Środki czystości a środowisko przyrodnicze.

W dzisiejszych czasach środki czystości są niezbędnym elementem naszego życia, używamy ich codziennie myjąc naczynia, robiąc pranie czy zwyczajnie biorąc prysznic. Są stosowane szeroko w gospodarstwach domowych jak i w przemyśle bez uwagi na to, że ich nadmiar ma negatywny wpływ na środowisko, szczególnie na wszelkie wody - rzeki, jeziora, morza i organizmy w nich żyjące, a w rezultacie na nasze zdrowie.

Detergenty są to syntetyczne środki piorące oraz mydlące, nie zawierające mydła. Są to głównie sole sodowe kwasów sulfonowych, oraz wodosiarczanów wyższych alkoholi. Detergenty są składnikami proszku do prania, płynów do mycia naczyń, są również w środkach zapobiegających elektryzowaniu się tkanin, w szamponach, i temu podobnych. Detergenty posiadają wiele cennych właściwości, odróżniających je od mydeł, takich jak: Tworzenie w twardej wodzie rozpuszczalnych soli wapniowych i magnezowych Wykazywanie znacznie większej zdolności piorącej Zdolność dobrego zwilżania powierzchni różnych materiałów

Detergenty dostają się do środowiska wraz ze ściekami komunalnymi i przemysłowymi. Ich szkodliwość wynika głownie z tego, iż powodują pienienie się wód; zmniejszają ilość tlenu w wodach, a zawarte w nich fosforany wywołują eutrofizację wód stojących i wolno płynących. Rozkład substancji powierzchniowo czynnych w środowisku jest utrudniony ze względu na ich budowę.

Chemiczne środki czystości mogą zawierać wiele szkodliwych substancji, m.in.: reaktywne związki chloru – najbardziej szkodliwe dla zdrowia, które powodują poważne szkody w środowisku,

triclosan – środek antybakteryjny dodawany do kosmetyków i detergentów, który w kontakcie z chlorowaną wodą powoduje powstawanie rakotwórczego chloroformu,

sztuczne barwniki – trudno ulegają biodegradacji i mają najbardziej alerogenne działanie

rozjaśniacze optyczne – dodawane do proszków do prania, aby pranie wydawało się bielsze niż jest w istocie, trudno ulegają biodegradacji i są toksyczne dla organizmów wodnych; powodują podrażnienia i uczulenia

zmiękczacze – zawierają syntetyczne związki zapachowe, z których niektóre należą do najbardziej toksycznych produktów przeznaczonych do użytku domowego; zawierają szkodliwy chloroform, octan benzylowy i pentan

wodorotlenek sodu – bardzo żrący i szkodliwy związek, może spowodować poważne oparzenia; główny składnik np. preparatów do udrażniania rur kanalizacyjnych

Zjawisko, które jest powodowane przez ścieki, które ddostają się do wód nazywa się EUTROFIZACJA. Eutrofizacja polega na intensywnym rozwoju roślin i mikroorganizmów wodnych wskutek wzrostu zawartości składników odżywczych w wodzie, głównie jonów fosforanowych(V), pochodzących ze ścieków zanieczyszczonych środkami myjącymi i czyszczącymi. Początkowo jest to zjawisko korzystne, sprzyjające zwiększeniu populacji ryb w jeziorach i rzekach. Jednak w kolejnych etapach przestaje być pozytywne. W zbiornikach wodnych dochodzi do silnego rozwoju glonów i tzw. zakwitu wód. Utrudnienie dostępu światła do niższych warstw wody powoduje zahamowanie wzrostu roślin żyjących w głębszych warstwach zbiornika. Proces obumierania i gnicia glonów sprawia, że zawartość tlenu w wodzie obniża się, co zmniejsza populację wielu gatunków roślin i zwierząt.

Produkty zawierające mydła i detergenty :

• produkty stosowane do mycia naczyń i wyrobów ze szkła
• środki do mycia i czyszczenia np. urządzeń kuchennych i sanitarnych
• środki ogólnego zastosowania służące do mycia podłóg, urządzeń kuchennych, sanitarnych i glazury
• środki do czyszczenia WC
• specjalne środki myjące i czyszczące (np. do czyszczenia armatury, szampony samochodowe, środki do mycia i dezynfekcji w szpitalach, zakładach żywienia, zakładach przemysłowych)
• środki zawierające substancje ścierające, stosowane między innymi do czyszczenia urządzeń sanitarnych
• pasty do zębów zawierające sproszkowane mydło