Wstęp Pozytywizm powstał w połowie XIX wieku, a w Polsce zaczął się po upadku powstania styczniowego w 1863r. Jest to kierunek w literaturze i filozofii. Pozytywizm zakańcza etap narodowych zrywów i odznacza się przede wszystkim pracą u podstaw czyli koniecznością szerzenia edukacji wśród tych najniższych sfer i pracą organiczną czyli założenia, że naród jest jak jeden organizm, składa się z poszczególnych komórek i każda komórka jest ważna w prawidłowym funkcjonowaniu tego organizmu. Pozytywiści chcą przede wszystkim pomóc Polakom, którzy są pod zaborami, wspierając ich tym czym są wstanie. Jednym z najważniejszych przedstawicieli pozytywizmu był August Comte 1798-1857r., który za jedyne źródło wiedzy uważał doświadczenie i obserwację. Pozytywizm cechował się krytyką metafizyki i wiedzy nienaukowej, podkreślaniem dużego znaczenia wiedzy empirycznej, głoszeniem kultu nauki i techniki. W zaborze rosyjskim po upadku powstania styczniowego wprowadzono liczne zmiany, tak zwaną rusyfikację. Polską biurokrację miała zastąpić rosyjska, zlikwidowano odrębność administracyjną Królestwa Polskiego. Został utworzony Komitet Urządzający, który wprowadzał w życie nowe reformy i nowy ład polityczny. Królestwo Polskie otrzymało nową nazwę: „Kraj Przywiślański”. W kraju obowiązywał stan wojenny bez przerwy do I Wojny Światowej. Przez zaangażowanie się duchownych w walkę o polskość władze carskie miały szczególne represje w stronę kościoła. Zlikwidowano wiele kościołów i klasztorów, wyjątkiem były tylko szpitale. Nastąpiło wiele konfliktów między władzami a episkopatem. Oświatę także opanowała rusyfikacja. Jedynym przedmiotem szkolnym uczonym w języku polskim była religia. Przez rusyfikację wiele osób nie mogło dojść do matury, gdyż nie było ich stać na korepetytorów.