Szlachta to jedna z ciekawszych warstw społecznych. W tej pracy przyjrzymy się ich pięknej kulturze, niecodziennym obrządkom i fascynującym obyczajom. Pod pojęciem kultury szlacheckiej będziemy rozumieć nie tylko styl życia, ale i równie ważny światopogląd szlachty. Styl życia widoczny był w ubiorze, języku, literaturze, sposobie wystroju wnętrz, gustach artystycznych. Natomiast światopogląd dało się zauważyć w ideałach politycznych i ustrojowych, wzorcach etycznych oraz tak zwanej kulturze politycznej. Rodzinom szlacheckim przysługiwał zespół przywilejów społecznych. Podstawowym przywilejem społecznym było posiadanie ziemi. Szlachta mieszkała w dworkach, głównie drewnianych. Rozkwitało wspaniałe życie dworskie. Tytuł szlachecki mógł dostać tylko szlachecko urodzony. Również śluby były udzielane jedynie pomiędzy rodzinami szlacheckimi. Aby wydać swą córkę za mąż, rodzice młodej szlachcianki odwiedzali okoliczne ziemiaństwo, wyprawiali bale lub udzielali się w akcjach społecznych w celu zdobycia odpowiedniego partnera. Szlachecki ideał życia na wsi rozgrywał się we dworze, będącym rodzinnym siedliskiem, we współpracy z pobliską parafią i sąsiednimi miasteczkami. Dzięki temu można tu mówić o tzw. „cofnięciu się” Polski – niejako cywilizacyjnie – i powstaniu kultury w idealny sposób zamkniętej. Szlachecki model rodziny dawał mężczyźnie – mężowi i ojcu – olbrzymie panowanie. Równocześnie na wszystkich opierał się obowiązek darzenia go szacunkiem. Dużą rolę odgrywała idealna żona szlachcica, która była prawdziwym uzupełnieniem ciepłego ogniska domowego, a swą dobrocią i pobożnością dbała o rodzinę, dzieci i zajmowała się prowadzeniem domu. Była wzorem skromności, dobroci, pracowitości i pobożności. A także – co istotne – uznawała dominacje i władze męża w rodzinie. Dzieci zamożnej szlachty bardzo często w okresie niemowlęcym były oddawane piastunkom. Później chłopcy przechodzili pod opiekę opiekunów, którzy przygotowywali ich do nauki w szkołach, dziewczęta zaś – pod opiekę ochmistrzyń, które wdrażały je w przyszłe obowiązki. W związku z tym dzieci nie miały na ogół bezpośredniego kontaktu z rodzicami i pozbawione były ich czułości. Mimo zmiany podstaw ekonomicznych w naszym narodzie nadal żyje społeczna warstwa szlachecka, która ma swe kilkusetletnie korzenie. Nie znikła jedna z najważniejszych tradycji –tradycja rodzinna, która w odniesieniu do innych rodzin warstw społecznych jest i pozostanie czymś wyjątkowym.