
Istota bezpieczenstwa
Bezpieczeństwo jest jedna z najważniejszych wartości w życiu człowieka. Mimo to termin ten od zawsze był niejasny i nieprecyzyjny w swej definicji i treści. Wraz z rozwojem na świecie, słowo ,,bezpieczeństwo’’ uległo zmianie w postrzeganiu. Każdy przejaw życia ludzkiego mógłby być rozpatrywany jako aspekt bezpieczeństwa. Obejmowało ono podstawowe potrzeby ludzi, organizacji i struktur. Termin ,,bezpieczeństwo’’ zajmuje bardzo ważne miejsce w hierarchii ludzkich potrzeb. Z punktu widzenia amerykańskiego profesora Abrahama H. Masłowa, najważniejszego przedstawiciela nurtu psychologii humanistycznej, który uważa ze bezpieczeństwo znajduje się na drugim miejscu, w swojej piramidzie.
Bezpieczeństwo jest jedna z najważniejszych wartości w życiu człowieka. Mimo to termin ten od zawsze był niejasny i nieprecyzyjny w swej definicji i treści. Wraz z rozwojem na świecie, słowo ,,bezpieczeństwo’’ uległo zmianie w postrzeganiu. Każdy przejaw życia ludzkiego mógłby być rozpatrywany jako aspekt bezpieczeństwa. Obejmowało ono podstawowe potrzeby ludzi, organizacji i struktur. Termin ,,bezpieczeństwo’’ zajmuje bardzo ważne miejsce w hierarchii ludzkich potrzeb. Z punktu widzenia amerykańskiego profesora Abrahama H. Masłowa, najważniejszego przedstawiciela nurtu psychologii humanistycznej, który uważa ze bezpieczeństwo znajduje się na drugim miejscu, w swojej piramidzie. Mimo to coraz częściej wymienia się ze to właśnie bezpieczeństwo jest najważniejszą potrzebą, to ono znajduje się na pierwszym planie. Żyjąc we współczesności mamy trochę inne zapotrzebowania do realizacji naszych potrzeb. Obecnie żyjemy w erze konfliktów, kryzysu i terroryzmu, dlatego społeczeństwo traktuje bezpieczeństwo jako fundament. Piramida A. H. Maslowa polega na zilustrowaniu potrzeb od najbardziej podstawowych, do potrzeb wyższego poziomu, które uruchamiają się dopiero po zaspokojeniu potrzeb niższych. Są to:
- Fizjologiczne(głodu, pragnienia, przetrwania);
- Bezpieczeństwa (pewności, stabilności, porządku, wolności);
- Przynależności(kontaktów społecznych, miłości );
- Uznania( osiągnięć, szacunku);
- Samorealizacji( urzeczywistniania potrzeb estetycznych, wiedzy, wykorzystania swych zdolności); Wraz ze zmianami na świecie, część uznanych ogólnie definicji staje sie niewystarczająca, dzięki podtrzymywaniu swojego tradycyjnego znaczenia. Ograniczenie te zostało ukazane po przez skontrastowanie z ciągłymi zmianami. Dlatego tez, pojecie ,,bezpieczeństwo’’ ulegało zmianom na przestrzeni wieków. Organizacja pracująca nad bezpieczeństwem układa się zwykle w pewien dość skomplikowany system z uzależnionymi od siebie podsystemami. Oznacza to, że można wyróżnić różne zagrożenia oraz różnorodne rodzaje bezpieczeństwa. Można wyodrębnić bezpieczeństwo indywidualne i zbiorowe (narodu, państwa, regionu itp.) lub wewnętrzne i zewnętrzne. Pojecie ,,bezpieczeństwo’’ posiada najszersze znaczenie ze wszystkich pojęć znanych człowiekowi. Zaczerpnięte ono zostało od francuskiego’’ securite lub Łasickiego słowa securitas. Definiowane jest jako wolność od jakiegokolwiek zagrożenia, stan pewności, spokoju. W całokształcie systemu pojęć i kryteriów zajmuje współcześnie pierwszoplanową i decydującą o losach jednostek, społeczności lokalnych, narodów, ale zarazem i wspólnoty międzynarodowej pozycję. Na taką pozycję składa się wiele przyczyn, z których najważniejsze warto uwzględnić w rozpatrywaniu problematyki bezpieczeństwa Bezpieczeństwo, podobnie jak sprawiedliwość, szczęście czy miłość, generalnie jest pojęciem powszechnie zrozumiałym, aczkolwiek dotąd jednoznacznie nie zdefiniowanym, ponieważ zawiera duży ładunek odniesień subiektywnych. Może być ono postrzegane z różnych punktów widzenia, np.: profesjonalnego, sytuacyjnego czy osobistego. Postrzeganie bezpieczeństwa w kategoriach sytuacyjnych jest bliższe generalnemu ujęciu, gdyż dotyczy wszystkich ludzi bez względu na zawód i wykształcenie i zależy wyłącznie od sytuacji, w jakiej przebywa dana osoba czy społeczeństwo, chociaż nie wyczerpuje to nadal całości zagadnienia. Nie ulega wiec wątpliwości że najważniejszym celem jest bezpieczeństwo które ma zaspakajać potrzeby społeczeństwa. Jednocześnie powoduje ciągły proces i działanie na rzecz stworzenia i utrzymywania tego stanu. Rożnego rodzaju podmioty, pracują na nad tym aby rozszerzać i utrzymywać to poczucie. Nie można oczekiwać ze obecny stan bezpieczeństwa nie ulegnie zmianie. Takie działanie prowadzi do poważnych konsekwencji. W celu usystematyzowania problematyki bezpieczeństwa potrzebne jest przedstawienie jego podstawowych wymiarów:
- Podmiotowy (jednostkowy, narodowy, międzynarodowy, globalny);
- Przedmiotowy (militarne, polityczne ekonomiczne, ekologiczne kulturowe, społeczne );
- Przestrzenne (miejscowe, lokalne, subregionalne, regionalne, globalne);
- Cele (negatywne (tylko przetrwanie) pozytywne(przetrwanie i swoboda rozwoju).
R. Jakubczak wskazuje również ze: ,,zapewnienie trwałego bezpieczeństwa życia każdej osoby, społeczności lokalnych i całego narodu jest największą potrzebą i wartością ludzką, stanowiąc zarazem fundamentalny cel pastwa jako najwyższej formy organizacji życia narodowego.’’
W początkowych etapach ewolucji bezpieczeństwa, słowo to i jego pochodne było wysoce cenione. Opierając się na kulturze chrześcijan, takie wyrazy jak pokój, spokój i błogość definiowały bezpieczeństwo, i weszły na stałe w życie społeczne. Po dziś dzień Watykan jest istotną stolicą podczas stabilizacji stosunków międzynarodowych. W bezpieczeństwie możemy wyróżnić kilka stref, które pokazuje ze jest to zjawisko wielorakie: społeczne, polityczne, militarne, ekonomiczne, kulturowe, prawne, ekologiczne, egzystencjonalne. Łącząc te wszystkie odniesienia, możemy wyróżnić wspólną cechę:
,,Bezpieczeństwo wiążę się z poczuciem stabilności i trwałości określonego stanu rzeczy, z odczuciem braku zagrożenia wewnętrznego lub zewnętrznego, a nadto także z doznawaniem pewności i spokoju w codziennym budowaniu, ufności i zaufania do przyszłości.’’
W wymiarze wewnętrznym i międzynarodowym, od dziesięcioleci definiowanie bezpieczeństwa różni się w wymiarze oficjalnym i potocznym. Co w konsekwencji doprowadza do rozłamu interesów władzy i obywateli. Przeciętny człowiek odczuwa bezpieczeństwo jako stan realny, brak zagrożenia zewnętrznego gwarantujące realizacje celów i rozwój. To odzwierciedla prosty przekaz że bezpieczeństwo jest zaprzeczeniem niebezpieczeństwa. Takie pojmowanie wystarczyć, lecz organy państwowe, aby zalegalizować swoje działanie na rzecz bezpieczeństwa wewnętrznego i zewnętrznego, postanowiła stworzyć system pojęć. Miały one za zadnie ułatwić działanie w sferze publicznej.
Dziś literatura definiuje wymiary bezpieczeństwa co najmniej w kilku kategoriach. Ryszard Zięba wyróżnia rozmaite linie podziału: Kryterium podmiotowe: - Bezpieczeństwo międzynarodowe,
- Bezpieczeństwo narodowe, które skała się z bezpieczeństwa zewnętrznego i wewnętrznego. Kryterium przedmiotowe
- Bezpieczeństwo polityczne
- Bezpieczeństwo militarne
- Bezpieczeństwo ekonomiczne
- Bezpieczeństwo społeczne
- Bezpieczeństwo kulturowe
- Bezpieczeństwo ideologiczne
- Bezpieczeństwo ekologiczne Kryterium przestrzenne
- Bezpieczeństwo lokalne
- Bezpieczeństwo subregionalne
- Bezpieczeństwo regionalne
- Bezpieczeństwo ponadregionalne
- Bezpieczeństwo globalne
Pomijając rożnego rodzaju rozbieżności, definicja bezpieczeństwa posiada dwie istotne cechy. Zawiera ona wszystkie aspekty i odnosi się do zakresu: ( ujecie podmiotowe i przedmiotowe). Po drugie, ze względu na swój szeroki zakres umożliwia tworzenie nowych dziedzin, szczególnie kiedy pojawiają się nowe zagrożenia.
Reasumując poniższe rozważania, możemy uznać ze zawartość jaka kryje się pod słowem bezpieczeństwo jest ogromna, jego wielowymiarowość, świadczy o fenomenie.





