„ Przedwiośnie jest ostrzeżeniem dla polski przed rewolucją”

      Stefan Żeromski autor „ Przedwiośnia” wyznaje,że powieść ta pomyślana była jako 

„ ostrzeżenie przed rewolucją”. Z treści utworu wynika,że „ Przedwiośnie” nie tylko ostrzega, ale też oskarża oraz stawia pytanie o przeszłość ojczyzny. Cezary Bartka- główny bohater ,dorasta w atmosferze rewolucji rosyjskiej,solidaryzując się z nowymi ideami, wierzy w potrzebę przemian. Rewolucjoniści burzą stary porządek uznając go za niesprawiedliwy.Chcą zbudować nowy ład społeczny i Cezary wierzy naiwnie ich deklaracjom.Z czasem jednak zadowolenie Jego dla rewolucji gaśnie.Uświadamia to jemu śmierć matki oraz młodej i pięknej Ormianki,jak również praca przy grzebaniu trupów. Cezary przekonał się , że rewolucja to nie tylko piękne, szczytne hasła ale i straszny,grożny kataklizm. Rewolucja to zło bo giną w niej niewinni ludzie .Rewolucja wyzwoliła w ludziach żądzę krwi. Ożywiła konflikty narodowościowe i wyznaniowe, zamieniła się z rzeź. Głoszono ideały sprawiedliwości społecznej, walki o godność człowieka, jednak za tymi hasłami kryły się zabójstwa, gwałty, kradzieże,przekupstwo i głód. Jednocześnie z „ Przedwiośniem” powstał szkic Żeromskiego „ Snobizm i potęga”, w którym o rewolucji w Rosji pisał następująco: „ Z rachunku ich wynikała dobro i piękno, a rzeczywistość przynosiła śmierć głodową dziesięciu milionów ludzi. Pragneli wygubić najpodlejszą na ziemi carską tyranię, a zwalali się we krwi po samo serce i nie wiedzą , gdzie jest koniec własnej tyranii”. Taki pogląd miał na dzieło rewolucjonistów autor „ Przedwiośnia”i przekazał go Cezaremu Baryka, który pracował jako grabarz i nocami analizował swą sytuację i nie potrafił znależć entuzjazmu dla dokonań rewolucji. Był Polakiem i nazwisko Jego wymawiano wzgardliwie , więc czuł się bardzo obco,wśród tych którym zaufał. Po powrocie do Polski również czuł się źle, bo w Jego kraju nawet serdeczny przyjaciel Hipolit Wielosławski nazwał go „ czerwonym bolszewikiem”. W Nawłoci Cezary poznał pannę Karolinę Szarłatowiczównę -ofiarę rewolucji rosyjskiej, która nienawidziła rewolucji, ponieważ odebrała Jej majątek oraz poniżyła i zniszczyła rodzinę. Cezary Baryka analizując dorobek rewolucji widzi w niej wiele negatywnych stron, dlatego też nie może poprzeć rewolucyjnych dążeń Polaków w czasie zebrania komunistów. Widział On rewolucję oraz krzywdy jakie wyrządziła dlatego też wzywał zebranych komunistów do szukania innej drogi rozwoju dla Polski. Nie chce aby w Polsce powtórzyła się sytuacja znana mu z Rosji. „ Przedwiośnie „ jest również ostrzeżeniem elit rządowych i społecznych o bezduszny wyzysk najniższych warstw. Opis nędzy chłopów w Chłodaku oraz skrajnego ubóstwa robotników nasycone są współczuciem dla tych ludzi. Pisarz w „ Przedwiośniu” daje krytyczny obraz Polski, oskarża elity społeczne, rządowe, intelektualne o zgodę na istniejącą niesprawiedliwość. Żeromski nie godzi się na nędzę, choroby i zacofanie najniższych warstw społecznych, chce wstrząsnąć umysłami i sumieniami rodaków. „Przedwiośnie „ jest w pewnym sensie rachunkiem sumienia jaki wielki Polak i patriota czyni całemu społeczeństwu.