Determinanty strategii polityki i praktyki międzynarodowego bezpieczeństwa państw.

Można powiedzieć, że istnieją dwa systemy, dwie strategie obierane przez państwa, dzięki którym dążą one do zapewnienia sobie bezpieczeństwa. Pierwszą jest unilateralizm, polegający na stanowieniu przez państwo warunków zmuszając resztę interesantów do ich przestrzegania, co można uznać za pewnego rodzaju izolacjonizm lub autarkię. Koncepcję tą przedstawił i sformułował w okresie II wojny światowej Franklin D. Roosvelt. W dzisiejszych czasach raczej się to nie zdarza, nawet wielkie mocarstwa nie mają współcześnie takich niczym nieskrępowanych możliwości, dlatego drugim sposobem zapewnienia bezpieczeństwa jest strategia współdziałania z innymi państwami.

Można powiedzieć, że istnieją dwa systemy, dwie strategie obierane przez państwa, dzięki którym dążą one do zapewnienia sobie bezpieczeństwa. Pierwszą jest unilateralizm, polegający na stanowieniu przez państwo warunków zmuszając resztę interesantów do ich przestrzegania, co można uznać za pewnego rodzaju izolacjonizm lub autarkię. Koncepcję tą przedstawił i sformułował w okresie II wojny światowej Franklin D. Roosvelt. W dzisiejszych czasach raczej się to nie zdarza, nawet wielkie mocarstwa nie mają współcześnie takich niczym nieskrępowanych możliwości, dlatego drugim sposobem zapewnienia bezpieczeństwa jest strategia współdziałania z innymi państwami. Nie dzieje się tak jednak tylko i wyłącznie ze względu na brak możliwości prowadzenia niezależnej polityki przez państwa, bardziej przez postrzeganie bezpieczeństwa szerzej, jako przestrzenną wizje na horyzoncie regionalnym, ponadregionalnym i globalnym. Bezpieczeństwo międzynarodowe jest czymś bez czego cięzko wyobrazić sobie funkcjonowanie państwa. Idea bezpieczeństwa międzynarodowego wyraża właściwie każdemu państwu pragnienie bycia zabezpieczonym w sytuacji agresji i opiera się na posiadanej przez państwa pewności, że nie zostanie ono ofiarą agresji a w jej przypadku otrzyma natychmiastową pomoc ze strony innych podmiotów życia międzynarodowego. Można więc stwierdzić, że zakazy i hamulce wobec prowadzenia wojny w życiu w stosunkach międzynarodowych powinny być silniejsze niż bodźce, hamulce o których wspomniałem powinny obowiązywać wszystkich w równym stopniu. Wniosek nasuwa się tylko jeden – aby zapewnić bezpieczeństwo międzynarodowe konieczny jest system zapewniający istnienie wspomnianych hamulców i zakazów. Prawdą jest, że aby mówić o bezpieczeństwu międzynarodowym państwa najpierw powinny ustabilizować sytuacje wewnętrzną na swoim terenie. Pierwszym krokiem jest zapewnienie dobry warunków bytowych. Historia zna przypadki występu przeciw własnemu państwu, jako przykład możemy podać tu Wiosne Ludów 1848-1849, gdzie przez kontynent europejski przeszła fala wystąpień wobec władzy. Wiosna Ludów miała trzy głowne nurty: społeczny (dotyczący warstw społecznych chcących polepszenia warunków bytowych), ustrojowy (dotyczący społeczności chcących udziału w rządzeniu państwem) i narodowy (dotyczący narodowości walczących o autonomię, niepodległość lub uznanie w danym państwie). Państwa niejednokrotnie walczyły o wpływy na przynoszących korzysci gospodarcze terenach w celu polepszenia warunków życia swoim obywatelom co zwiększało poparcie władzy. Podstawowe cele polityki bezpieczeństwa państwa są niezmiennie związane z ochroną suwerenności i niezawisłości, utrzymaniem nienaruszalności granic i integralności terytorialnej kraju. Polityka państwa służy zapewnieniu bezpieczeństwa obywateli, praw człowieka i podstawowych wolności oraz demokratycznego porządku w kraju, stworzeniu niezakłóconych warunków do cywilizacyjnego i gospodarczego rozwoju oraz wzrostu dobrobytu jej obywateli, ochronie dziedzictwa narodowego i tożsamości narodowej, realizacji zobowiązań sojuszniczych, a także obronie i promowaniu interesów państwa. Przechodząc jednak do pojęcia bezpieczeństwa międzynarodowego i prowadzenia strategii mającej je na celu warto zastanowić się nad przyczynami takich działań. Tak jak już wcześniej wspomniałem żadne państwo nie jest w stanie w stu procentach uniezależnić się i prowadzić właśną politykę nie szukając wsparcia poza granicami, oraz każde państwo mając na celu spokój i ład jest zmuszone do otrzymania zapewnień ze strony innych podmiotów. Fakt potrzeby rozwijania systemów bezpieczeństwa na świecie napędza rozwój techniki, również z dziedziny wojskowości. Dzisiejsza broń znacznie przewyższa tą sprzed kilku wieków i wobec tych zagrożeń konieczna jest strategia, dzięki której zostanie zachowany ład. Wyzwania dla bezpieczeństwa wiążą się przede wszystkim z osłabianiem możliwości regulacyjnych państw i organizacji międzynarodowych, pogłębiającą się różnicą poziomu rozwoju i życia między krajami bogatymi i biednymi, rosnącą na tym tle frustracją i niezadowoleniem społecznym. Zapóźnienia rozwojowe, ubóstwo, degradacja środowiska naturalnego, epidemie groźnych chorób, niekontrolowane migracje i napięcia etniczne coraz widoczniej zakłócają stabilność układu międzynarodowego. Wojny, masowo ginący ludzie, wykorzystywanie coraz to nowszych technologii na polu bitwy spowodowało początek rozważań nad tworzeniem systemów bezpieczeństwa w stosunkach międzynarodowych. Pierwszym takim systemem według założeń miała być Liga Narodów ustanowiona przez jej statut przyjęty na konferencji pokojowej w Wersalu. Nie spełniła jednak swojej roli i szybko rozpadła się, głównie dlatego, że można było zarówno spokojnie do niej wejść jak i z niej wyjść, brakowało odpowiedniego systemu sankcjonowania. W dzisiejszych czasach globalizacja czyli umiędzynarodowienie stosunków społecznych ma wpływ na wszystkie sfery naszego życia. Działania podejmowane niezależnie w którym miejscu świata mają wpływ nawet na pojedyncze jednostki egzystujące na drugim jego końcu. Prawdą jest, że globalizacja przynosi szereg korzysci takich jak między innymi handel międzynarodowy czy rozwój technologii jednak pojawiają się też negatywne takie jak zagrożenie braku tożsamości narodowej u młodszych pokoleń czy też upadek handlu regionalnego, małych przedsiębiorstw czy też szereg innych zagrożeń. Podsumowując wskazać można na jeden główny element, bez którego państwo nie może sprawnie funkcjonować w dłuższej perspektywie a jest nim naród tworzący społeczność, zjednoczoną wspólną wizją i misją swego istnienia na danym terytorium, czujący się dobrze i bezpiecznie w państwie, a co za tym idzie popiera jego władzę. Głównym determinantem bezpieczeństwa takiego państwa będą więc społeczne potrzeby narodu i to zarówno waspekcie bezpiecznego istnienia w środowisku międzynarodowym, jak i trwałego oraz niezakłóconego rozwoju we wszystkich dziedzinach aktywności społecznej. Drugim aspektem są stosunki z innymi podmiotami na arenie międzynarodowej, rozwijanie swojej polityki oraz podejmowanie współpracy.