Przemiany polityczno-militarne, jakie dotknęły Europę Środkowowschodnią pod koniec XXw. Wymusiły na Polsce nowelizację dokumentów strategicznych regulujących kwestie zapewnienia bezpieczeństwa państwa . Warto więc prześledzić jakie zmiany zaszły w kwestii polskiego bezpieczeństwa narodowego od czasów Układu Warszawskiego aż do Polskie będącej członkiem NATO Odbudowywaniu i umacnianiu polskiego bezpieczeństwa towarzyszyły na każdym etapie tego procesu stosowne ramy strategiczne. 21 lutego 1990 ogłoszono „Doktrynę Obronnej Rzeczpospolitej Polskiej”. Była to pierwsza powojenna próba publicznej deklaracji podstawowych elementów narodowej strategii w zakresie obronności RP. Dokument ten zakładał jako nadrzędny cel RP: -prawo do życia w pokoju -niepodległość i suwerenność państw -całkowitą nienaruszalność terytorialną Największe zagrożenie w tym czasie postrzegano w konflikcie pomiędzy Układem Warszawskim a NATO. Pomimo iż jasno wskazano iż w razie konfliktu polska nie czuje się zobowiązana do wsparcia Układu Warszawskiego. Na mocy Zrządzenia prezydenta RP z 5 sierpnia 1991 prace nad nową doktryną bezpieczeństwa powierzono międzyresortowemu zespołowi pod kierownictwem Jerzego Milczewskiego. Efektem tej pracy były dwa dokumenty „Założenia Polskiej Polityki Bezpieczeństwa” oraz „Polityka Bezpieczeństwa i Strategii Obronnej Rzeczpospolitej Polskiej”. W dokumencie „Założenia Polskiej Polityki Bezpieczeństwa” pojawiła się definicja samego bezpieczeństwa narodowego, która po raz pierwszy zakładała że do obszaru bezpieczeństwa oprócz kwestii polityczno-militarnej naleza również aspekty gospodarcze, ekologiczne, społeczne i etniczne. Stwierdzono ze tylko przez szybkie włączenie Polski do procesu integracji zachodnioeuropejskiej nasz kraj może nadrobić opóźnienie cywilizacyjne. Uznano także NATO za zasadniczy czynnik stabilności politycznej. Wskazano również na współprace z Konferencją Bezpieczeństwa i Współpracy w Europie jako regionalnej organizacji działającej w imieniu Karty Narodów Zjednoczonych na rzecz zapobiegania i rozwiązywania konfliktów oraz sprzyjaniu procesowi redukcji i kontroli zbrojeń. Okazało się że tak sformułowane priorytety pozostały przez lata budowania III RP wciąż aktualne i niezmienne. Była to pierwsza tak poważnie sformułowana polska myśl strategiczna, która przetrwała do 2000 roku, a jej niewątpliwym sukcesem było osiągnięcie bezpieczeństwa w ramach przynależności do struktur sojuszy Północnoatlantyckiego.
Kilka lat później formuła dokumentów strategicznych uległa zmianie. Na posiedzeniu Rady Ministrów 4 stycznia 2000 r. została opublikowana pierwsza w historii Polski „ Strategia Bezpieczeństwa RP”, a jej sektorowe rozwinięcie w kwestiach obrony narodowej stanowiła Strategia Obronności RP. Słabością tego dokumentu był jego wymiar formalny.Strategia bezpieczeństwa, jak i wynikająca z niej strategia obronności były jedynie dokumentami rządowymi. O ile w sprawie wstąpienia do NATO wykazaliśmy się ogólnonarodowym i ponadpartyjnym konsensusem, to w przypadku opracowania koncepcji strategicznego działania w tej perspektywie brakło ogólnospołecznej debaty na ten temat, debaty na forum parlamentu na temat wizji polskiego bezpieczeństwa, i kontrasygnaty Prezydenta RP na tym dokumencie.Bardzo szybko pojawiły się pierwsze przesłanki mówiące o potrzebie zrewidowania niedawno, co ustanowionych ram strategicznych: Rozszerzało się i przeobrażało samo NATO, które rozwijało współpracę z naszymi wschodnimi sąsiadami (Rosja, Ukraina), również wydarzenia z 11 września 2001r(zamach naWorld Trade Center i budynek Pentagonu)oraz rychłe członkostwo w Unii Europejskiej. „Strategia Bezpieczeństwa RP” przetrwała zaledwie 3 lata. Jej nowelizację przygotowało ministerstwo spraw zagranicznych przy współudziale wszystkich resortów. Nowy dokument- „Strategia Bezpieczeństwa Narodowego Rzeczpospolitej Polskiej” – przyjęto na posiedzeniu rady ministrów 22 lipca 2003. Natomiast prezydent podpisał strategię 8 września 2003. Strategia ta potwierdziła przyjęte w poprzednich dokumentach strategicznych podstawowe cele polityki bezpieczeństwa państwa. Utrzymując że są one związane z: -suwerennością -niezawisłością RP

• nienaruszalnością granic Strategia zakładała że polityka Rzeczpospolitej Polskiej powinna zapewnić obywatelom:
• bezpieczeństwo
• prawa człowieka i podstawowe wolności
• demokratyczny porządek kraju -stworzenie warunków do cywilizacyjnego i gospodarczego rozwoju -wzrost dobrobytu obywateli
• ochronę dziedzictwa narodowego Nową strategię przyjęto na posiedzeniu Rady Ministrów rządu premiera Jarosława Kaczyńskiego w kwietniu 2007 r. Prezydent RP Lech Kaczyński zatwierdził ją w okresie „wakuum” międzyrządowego 5 listopada 2007 r., kiedy to już nie było poprzedniego rządu, a nowy nie został jeszcze powołanym. Strategia ta wskazywała m.in. na: -Zachodzące zmaiany deograficzne w Polsce
• zwiększające się różnice w zamożności obywateli
• słabość polskiej infrastruktury
• brak nowoczesności transportowej
• bark dywersyfikacji dostaw ropy i gazu ziemnego Strategia podkreślała że sojusz z USA, członkowstwo w UE i NATO zapewniły Polsce wysoki poziom bezpieczeństwa w wielu wymiarach. Strategia ta przedstawiała interesy narodowe w trzech grupach: -żywotne interesy RP – determinujące przetrwanie państwa
• ważne interesy RP- gwarantujące stały rozwój gospodarczy i cywilizacyjny
• istotne interesy RP- związane z zapewnieniem silnej pozycji międzynarodowej Polski Za cele uznala również: -zapewnienie niepodległości i nienaruszalności terytorium RP
• stworzenie warunków rozwoju cywilizacyjnego i gospodarczego
• zapewnienie praw człowieka -zapewnienie ochrony praw Polków za granicą
• ochrona dziedzictwa narodowego
• ochrona środowiska naturalnego