Materiał pomocniczy Katalog praw i wolności zapisany w Powszechnej Deklaracji Praw Człowieka Katalog praw i wolności człowieka zawartych w tym dokumencie jest kompromisem, jaki osiągnęła społeczność międzynarodowa, a w preambule uzasadniono, dlaczego taki katalog musiał powstać. W 30 artykułach zostały zapisane prawa i wolności człowieka, które uważa się za podstawowe. Prawa osobiste: Art. 3 – prawo do życia, wolności i bezpieczeństwa osobistego; Art. 4 – wolność od niewolnictwa; Art. 5 – wolność od tortur, okrutnego, nieludzkiego lub poniżającego traktowania; Art. 9 – wolność od arbitralnego aresztowania, zatrzymania lub wygnania z kraju; Art. 10 i 11 – prawo do rzetelnego procesu sądowego; Art. 12 – prawo do prywatności i rodziny; Art. 13 – wolność poruszania się; Art. 16 – prawo do zawarcia związku małżeńskiego; Art. 18 – wolność myśli, sumienia i wyznania; Art. 19 – wolność posiadania, poszukiwania, otrzymywania i rozpowszechniania informacji; wolność do posiadania poglądów i swobodnego ich wyrażania. Prawa polityczne i obywatelskie: Art. 14 – prawo do azylu; Art. 15 – prawo do posiadania obywatelstwa; Art. 20 – wolność zgromadzania i stowarzyszania się; Art. 21 – prawo do uczestniczenia w rządzeniu swym krajem oraz prawo równego dostępu do służby publicznej; Prawa ekonomiczne: Art. 17 – prawo do posiadania własności; Art. 23 – prawo do pracy; Art. 26 – prawo do nauki. Prawa socjalne: Art. 22 – prawo do ubezpieczeń społecznych; Art. 24 – prawo do urlopu i wypoczynku; Art. 25 – prawo do ochrony zdrowia i opieki społecznej. W dokumencie tym zapisano również klauzule generalne stanowiące nakazy dla wszelkiej władzy. Dotyczą one uznania przez władzę: Art. 1 – równości wszystkich pod względem ich godności i ich praw; Art. 2 – praw i wolności każdego „bez względu na jakiekolwiek różnice rasy, koloru, płci, języka, wyznania, poglądów politycznych i innych, narodowości, pochodzenia społecznego, majątku, urodzenia lub jakiegokolwiek innego statusu…”; Art. 6 – prawa każdego człowieka do jego osobowości prawnej; Art. 7 – równości wszystkich wobec prawa i jednakowej ochrony prawnej; Art. 8 – prawa każdego do skutecznych środków odwoławczych. Art. 27 dotyczy prawa do swobodnego uczestniczenia w życiu kulturalnym społeczeństwa, do uczestniczenia w postępie nauki i korzystania ze sztuki. W art. 29 jest mowa o obowiązkach, jakie ma każdy człowiek wobec społeczeństwa, bez którego niemożliwy jest swobodny i pełny rozwój osobowości człowieka. Zawiera on również ograniczenia w korzystaniu z praw i wolności człowieka, które są ustalone przez prawo. W art. 28 podkreślono, że każdy człowiek jest uprawniony do takiego porządku społecznego i międzynarodowego, w którym prawa zawarte w niniejszej Deklaracji mogą być w pełni realizowane. Ostatni artykuł (art. 30) zabrania obalenia któregokolwiek z praw czy wolności zawartych w niniejszej Deklaracji.