Motywacja to dynamiczny proces, który kieruje zachowaniem człowieka i wpływa na jego zachowanie oraz postawę. Proces ten podtrzymuje nasze zachowanie psychiczne jak i fizyczne. Na proces motywacji wpływają procesy biologiczne i fizjologiczne, potrzeby psychiczne, wartości a także elementy społeczne. Uogólniając, przez motywację należy rozumieć proces, który wywołuje, ukierunkowuje i podtrzymuje określone zachowania ludzi w celu osiągnięcia określonych celów.

Najczęściej przywoływaną koncepcją wyjaśniającą mechanizm działania systemu motywacji człowieka jest piramida potrzeb Abrahama Maslowa. Postawił on hipotezę, że człowiek w swoim działaniu dąży do zaspokojenia zespołu potrzeb. Stwierdził on, iż ludzkie potrzeby są zaspokajane stopniowo. Innymi słowy, człowiek stawia przed sobą większe cele i ma większe aspiracje, jeśli zaspokoi najpierw swoje podstawowe pragnienia. W teorii Maslowa najistotniejsza jest hierarchiczna natura potrzeb. Teoria mówi, iż motywowanie ludzi jest skuteczne jedynie przy uwzględnieniu tejże hierarchii. Potrzeby tworzą układ hierarchiczny przy czym zachowanie człowieka jest motywowane przez niezaspokojone potrzeby. Zaspokojenie w pierwszej kolejności potrzeb niższego rzędu, jest warunkiem zaspokajania kolejnych potrzeb - wyższego rzędu. Działania motywacyjne są skazane na niepowodzenie, jeśli zaspokaja się pewien poziom potrzeb, ignorując poziom hierarchicznie niższy. Potrzeby u Maslowa tworzą logiczną hierarchię, którą można przedstawić następująco:

1. Potrzeby fizjologiczne;
2. Potrzeby bezpieczeństwa;
3. Potrzeby społeczne;
4. Potrzeby szacunku;
5. Potrzeby poznawcze;
6. Potrzeby estetyczne;
7. Potrzeba samorealizacji;
8. Potrzeby duchowe.

Maslow twierdził, że, aby było możliwe zaspokojenie potrzeb wyższego rzędu, muszą być zaspokojone przede wszystkim potrzeby niższego rzędu. Gdy potrzeba niższego rzędu zostanie zaspokojona, przestaje stanowić źródło motywacji.

Potrzebami, które według Maslowa powinny zostać zaspokojone jako pierwsze są potrzeby fizjologiczne i potrzeba bezpieczeństwa i to właśnie one stanowią podstawę maslowskiej piramidy potrzeb. Potrzeby fizjologiczne to podstawowe potrzeby przetrwania, zaspokojenia głodu, wody, tlenu, snu czy biologicznego funkcjonowania człowieka.  Potrzeby bezpieczeństwa to potrzeby środowiska psychicznego i emocjonalnego. Obejmują one między innymi takie elementy, jak zapewnienie sobie bezpieczeństwa czy życia wolnego od trosk materialnych, jak również potrzeba stabilności, ochrony, porządku, sprawiedliwości czy wyeliminowania zagrożeń. Zaspokojenie potrzeb bezpieczeństwa pozwala na rozwinięcie potrzeby miłości i przynależności, których deprywacja wywołuje chęć odnajdywania ludzi i sytuacji zaspokajających tę potrzebę lub konieczność zmodyfikowania otoczenia pod kątem oczekiwanego zaspokojenia. 
Idąc w górę piramidy potrzeb Maslowa natrafiamy na potrzebę przynależności. Człowiek jest zwierzęciem stadnym i chce żyć w otoczeniu innych ludzi. Do tego rodzaju potrzeb zaliczamy: potrzebę miłości, przyjaźni, a akceptacji ze strony innych osób a także potrzebę porozumiewania się z innymi.
Następnie w piramidzie pojawia się potrzeba uznania. Człowiek odczuwa potrzebę bycia szanowanym za to, kim jest. Chce być uznany przez innych, ale także mieć szacunek do samego siebie.
Kolejne, stojące wyżej w hierarchii Maslowa potrzeby ludzkie to potrzeby poznawcze: człowiek chce poznawać otaczający go świat, wciąż zdobywać nową wiedzę, pragnie rozumieć i doświadczać ciągle czegoś nowego.
„Piętro” wyżej stoją potrzeby estetyczne, które dotyczą poszukiwania piękna i harmonii. Człowiek chce być otaczany przez rzeczy, które mu się podobają i chłonąć ich wartości estetyczne.
Najwyżej w piramidzie potrzeb Maslowa znajduje się potrzeba samorealizacji. Jest to potrzeba wynikająca z dążenia jednostki do zajmowania się tym, do czego czuje powołanie - do zaspokajania własnych ambicji. Zaspokajać najwyższą potrzebę samoaktualizacji oznacza zaspokajać potrzebę nabywania wiedzy, zrozumienia świata, poszukiwania doznań estetycznych. To potrzeby związane z pełnym wykorzystaniem własnego potencjału i osiąganiem celów, które przynoszą satysfakcję. Potrzeby te dają nam możliwość ciągłego indywidualnego doskonalenia. Są to potrzeby, które nie mogą być w pełni zaspokojone ponieważ ambicje ludzkie nie mają granic. 	
Maslow w swojej piramidzie umieścił jeszcze jedną ludzką potrzebę, którą określił mianem potrzeby transcendencji. Ta dotyczy jednak tylko nielicznych, którzy będą mogli wznieść się ponad swoją świadomość i połączyć ze wszechświatem.

Inną teorię na temat potrzeb ludzkich w procesie motywacji przedstawił Henry Murray. Murray uważał, że każdy człowiek ma potrzeby indywidualne i dlatego też nie można wymienić listy owych potrzeb. Aby poznać potrzeby konkretnego człowieka Murray wykorzystywał test apercepcji tematycznej, który opierał się na tym, że pacjent opisywał 20 niejednoznacznych obrazków a na podstawie jego opisu psycholog rekonstruował jego potrzeby, postawę i wzorce reagowania. Do potrzeb ludzkich, które mają wpływ na zachowanie człowieka Murray zaliczył, między innymi: potrzebę poniżania się, potrzebę wyczynu, potrzebę stowarzyszenia się, afiliacji, potrzebę agresywności, potrzebę autonomii, potrzebę kompensacji, potrzebę uległości, potrzebę usprawiedliwiania się, potrzebę dominowania, potrzebę uzewnętrzniania swojej osobowości i ekshibicjonizmu, potrzebę żywienia i opiekowania się, potrzebę porządku, potrzebę zabawy, potrzebę odrzucania i izolacji, potrzebę przyjemnych doznań zmysłowych, potrzebę seksualną, potrzebę doznawania opieki i oparcia, potrzebę rozumienia, potrzebę nabywania, potrzebę poznawczą, potrzebę tworzenia, potrzebę informowania innych, potrzebę doznawania aprobaty i uznania ze strony innych. Carl Roberts uważał ludzką motywację za dążenie do samoaktualizacji. W każdym człowieku dostrzegał potrzebę wzrostu i pełnej aktualizacji potencjału . Powstało również wiele innych teorii motywacji, jak teoria instynktów, stworzona Podsumowując, niezależnie od tego, którą teorię na temat ludzkich potrzeb wybierzemy, musimy dojść do wniosku, że każdy człowiek ma wiele potrzeb związanych zarówno z jego fizjologią jak i psychiką. Niezaspokojenie potrzeb takich jak głód czy pragnienie może prowadzić do śmierci, natomiast niezaspokojenie potrzeb społecznych, czy potrzeby samorealizacji do wielu schorzeń psychicznych, tak więc potrzeby są głównym motywatorem ludzkich działań. Proces motywacji można przedstawić najprościej poprzez schemat: bodziec->działanie->cel, a owym bodźcem w działaniu człowieka są właśnie jego potrzeby. Mogą to być potrzeby zarówno biologiczne jak i psychiczne, długotrwałe lub krótkotrwałe, ale niezaspokojone zawsze doprowadzą do uszczerbków na zdrowiu psychicznym, lub fizycznym.

Bibligrafia: Praca powstała w całości w oparciu o książkę Philipa G. Zimbardo „Psychologia i życie” Wydawnictwa Naukowego PWN