[b]Afryka i jej problemy. Rola UA.[/b]

Kontynent afrykański jest drugim największym kontynentem na naszej ziemi. Historia tego lądu sięga czasów starożytnych kiedy to państwo Egiptu praktycznie panowało na tych terytoriach. Jednakże nadejście ery odkryć geograficznych sprawił, iż obszar ten stał się terenem kolonialnym państw europejskich takich jak Hiszpania, Włochy czy Anglia. Przez setki lat czarnoskóra ludność zamieszkująca ten kontynent była wykorzystywana do niewolniczej pracy na obszarze afrykańskim bądź też sprzedawana białym właścicielom do innych państw. Okres kolonializmu trwał do połowy XX wieku. Dopiero koniec II wojny światowej sprawił, iż państwa afrykańskie mogły odzyskać niepodległość. 

Jednakże istnienie po wojnie dwóch wielkich mocarstw jakimi były Stany Zjednoczone oraz ZSRR sprawiło, iż Afryka stała się polem rywalizacyjnym pomiędzy tymi państwami. W konsekwencji prowadzenie takiego rodzaju polityki podporządkowało lokalne spory mocarstwowej grze interesów. W następstwie duża liczba sporów została zdominowana poprzez mechanizmy rywalizacji między mocarstwami, co sprawiało, że istniała możliwość kontrolowania tychże konfliktów, jak również ich rozwiązywania. Mimo to próba pokojowych działań w niestabilnych obszarach często zależna była tylko i wyłącznie od tego czy państwa zaangażowane w daną wojnę pragnęły stabilności na tymże terytorium czy nie. Bardzo dużo sporów tamtych czasów stała się w rzeczywistości konfliktami peryferyjnymi pomiędzy stykającymi się interesami Stanów Zjednoczonych oraz Związku Radzieckiego. Dopiero perspektywa zakończenia zimnej wojny stwarzała nadzieję na możliwość podjęcia próby zażegnania lokalnych sporów dzięki pomocy wspólnoty międzynarodowej, która zainteresowana była na utworzenie nowego porządku międzynarodowego. Mimo początkowych sukcesów w procesie wygaszania konfliktów w Afryce przez siły międzynarodowe, szybko okazało się, iż całkowite zażegnanie sporów na tychże terenach jest w rzeczywistości niemożliwe, ponieważ lokalne antagonizmy oraz konflikty wyzwolone z wpływów mocarstw zewnętrznych, stały się bardziej skomplikowane do opanowania niż w czasach, gdy USA oraz ZSRR sprawowały pieczę nad tymi terenami. Pomimo licznych wysiłków wspólnoty międzynarodowej walki pomiędzy społecznościami lokalnymi wybuchały na nowo. Taki stan rzeczy sprawił w pewnym momencie, iż państwa zewnętrzne nie chciały bądź nie mogły podejmować prób rozwiązywania konfliktów na Czarnym Lądzie ze względu na duże ryzyko. Przyczyn destabilizacji sytuacji w Afryce jest bardzo wiele, jednakże jedną z głównych przyczyn zła dziejącego się na tymże kontynencie, którą podają również sami Afrykanie jest konsekwencja kolonializmu. Okres panowania europejskich państw doprowadził do ogromnych zmian społecznych, kulturowych, politycznych oraz gospodarczych, które były nie przystosowane do potrzeb ludności zamieszkującej dany obszar. Doprowadziło to do zaniknięcia tożsamości narodowej mieszkańców Afryki, rozbicia tradycyjnego systemu społecznego oraz politycznego czy wymiany elit politycznych. Innym problemem destabilizującym sytuację na Czarnym Lądzie jest również separatyzm jak i wojny o władzę. Po zakończeniu ery kolonizacji lądu państwa powstałe na tym obszarze musiały przyjąć stan granic, które zostały im narzucone odgórnie. Jednakże nie wszystkie kraje pogodziły się z takim podziałem jaki im został przedstawiony, co w niedługim czasie sprawiło, iż zaczęły wybuchać wojny spowodowane dążeniem niektórych grup do odzyskania ziem, które uważali za swoją własność. Jednakże walki nie toczyły się tylko i wyłącznie pomiędzy państwami lecz również wewnątrz krajów. Sytuacja ta była spowodowana sporami etnicznymi oraz dążeniami niektórych grup społecznych państwa do przejęcia władzy. Różnorodność plemienna na terenie państwa sprawiała walkę pomiędzy silniejszymi grupami o przejęcie większych wpływów. Dość często rywalizacja przebiega nie pomiędzy grupami interesów jak to jest w krajach rozwiniętych lecz pomiędzy grupami w których panuje wspólny język, historia czy kultura. Dążenie tychże obozów politycznych do przejęcia władzy często nie jest kierowana chęcią sprawowania władzy lecz bardziej chęcią kontroli bogactw. To pozwala elitom rządzącym dzielić dochód narodowy według własne uznania. Taki stan rzeczy sprawia, iż większość konfliktów zapoczątkowanych jest przez chęć kontroli danej grupy nad zyskami z eksploatacji różnego rodzaju złóż naturalnych bądź innymi bogactwami. Tego rodzaju problemy są nadal widoczne w dzisiejszych czasach, ponieważ konflikty takiego rodzaju są bardzo trudne do wygaszenie ze względu na ciągłą żądzę bogacenia się głównych grup etnicznych w Afryce. Powszechnym zjawiskiem w Afryce nadal są konflikty zbrojne oraz masowe migracje ludności. Spowodowane jest to toczącymi się ciągle konfliktami w całej Afryce. W latach 60 były to konflikty, których ideą była walka o niepodległość. Jednakże w dzisiejszych czasach w dużej mierze konflikty są spowodowane walkami etnicznymi bądź walkami pomiędzy rządami a zbuntowaną ludnością. Jako przykłady można podać takie państwa jak Demokratyczną Republikę Konga gdzie przyczyną niestabilności jest walka pomiędzy dwoma grupami etnicznymi. Innym przykładem może być również Algieria w której wojsko próbowało przejąć władzę w państwie jednakże partyzanci nie pozwolili do tego dopuścić. Konflikt trwa do tej pory . Państwa afrykańskie w krótkim czasie po zniesieniu kolonializmu postanowiły stworzyć regionalną instytucję, której zadaniem byłoby utrzymywanie współpracy oraz wspólnych interesów. Organizacją która miała sprostać temu zadaniu miała być Organizacja Jedności Afrykańskiej powstała w 1963 roku. Jej celami miało być umacnianie jedności i solidarności państw afrykańskich, pogłębianie wszechstronnej współpracy politycznej i gospodarczej, zapewnienie warunków do szybkiego rozwoju, zniszczenia kolonializmu oraz rasizmu jak również miała zapobiegać sporom między krajami afrykańskimi jak również konfliktom wewnątrzpaństwowym. Pomimo pokładanych nadziei w tejże organizacji nie spełniła ona swej roli. Przyczyną tego były między innymi istotne różnice ustrojowe między krajami, sprzeczne interesy ekonomiczne czy powiązania z państwami pozaafrykańskimi. Państwa członkowskie również zarzucały OJA bierną postawę wobec różnego rodzaju konfliktom. Organizacja ta dążyła również do ustanowienia Afryki strefą wolnego handlu jednakże plany te okazały się nie do osiągnięcia. Ze względu na to, iż OJA nie spełniła swego zadania została rozwiązana 8 lipca 2002 roku. Na jej miejsce 9 lipca 2002 roku powstała nowa organizacja a mianowicie Unia Afrykańska. W początkowym okresie funkcjonowania UA miała ona przejąć istniejący już w ramach OJA Mechanizmu Prewencji, Opanowywania oraz Rozwiązywania Konfliktów. W statucie Unii nie zostało początkowo ujęte regulację tyczące się tejże kwestii, natomiast mówiono o działaniu tejże organizacji na rzecz utrzymania pokoju i bezpieczeństwa w regionie. Jednocześnie głównemu organowi Unii tak zwanemu Zgromadzeniu powierzono kompetencje w zakresie działania w razie wystąpienia w którymś z państw członkowskich zbrodni ludobójstwa, zbrodni przeciw ludzkości czy zbrodni wojennych. W takich okolicznościach Zgromadzenie miało prawo podjąć interwencję bez zgody państw, w których takie okoliczności wystąpiły. Również każdy członek tej organizacji może zwrócić się z prośbą o interwencję w celu przywrócenia bezpieczeństwa i pokoju. Po włączeniu mechanizmów do struktury organizacji sekretarz generalny otrzymał zadanie modernizacji tychże mechanizmów. Wynikiem tychże modernizacji było powstanie nowego organu jakim jest Rada Pokoju i Bezpieczeństwa. Głównymi zadaniami rady jest zapobieganie konfliktom oraz ich rozwiązywanie, promowanie pokoju, bezpieczeństwa i stabilności w Afryce, tworzenie warunków dla zrównoważonego rozwoju, rozpoznawanie zagrożeń oraz podejmowanie działań prewencyjnych, zwalczanie międzynarodowego terroryzmu czy wspieranie procesu demokratyzacji. W skład tejże organizacji wchodzą reprezentanci 15 państw, którzy wybieranie są przez Zgromadzenie Unii . Aby skuteczniej zwalczać występowanie konfliktów na kontynencie przywódcy afrykańscy powołali Afrykańskie Siły Zbrojne. Powstał również Wojskowy Komitet Sztabowy, którego zadaniem jest pomoc Radzie w razie konieczności użycia sił zbrojnych. Innym elementem, który wspiera działania regionalnego mechanizmu bezpieczeństwa jest utworzenie Kontynentalnego Systemu Wczesnego Ostrzegania. W skład systemy wchodzi centrum obserwacji oraz monitoringu oraz subregionalne jednostki monitorujące. System ten jednakże jest jak na razie na etapie rozbudowy oraz udoskonalania. Jest to jednak dobry znak, iż państwa afrykańskie zaczynają pracować nad tym aby region ten w końcu się ustabilizował. Podsumowując kontynent afrykański poprzez pryzmat wielu setek lat przechodził różnego rodzaju przemiany wewnętrzne. Okres kolonializmu sprawił, iż region dostał się pod wpływy obcych państw. Jednakże upragniona wolność od kolonializmu sprawiła wystąpienie wielu konfliktów o podłożu etnicznym bądź politycznym. W dzisiejszych czasach sytuacja w tym regionie zaczyna powoli się stabilizować dzięki powstaniu Unii Afrykańskiej, której zadaniami są przeciwdziałanie występowaniu konfliktów czy ochrona ludności zamieszkującej ten teren. Jeżeli członkowie Unii nadal będą ze sobą współpracować to może kiedyś uda się zaprowadzić pokój na tym kontynencie.