Francisco José Goya y Lucientes

Francisco José Goya y Lucientes (ur. 30 marca 1746 w Fuendetodos, zm. 15 kwietnia 1828 w Bordeaux) - był najwybitniejszym malarzem hiszpańskim od czasów tzw. hiszpańskiego złotego wieku (XVI-XVII wieku). Goya kształcony za młodu na malarza klasycystycznego był jednocześnie kontynuatorem tradycji weneckiej i barokowej, Ojciec był z zawodu pozłotnikiem, lecz zajmowała się rolą. Matka pochodziła ze zubożałej hiszpańskiej rodziny szlacheckiej, która miała niewielkie posiadłości ziemskie w okolicach. Miejscowy ksiądz zwrócił uwagę na zdolnego chłopca i zaprowadził go do warsztatu malarza i dekoratora kościołów gdzie Francisco został czeladnikiem.

Francisco José Goya y Lucientes (ur. 30 marca 1746 w Fuendetodos, zm. 15 kwietnia 1828 w Bordeaux) - był najwybitniejszym malarzem hiszpańskim od czasów tzw. hiszpańskiego złotego wieku (XVI-XVII wieku). Goya kształcony za młodu na malarza klasycystycznego był jednocześnie kontynuatorem tradycji weneckiej i barokowej, Ojciec był z zawodu pozłotnikiem, lecz zajmowała się rolą. Matka pochodziła ze zubożałej hiszpańskiej rodziny szlacheckiej, która miała niewielkie posiadłości ziemskie w okolicach. Miejscowy ksiądz zwrócił uwagę na zdolnego chłopca i zaprowadził go do warsztatu malarza i dekoratora kościołów gdzie Francisco został czeladnikiem. Tam Francisco, kopiując wzory z dzieł dawnych mistrzów, poznał zasady rysunku i techniki malarskiej. Dwukrotnie nie udało mu się dostać na Akademię San Fernando w Madrycie, której jednak kiedyś zostanie dyrektorem. Wtedy Goya wstąpił na cztery lata do szkoły Francisca Bayeu - malarza dworskiego, a w przyszłości szwagra - gdzie kopiował dzieła antyku. W ten sposób Goya odebrał solidne wykształcenie, choć nie mógł realizować swoich artystycznych zamierzeń. W 1770 roku młody Goya wyjechał do Włoch, gdzie m. In. studiował u polskiego malarza, zwanego Taddeo Pollacco. W następnym roku w Parmie został wyróżniony w konkursie malarskim i wrócił do Hiszpanii jako nagrodzony malarz. Rok później Goya ożenił się z Josefą Bayeu, siostrą słynnego wówczas malarza i dawnego nauczyciela. Mieli pięcioro dzieci, z których przeżyło tylko jedno. Na zlecenie Goya dostarczył 30 projektów na gobeliny w ciągu trzech lat dzięki czemu stał się względnie zamożnym człowiekiem. W 1780 roku Goya został jednogłośnie przyjęty w poczet członków Akademii San Fernando. Jako świeżo upieczony akademik wszedł w artystyczny konflikt ze swoim szwagrem i dawnym promotorem, Bayeu. Konflikt okazał się tym bardziej bolesny, że żona Goi, Josefa z domu Bayeu - stanęła po stronie brata, a nie męża. W 1783 roku Goya na zlecenie don Ludwika (młodszego brata Karola III) portretował jego rodzinę, a wkrótce sam król Karol III zechciał mieć swój portret pędzla malarza i kariera Goyi rozwinęła się w zawrotnym tempie. Stał się malarzem królewskim, a później I nadwornym. Jednocześnie przeżywał dramat jako artysta, który marnuje swój talent na głupstwa, np. malowanie gobelinów. W 1792r. poważnie chorował i stracił słuch, ale dzięki niej uwolnił się od króla, a głuchota wyostrzyła jeszcze bardziej jego wrażliwość wzrokową. W 1795 roku, po śmierci swojego szwagra Bayeu, Goya został dyrektorem Akademii San Fernando, do której tak trudno było mu się dostać. W latach 1800-1801 Goya namalował „Portret rodziny królewskiej” określany mianem arcydzieła sztuki portretowej wszystkich czasów. Wtedy namalował także obrazy: Maja naga i Maja ubrana, za które ścigała go Święta Inkwizycja. Innym słynnym obrazem jest „Rozstrzelanie powstańców madryckich” - obraz namalowany po zakończeniu okupacji francuskiej. W czasie wojen napoleońskich Goya stworzył swój najbardziej dramatyczny cykl rycin Okropności wojny. Pod koniec 1819 roku Goya przeżył nawrót choroby, ale tym razem wyszedł z niej obronną ręką i stworzył najbardziej tajemniczy i pesymistyczny cykl fresków malowanych „Czarne obrazy” skąd m.in. pochodzi obraz: Saturn pożerający jedno ze swoich dzieci. W 1824 roku 78-letni Goya opuścił Hiszpanię i zamieszkał w Bordeaux, wraz z młodszą o 42 lata dziewczyną Leokadią oraz 10-letnią Marią del Rosario. Tam stworzył ryciny: Tauromachia, Szaleństwa praz obraz Mleczarka. Nie wiadomo, które ze swoich ostatnich dzieł rysował sam, które są dziełem ich obojga, a które 11-letnia Rosarito zrobiła sama - miała bowiem genialny dar naśladowania swojego mistrza. W 2006r. powstał film „Duchy Goi” który wbrew tytułowi nie jest opowieścią o Goyi ale o rewolucji francuskiej w Hiszpanii. Francisco Goya stał się źródłem inspiracji dla wielu artystów, a przede wszystkim dla Pabla Picassa, który mawiał, że wielki malarz rodzi się raz na sto lat.