Feudalizm to ustrój społeczno - gospodarczy z dominacją własności ziemskiej, dającą feudałom władzę nad chłopami, którzy utrzymywali ich i dostarczali im dochodów. Korzenie feudalizmu europejskiego sięgają aż III w. w którym cesarstwem rzymskim wstrząsnął kryzys ekonomiczny. Na Zachodzie warunki, które pozwoliły rozwinąć tą strukturę zaistniały na przełomie VI/VII w. w państwie Franków za panowania dynastii Merowingów. Feudalizm ukształtował się najwcześniej w cesarstwie rzymskim ogarniętym kryzysem. Istniejący wtedy model gospodarki zawiódł i nastąpił powrót do gospodarki naturalnej. Posiadanie ziemi stało się najpewniejszą formą lokaty majątku. W niedługim czasie arystokracja skupiła latyfundia, które wcześniej rozwijały się wykorzystując pracę niewolników, później w skutek deficytu taniej siły roboczej latyfundia uległy reformie. Wyłączono część gruntów do dyspozycji właściciela, resztę dzielono i osadzano na nich niewolników. Z tych działek niewolnicy oddawali określoną ilość plonów, część zachowując. Wkrótce doszło do tego, że latyfundyści oddawali w dzierżawę działki wolnym chlopom - kolonom w zamian za czynsz dzierżawczy. Czynnikami kształtującymi feudalizm były: podział społeczeństwa na uprawiających ziemię i rycerzy; prekaria czyli nadawanie ziemi chlopom przez Kościół lub możnych w zamian za rentę feudalną; komendacja - forma zależności feudalnej i sam akt oddania się człowieka wolnego (wasala) pod opiekę seniora, w której określono zobowiązania obu stron. Innymi czynnikami były: obowiązek obrony i udziału w życiu politycznym spoczywający na rycerzach; korzystanie z dochodów pracy chłopskiej przez feudałów, szukanie opieki słabszych rycerzy u możnych w okresie wojen i niebezpieczeństw oraz forma zależności tzw. drabina feudalna. Wczasach merowińskich oprócz potomków rzymskich senatorów i możnowładców frankijskich latyfundystami byli też monarchowie, których jedynym źródłem dochodów była właśnie własność ziemska. Musieli z niej utrzymać dwór i zapewnić wynagrodzenia urzędnicze. Nie dysponowali cenniejszym środkiem płatności niżeli ziemia. Nadawali ja w czasowe użytkowanie osobom, których utrzymywali. Nadania takie były traktowane jako dobrodziejstwo(beneficjum). Czynnikiem, dzięki któremu miał wykształcić się system lenny było nadanie inwestytury. Miało to charakter wynagrodzenia, zapłaty za służbę i gotowość pomocy. Nadawał ją senior. Rycerz otrzymywał włócznię lub chorągiew a biskup pierścień lub pastorał. W czasie tej uroczystości lennik składał hołd dawcy lenna (seniorowi). Inwestytura była ważniejsza od umowy na piśmie i podkreślała, że stosunek lenny był stosunkiem osobistym i dożywotnim. Lenno, czyli majątek ziemski nadany wasalowi (lennikowi) z czasem stał się dziedziczny. Senior jednak nie zrzekał się praw zwierzchnich do ziemi. Jednak lenno można było utracić, poprzez naruszenie kontraktu - felonii.Wasal mógł być jednocześnie seniorem dla własnych wasali, a nawet władcą samodzielnego państwa. W efekcie warstwa właścicieli ziemskich uległa zróżnicowaniu. Byli więc wasale królewscy oraz wasale mniejsi i najmniejsi. Już w czasach Karola Wielkiego upowszechniła się zasada: “Wasal mojego wasala, nie jest moim wasalem”. Ważnym elementem stosunku lennego pomiędzy wasalem a seniorem było to, że senior sprawował opiekę, chronił wasala i pomagał mu w razie potrzeby. Wasal natomiast przysięgał wierność pany lennemu, mimo iż był człowiekiem wolnym, w zamian za lenno zobowiązany był do stawienia się konno i w uzbrojeniu na rozkaz seniora. Brał on udział w sądzie parów i radzie. Z czasem doszło do tego, że lenno w razie śmierci lennika dziedziczyli jego synowie wg. starszeństwa. Zasadę tę nazwano zasadą primogenitury. Wszelkie spory lenne pomiędzy wasalem i seniorem rozstrzygane były przez param tzn. równymi. Posiadaczem latyfundiów był też Kościół. Oddawał on ziemię w zamian za uiszczenie czynszu rocznego i odnawiania umowy co 5 lat. Nazywano to prekaria data. Wytworzyły się dwa rodzaje pekari. Renumeratoria polegały na ty, że obdarowany w zamian za dożywotnie użytkowanie ziemi darował Kościołowi ziemię o mniejszej powierzchni. Natomiast oblata polegała na ty, że prekarzysta dawał Kościołowi ziemię, którą otrzymywał z powrotem w użytkowanie. Zyskiwał więc opiekę Kościoła. Wkrótce nastąpił rozwój immunitetów. Były to przywileje wyłączające dobra feudała spod zwierzchnictwa urzędników monarszych, co pozbawiało władcą dochodów z objętych nimi ziem. Wykształciły się dwa rodzaje immunitetów. Immunitet ekonomiczny czyli zwolnienie z dóbr feudała od świadczeń na rzecz panującego i sądowniczy czyli zwolnienie spod sądownictwa władcy. Feudalizm kształtował się przez wielki. Wyróżniano tez m.in. feudalizm angielski oraz feudalizm i francuski.