Gąsiorek, 2008, s. 51, por. także: Skrabacz, 2006, s. 34). 2.2. Rozumienie pojęcia „bezpieczeństwo narodowe”.

Rosnąca potrzeba ochrony życia i wolności powodowała, że na bezpieczeństwo stopniowo zaczęto patrzeć przez pryzmat państwa, prawa i sprawnej policji (obecnie rozumianej jako obrony terytorialnej) jako trzech filarów ułatwiających zaspokojenie potrzeby bezpieczeństwa. Podstawą takiego myślenia stały się dzieła Platona (Rzeczpospolita) i Arystotelesa (Polityka). Co prawda żaden z nich w swych dziełach nie łączył wprost istnienia państwa z poczuciem bezpieczeństwa, ale można w ich rozważaniach dopatrzeć się takich związków (Skrabacz, 2006, s. 30-31, Kitler, 2011). Najważniejszym celem istnienia państwa jest bezpieczeństwo, ponieważ to ono jest wartością pierwotną w stosunku do innych, a jego potrzeba stała się czynnikiem państwowotwóczym. Potwierdza to J. Marczak: „Pierwszym i niezbędnym warunkiem pomyślnego rozwoju państwa było, jest i będzie zapewnienie bezpieczeństwa.” (za: Skrabacz, 2006, s. 32). Przy próbie opracowania definicji „bezpieczeństwa narodowego” pojawiają się te same trudności, które istnieją podczas prób j