Przestępczość zorganizowana jest istotnym problemem współczesnego świata, stanowi zagrożenie dla bezpieczeństwa i demokracji. W przekazach medialnych można usłyszeć o kategorii przestępstw nazywanych zorganizowanymi, co w polskich realiach nie jest problemem nowym. Jest to problem bardzo ważny nie tylko z punktu widzenia jego znaczenia społecznego, ale także dlatego, że dotyczy wiarygodności organów państwa i potrzeby zapewnienia bezpieczeństwa wewnętrznego państwa. Przestępczość zorganizowana jest zjawiskiem złożonym w ramach, którego nielegalne struktury obejmują swoją kontrolą wiele dziedzin życia społeczno-gospodarczo-politycznego. Część z nich specjalizuje się w popełnianiu przestępstw w wybranych – najcięższych kategoriach, a pozostałe prowadzą tak zwaną działalność wielokierunkową. Ostatecznie przez pojęcie przestępczości zorganizowanej rozumie się działania związków przestępczych z prawdopodobnym użyciem siły, szantażu i korupcji, których celem jest wprowadzenie nielegalnych zysków w oficjalny obrót. Jednocześnie zostało wyodrębnionych kilka cech charakterystycznych dla tej przestępczości: • działalność z chęci zysku lub żądzy władzy; • działalność bezterminowa lub długoterminowa; • podział ról, zadań lub kompetencji miedzy członkami grupy; • specjalna hierarchia; • dyscyplina i wewnętrzna kontrola członków grupy przestępczej; • stosowanie przemocy lub innych środków zastraszania; • popełnianie przestępstw o znacznym ciężarze gatunkowym; • działalność na skali międzynarodowej; • pranie brudnych pieniędzy; • wywieranie wpływu na politykę administracji i organy ścigania.

Przestępczość zorganizowana obejmuje różne dziedziny życia publicznego i gospodarczego. Jej działalność koncentruje się zwłaszcza na: • produkcji, dystrybucji i tworzeniu dróg przerzutowych narkotyków, • przemycie oraz nielegalnej produkcji alkoholu i wyrobów tytoniowych, • przemycie oraz nielegalnym handlu bronią i materiałami wybuchowymi, • praniu brudnych pieniędzy, • fałszerstwach środków płatniczych i papierów wartościowych, • wymuszeniach rozbójniczych (haracze, porwania).

Na działanie podejmowane przez członków grup zorganizowanych w ramach działalności tych grup i na ich rzecz można spojrzeć z dwóch punktów widzenia. Po pierwsze działania te realizowane przez członków grupy przestępczej mogą być popełniane, biorąc pod uwagę liczebność składu osobowego, w konfiguracji wieloosobowej, dwuosobowej lub pojedynczo. Po drugie, działania grup członków tych grup mogą być, ze względu na ich wcześniejsze zaplanowanie i przygotowanie, okazjonalne lub zorganizowane. Dwa podstawowe rodzaje zorganizowanych grup przestępczych to : grupy zagrażające bezpośrednio obywatelom – sprawcy to najczęściej posłuszni przywódcom, brutalni, wysportowani młodzi ludzie, często uzależnieni od narkotyków lub alkoholu, posiadający broń palną, bezwzględni, tworzący grupę nietrwałą i zmienną. Sprawcy drugiego rodzaju działający w tych strukturach są najczęściej wykształceni i wyspecjalizowani w wielu dziedzinach. Struktury przestępcze wyspecjalizowane w działalności na szkodę Skarbu Państwa, systemów bankowych, innych podmiotów gospodarczych.

Wiele służb podejmuje się zadania zwalczania tego rodzaju przestępstw. Bezpieczeństwo państwa jest ważne, a dobro obywateli najważniejsze. Jest wiele organów podejmujących się eliminowania tej patologii, np. Agencja Bezpieczeństwa Wewnętrznego i Agencja Wywiadu. Kolejnymi służbami należącymi do najważniejszych w zwalczaniu przestępczości zorganizowanej są Straż Graniczna i Służba Celna. Podstawową jednostką jednak jest Policja. Jest ona główną służbą, której ustawowym zadaniem jest walka z przestępczością. Dysponuje wieloma strukturami wyspecjalizowanymi w zwalczaniu różnych przejawów przestępczości, w tym także tej zorganizowanej. Najważniejsza struktura to Centralne Biuro Śledcze Policji (CBŚP). CBŚ powstało w 2000 r. z połączenia działającego od 1994 r. Biura do Walki z Przestępczością Zorganizowaną KGP i powołanego w 1997 r. Biura do Spraw Narkotyków KGP. Genezy trzeba by szukać jeszcze w początkach lat dziewięćdziesiątych ubiegłego wieku i w wydziałach K 17, przemianowanych później na wydziały do spraw przestępczości gospodarczej, oraz w wydziałach do walki z przestępczością narkotykową. CBŚ było odpowiedzią polskiej Policji na zorganizowaną przestępczość, coraz bardziej panoszącą się w kraju.

W polskich realiach przestępczość zorganizowana i jej zwalczanie jest problemem nowym i nadal w zasadzie nieznanym, co więcej, jest on bardzo ważny nie tylko z punktu widzenia jego znaczenia społecznego, ale też, dlatego, że dotyczy on w znacznym stopniu wiarygodności organów państwa i potrzeby zapewnienia bezpieczeństwa wewnętrznego kraju. Przedstawić należało, więc tę tematykę z dwóch powodów. Po pierwsze istnieje coraz większe zagrożenie przestępczością zorganizowaną, jako zjawiskiem dynamicznie ewoluującym i nieprzewidywalnym. Należy więc dążyć do jego szczegółowego poznania, jak również wypracować metody prognozowania, co będzie stanowić podstawę do skoordynowanych działań zapobiegawczych. Po drugie zjawisko to na gruncie polskim jest w istocie kryminologicznie niezdiagnozowane, a poprzez fałszywe przedstawienie w mediach, jego zwalczanie częstokroć jest utrudnione.