GRAWITACJA

Wstęp Od najdalszych czasów człowiek jest świadkiem odbywającego się na niebie codziennego i conocnego spektaklu. Ruch, wschody i zachody Słońca, Księżyca, gwiazd i planet. Wszystkie starożytne cywilizacje starały się wyjaśnić i opisać te zjawiska. Największym dokonaniem w czasach starożytnych był geocentryczny system Ptolemeusza. Przetrwał on aż do czasów Kopernika. Za sprawą obserwacji prowadzonych przez Mikołaja Kopernika, Tychona de Brache i Johannesa Keplera umocnił się heliocentryczny obraz Układu Słonecznego. Prawidłowo opisano ruch planet, ale nie wyjaśniono przyczyn. Na tym właśnie gruncie Izaak Newton odkrył istnienie sił grawitacji i sformułował prawo powszechnego ciążenia.

Klaudiusz Ptolemeusz - urodził się ok. 87 n.e., zmarł ok. 157 r. n. e. Zajmował się astronomią, matematyką, geografią i astrologią. Przypuszczalnie był Egipcjaninem greckiego pochodzenia. Badał ruch Księżyca i planet. Stworzył spójny zbiór podstawowych zasad, w oparciu o które mógł przewidywać zjawiska astronomiczne. Odwołując się do odkryć matematycznych i astronomicznych Apolloniusza z Pregi ( III w. p.n.e.), Hipparcha z Nikei (ok. 190 p.n.e. - 120 p.n.e.) i innych, wykorzystał pojęcie epicyklu i deferentu do opisu ruchu planet, konstruując w ten sposób geocentryczny model Układu Słonecznego. Model ten zakłada (opisując go w dużym uproszczeniu), że planety poruszają się dookoła Ziemi w złożony sposób: poruszają się po okręgu – epicyklu (okrąg unoszony), natomiast środek epicyklu porusza się po okręgu deferencie (okrąg niosący), którego środkiem jest Ziemia. Słońce porusza się wyłącznie po deferencie. Model ten, w istocie bardzo złożony, umożliwiał prawidłowy opis ruchu ciał niebieskich (Słońca, Księżyca, planet) w układzie nieruchomej Ziemi. Do określania położenia planet nad horyzontem używano astrolabium, którego wynalezienie przypisuje się Hipparchowi. Przyrząd ten udoskonalany z upływem lat przetrwał aż do XVIII wieku (później używany głównie w nawigacji).

Mikołaj Kopernik (1473 - 1543) - polski uczony, astronom. Urodzony w Toruniu. Był biskupem Warmii. Pierwszy obszerniejszy opis tworzonej przez Kopernika teorii znajdował się w Commentariolus. Jednak największym dziełem oraz ostateczną wypowiedzią Kopernika było De revolutionibus. Została ukończona w 1543 roku. Kopernik przyjął pewne ogólne zasady - takie jak założenie o jednostajnym ruchu po okręgu. Posłużył się też modelem Ptolemeusza, wyznaczając ruch Ziemi wokół Słońca. Nie był pierwszym naukowcem formułującym teorie heliocentryczną. Już w starożytności Arystach z Samos próbował sformułować taką teorię. W swoim dziele O obrotach sfer niebieskich Kopernik dokonał przeglądu literatury, w którym uznał pracę Arystacha z Samos za jedną z lepszych. Dlatego głównym założeniem Kopernika nie było stworzenie nowej teorii, a danie nowego komentarza oraz przeciwstawienie się błędnej teorii geocentrycznej, która przez Kościół była uznana niemal za dogmat.

Galileo Galilei (1564 - 1642) - włoski uczony, astronom i fizyk. Przyczynił się do obalenia teorii geocentrycznej. Poparł teorię Kopernika, w związku z czym popadł w konflikt z Kościołem. Jego tezy dotyczące słuszności heliocentrycznej teorii Kopernika zostały uznane za bezsensowne i heretyckie. Galileusz, bo tak był też nazywany, dokonał w swoim życiu wielu ważnych dla dzisiejszej astronomii odkryć. Jako jeden z nielicznych używał do obserwacji lunety. Odkrył księżyce Jowisza, dając tym samym kolejny dowód na słuszność teorii heliocentrycznej. Pokazał, że Ziemia nie jest jedyną planetą, wokoło której krążą inne ciała niebieskie (księżyce). Pewnego razu Galileusz puścił z krzywej wieży w Pizie kilka ciał o różnych masach i rozmiarach, przy pomocy tego eksperymentu udowodnił, że czas trwania spadku swobodnego nie zależy od masy ciała. Jego ważnym odkryciem było odkrycie zjawiska bezwładności. Pozwoliło ono znieść przekonanie, że ciało, na które nie działają żadne siły albo te siły się równoważą, pozostaje jedynie w spoczynku, a nie może się poruszać. Galileusz szeregiem doświadczeń pokazał, że to założenie jest błędne.

Tycho Brahe (1546-1601) - duński astronom. Był szlachcicem. W wieku lat trzynastu uczęszczał na luterański uniwersytet, gdzie zawarł znajomość z profesorem medycyny Johannesem Pratensistem, który zachęcił go do zainteresowania się i zajęcia astronomią. Tycho był pierwszym obserwatorem, któremu udało się wyznaczyć trajektorię komety we współrzędnych równikowych, jak i ekliptycznych. Tycho nie zgadzał się z poglądami Kopernika - wykładał o fizycznej absurdalności ruchomej Ziemi według Kopernika. Tycho sądził, że planety dolne krążą wokół Słońca, a sześć lat później (w 1584) doszedł do wniosku, że górne planety zachowują się podobnie. Jego system został opublikowany w roku 1588. W oczach ludzi tamtych czasów był największym dokonaniem oraz świadectwem, że system Ptolemeusza jest nie do zaakceptowania.   Albert Einstein Dzieciństwo i młodość Albert Einstein urodził się w piątek 14 marca 1879 r. o godzinie 11:30 w domu przy Bahnhofstrasse B nr 135 w mieście Ulm położonym w Wirtembergii na południu Niemiec. Jego matką była Paulina Einstein (z domu Koch), a ojcem Hermann Einstein. Oboje byli Żydami. Hermann Einstein handlował pierzynami, dopóki jego brat Jacob nie namówił go do wspólnego założenia zakładu produkującego instalacje gazowe i wodno-kanalizacyjne. W 1881 r. cała rodzina przeniosła się do Monachium, gdzie powstał zakład, tam też 18 listopada 1881 r. urodziła się Maria, jedyna siostra Einsteina.