Magia to nie tylko ogół wierzeń i praktyk opartych na przekonaniu o istnieniu mocy nadprzyrodzonych, które można opanować i wywoływać za pomocą zaklęć, obrzędów i czarów, lecz jest to także niezwykła siła oddziaływania na przykład na uczucia człowieka lub jego wyobraźnię. Józef Wittlin w podanym fragmencie porusza problem stosowania tego zjawiska przez różnych artystów. Moim zdaniem sztuka sprawia, że odbiorca postrzega świat piękniejszym niż jest on naprawdę, lecz w rzeczywistości jest to tylko iluzja. Autor eseju „O magii”, polski poeta, prozaik i tłumacz, na początku przypomina sobie lata młodości. Czytelnik może dowiedzieć się, że Wittlin jako gimnazjalista uwielbiał poezję Wyspiańskiego. Wspomina także rok, w którym do Lwowa przyjechał krakowski Teatr Miejski. Dyrektorem był Ludwik Solski, a wystawiano wtedy „Legion” wybitnego poety końca wieku XIX. Autor dzieli się swoimi odczuciami i emocjami jakie przeżywał podczas spektaklu. Józef Wittlin przyznaje, że podziwiał całą scenerię, ogromne wrażenie wywarły na nim efekty dźwiękowe. Jako młodzieniec zarysował sobie w wyobraźni idealny obraz Bazyliki św. Piotra, czy też Watykanu. Jednak poeta przedstawia także swoje wrażenia po odwiedzeniu Rzymu i Krakowa w świecie realnym. Eseista pisze o rozczarowaniu jakie przeżył. Uważa, że Wyspiański w swojej poezji stosuje magię, aby wpłynąć na wyobraźnię czytelnika, nie przedstawia rzeczywistości taką , jaką jest naprawdę. Porównuje ubóstwionego przez siebie w młodości poetę z Szekspirem. Wittlin sądzi, że w dziełach autora m.in. „Romea i Julii ” jest coś wyjątkowego, coś co pozwala czytelnikom dostrzec i zrozumieć wizję świata tego pisarza , i nie potrzebna jest do tego scena oraz żadne efekty dźwiękowe. Natomiast o Wyspiańskim eseista pisze tak: „ […] poezja jest tylko jednym z licznych rekwizytów jego magii.”. Józef Wittlin doznał rozczarowania, gdyż na własne oczy przekonał się, że obraz Rzymu i Krakowa, który pozostał w jego pamięci po obejrzeniu spektaklu krakowskiego teatru, był tylko iluzją. Kolejnym przykładem jest powieść Gustawa Flauberta pt. „Pani Bovary”. Głowna bohaterka wychodzi za mąż za Karola Bovarego. Na początku Emmie wydaje się, że jest w stanie pokochać owdowiałego lekarza, lecz krótko po ślubie zaczęła dostrzegać, iż popełniła błąd. Kobieta nie potrafiła odnaleźć szczęścia u boku swojego mężczyzny. Przyczyną tego była poezja, którą czytała będąc jeszcze w klasztorze. Romanse sprawiły, że bohaterka pragnęła prawdziwej namiętności, czułości, ogromnego zainteresowania jej osobą. W jej wyobraźni narodził się obraz miłości idealnej, pełnej szaleństwa. Mężczyzna, którego poślubiła stał się dla niej nudny, żałowała tego, że wyszła za mąż. W końcu dała ponieść się pragnieniom i zaczęła romansować z Leonem, a później Rudolfem. Zaciągnęła ogromne długi, o których nigdy nie powiedziała Karolowi. Jej marzenia o przeżyciu miłości idealnej, takiej jaką poznała w poezji, doprowadziły w końcu do kompletnego zatracenia się w kłamstwach. Gdy zrozumiała, że świat przedstawiony w książkach jest inny od tego w rzeczywistości, że nie jest w stanie sobie poradzić z zadłużeniami u kupca, postanowiła popełnić samobójstwo. Ostatnim przykładem jest powieść Bolesława Prusa pt. „Lalka”. Główny bohater to Stanisław Wokulski, kupiec galanteryjny, który bezgranicznie zakochał się w młodej arystokratce. Mężczyzna był w stanie poświęcić wszystko, aby zapewnić Izabeli szczęście ( m.in. kupił kamienice Łęckich, ryzykował życie w pojedynku z baronem krzeszowskim),jednak kobieta nie doceniła starań bohatera. Wokulski poniżał się w kontaktach z arystokracją, poświęcił naukę dla zdobycia majątku w celu zaimponowania córce Tomasza i odsunął się od interesu w sklepie. Przyjaciel Rzeckiego dopiero po usłyszeniu rozmowy Izabeli z Starskim zrozumiał jak bardzo wyrachowaną osobą była młoda dama. Mężczyzna zrozumiał, że jego wyobraźnia stworzyła mu w głowie portret idealnej miłości, co było spowodowane czytaniem poezji Mickiewicza. “Zmarnowaliście życie moje… Zatruliście dwa pokolenia!.. szepnął. - Oto skutki waszych sentymentalnych, poglądów na miłość.”, słowa bohatera świadczą o tym, że zawiódł się na dziełach romantyków, uważał, że to właśnie one są jedną z przyczyn jego cierpienia. Postawy bohaterów oraz rozważania Józefa Wittlina są przykładem na to, że sztuka przedstawia świat piękniejszym niż jest on w rzeczywistości. Magia dzieł różnych artystów znacząco może wpłynąć na uczucia oraz wyobraźnię odbiorcy, który po pewnym czasie zaczyna dostrzegać, że realia przedstawione na przykład w poezji, są zupełnie inne niż te w prawdziwym życiu.