druga wojna światowa

Kampania wrześniowa Hitler zamierza zaatakować Polskę, pierwotny termin 26.08.1939r zostaje przesunięty z powodu podpisania układu między Polską a Wielką Brytanią. Hitler aby usprawiedliwić swoje zamiary ataku wszczyna akcje takie jak: Upozorowanie napadu na radiostację w Gliwicach (Niemcy w polskich mundurach przeprowadzili napad) , oraz rozgłaszanie wieści o prześladowaniu Niemców w Polsce, te działania postawiły Polskę w złym świetle – była to Propaganda gliwicka. II wojna światowa rozpoczęła się 1.09.1939r działaniem „Fall Weiss” czyli uderzeniem na Wieluń (bombardowanie) i Westerplatte (obrona Westerplatte 1-7.

Kampania wrześniowa Hitler zamierza zaatakować Polskę, pierwotny termin 26.08.1939r zostaje przesunięty z powodu podpisania układu między Polską a Wielką Brytanią. Hitler aby usprawiedliwić swoje zamiary ataku wszczyna akcje takie jak: Upozorowanie napadu na radiostację w Gliwicach (Niemcy w polskich mundurach przeprowadzili napad) , oraz rozgłaszanie wieści o prześladowaniu Niemców w Polsce, te działania postawiły Polskę w złym świetle – była to Propaganda gliwicka. II wojna światowa rozpoczęła się 1.09.1939r działaniem „Fall Weiss” czyli uderzeniem na Wieluń (bombardowanie) i Westerplatte (obrona Westerplatte 1-7.09, Henryk Sucharski). Polacy nie dali rady obronić Westerplatte, Mokrej, Wizny, ponieważ Niemcy zaatakowali z powietrza, porażką zakończyło się także starcie nad rzeką Bzurą (9-22.09). 17.09 władze Polskie wyruszyły do Rumunii, ponieważ na teren Rzeczypospolitej wkroczyło ZSRR, stolica skapitulowała dnia 22.09, niedługo po tym Niemcy zajęli twierdzę Modlin (29.09, obrona tam dowodzona była przez Juliusza Zulafa), najdłużej bronił się Hel, lecz ostatecznie został przejęty 2.10. W walkach przeciw Polsce, Niemcy zastosowali taktykę „błyskawiczną” polegała ona na uderzaniu siłami pancernymi wybranych miejsc i grup armii polskiej oraz bombardowaniu całej linii frontu. Podczas kampanii wrześniowej niemieckie brygady Einsatzgruppen nacierając na miasta – mordowały ludność polską a w szczególności przedstawicieli arystokracji, inteligencji, duchowieństwa oraz polityki.

Podbój Europy przez Stalina i Hitlera Hitler i Stalin zawiązali pakt Ribbentrop-Mołotow, traktujący o podziale ziem Europy między Niemcami a ZSRR, współpracowali oni ściśle w latach 1939-1941, Stalin po zajęciu ziem polskich wyruszył na Finlandię, początkowo próbował namówić Finów do przesunięcia granicy, lecz ci nie zgodzili się, wtedy ZSRR wydało fałszywe oświadczenie w stronę Ligi Narodów, mówiące o tym, że zostali ostrzelani przez wojska Fińskie, to posłużyło Stalinowi jako pretekst do agresji na Finlandię. Alianci posłużyli się ulotkami propagandowymi , jednak ich obojętność i brak działań tylko zachęciły Hitlera, który 09.04.1940r uderzył na Danię i Norwegię (Duńczycy poddali się bez walki, w zamian za to Hitler utworzył tam prorektorat uznając władzę króla duńskiego), Wielka Brytania wysłała w stronę Norwegii Samodzielną Brygadę Strzelców Podhalańskich składającą się z oddziałów polskich, brytyjskich i francuskich, lecz nie dotarli oni na czas, większość sił norweskich została pokonana, miesiąc później agresja niemiecka dotknęła Francję i kraje Beneluxu pod kryptonimem „Fall Gelb” – atak na zachodnią Europę z dwóch stron poprzez wojnę błyskawiczną. W wyniku tego Niemcy dotarli do Brytyjskiego Korpusu Ekspedycyjnego, przez co dnia 22.06 w Campiegne doszło do kapitulacji Francji i zawieszenia broni. Następnym celem chociaż Hitler nie miał go w zamiarach był atak na wyspy brytyjskie, ponieważ Winston Churchill nie przystał na propozycję nowego porządku świata ze strony Niemiec. Hitler atakował z morza i powierza, przygotował operację „Lew Morski”, która nie doszła do skutku, ponieważ postanowił najpierw wyeliminować siły powietrzne Wielkiej Brytanii, Luftwaffe przeznaczyła do tego 2,5 tys. samolotów. Anglia z kolei mogła wysłać tylko 800 myśliwców z floty Royal Air Force (Brytyjskie Siły Powietrzne), jednak znakomity system obronny zapewnił zwycięstwo Wielkiej Brytanii w starciu między Niemcami a Anglią, które toczyło się od lipca do października 1940r. III Rzesza poniosła porażkę i odstąpiła od planu inwazji na Wielką Brytanię. 28.10.1940r Włosi dołączając do zmagań wojennych zaatakowali Grecję, jednak ponieśli porażkę i w wyniku tego stracili część Albanii, Hitler zawiera sojusze z Rumunią, Bułgarią, Węgrami i Jugosławią aby móc swobodnie działać na tamtym terenie. Wielka Brytania wysłała w marcu 1941r pomoc dla państwa greckiego i przeprowadziła zamach stanu w Jugosławii, w skutek tego 06.04.1941r Hitler zaatakował i szybko przejął Grecję i Jugosławię, dzięki wsparciu sojuszników, po zajęciu Krety, władze Grecji emigrowały do GB.

Wojna Niemiec z ZSRR Hitler mimo współpracy z ZSRR już od 1939r dążył do jego podbicia, wcześniejsze cele miały zapobiec przyszłej walce na dwa fronty. Swoje działania oraz wyjaw agresji opublikował w książce „Mein Kampf”. 22.04.1941r Niemcy rozpoczęli plan „Barbarossa” – wysłanie 4 mln. żołnierzy (Niemców oraz sojuszników) do ataku na ZSRR. Do listopada wojska niemieckie przedarły się do Moskwy, ponieważ element zaskoczenia był niezwykle owocny, zdążyły także zająć Ukrainę z Kijowem, oraz wziąć do niewoli ponad 3 mln. żołnierzy radzieckich i opanować ponad 50% potencjału przemysłowego. Stalin zaskoczony wiadomością o ataku na ZSRR przeprowadził wiele akcji propagandowych takich jak audycje radiowe oraz plakaty patriotyczne, które przyniosły znakomity efekt i wywołały wojnę ojczyźnianą, wolę walki podsycały informacje o bestialskim traktowaniu jeńców radzieckich przez wojska niemieckie. ZSRR zaczęło odpierać wojska niemieckie jesienią 1941r dzięki rosnącej sile Armii Czerwonej oraz w dużej mierze warunkom pogodowym, Niemcy nie byli w stanie uzupełniać zapasów, chęć przejęcia Moskwy przez Niemców została szybko stłamszona, ponieważ z każdym dniem wojska radzieckie rosły w siłę, do tego wcześnie zaskoczyła ich sroga zima. Stalin po upewnieniu, że nie zostanie zaatakowany przez Japonię wysyła w stronę wojsk niemieckich dywizję syberyjską, co było kluczem do oddalenia przeciwników od stolicy Rosji. W 06.12.1941r Giergij Żukow rozpoczyna kontrofensywę i z powodzeniem oddala Niemców na ponad 200 km od Moskwy, jest to pierwsze zwycięstwo wojsk radzieckich. Niemcom nie udało się także zdobyć Leningradu, ponieważ Rosjanie ewakuowali tamtejszych mieszkańców oraz utworzyli korytarz transportujący żywność, jednak to dało mały efekt, podczas tzw. 900 dni defensywy Leningradu, która zakończyła się 18.01.1944r śmierć z głodu poniosło prawie milion mieszkańców. W 1943r kolejne ataki ze strony armii radzieckiej były tak silne, że Niemcy przeszli do defensywy, Hitler widząc kolejne straty postanowił doprowadzić do ostatecznego starcia między Niemcami a ZSRR w okolicach łuku kurskiego. Operacja „Cytadela” była z góry skazana na porażkę, ponieważ radzieccy agenci odkryli czas i cel ataku ze strony Niemiec, dzięki skupieniu w rejonach Kurska ogromnych pól minowych oraz potężnej defensywie pokonali Niemców w okolicy wsi Prochorowka , mimo że straty Niemców były mniejsze od strat wojsk radzieckich, ci zdołali szybko odbudować arsenał, co zmusiło wojska Wehrmachtu do odwrotu. Od tamtej chwili ZSRR miało znaczącą przewagę.

Polityka okupacyjna Niemiec Niemcy mieli szeroko rozplanowaną taktykę co do zarządzania okupowanymi terenami. W krajach Europy zachodniej, gdzie większość znajdowała się pod władzą autorytarną lub reżimową, Niemcy postanowili zawrzeć kolaborację – zezwolenie w autorytarnych państwach na utworzenie rządów, co ułatwiło im administrację. Ludność w państwach skandynawskich nie doznała brutalnej formy okupacji (rozstrzelań oraz rygoru), ponieważ wydała ludność żydowską Hitlerowi na rzecz Generalnego Planu Wschodniego (zakładał on zagładę wszystkich żydów oraz wysiedlenie ludności słowiańskiej za Ural), tylko Dania sprzeciwiła się rozkazom III Rzeszy i wysłała Żydów do neutralnej Szwecji. GPW skierował agresję na Europę środkową i wschodnią, z ośrodkiem w Polsce, Białorusi i Ukrainie, powstały tam obozy koncentracyjne, oraz obozy pracy, Hitler miał w planie wyludnić tamtejsze tereny, ponad to karał śmiercią jakiekolwiek kontakty lub próby pomocy Żydom oraz za pouchwalanie się z wrogiem, szczególnie w Polsce. Holocaust – proces ludobójstwa zapoczątkowany przez Niemców w drugiej połowie 1941r, określany przez Żydów jako „Shoah” – zagłada, był on częścią GPW. Niemcy budowali obozy pracy (Oświęcim, Majdanek, Rogoźnica), w których Żydzi byli zmuszani do robót, celem było „zapracowanie” na śmierć. W późniejszych etapach Niemcy zaczęli budować obozy eksterminacyjne, gdzie zabijali ludność żydowską za pomocą gazowania, pierwszy z takich obozów znajdował się w dzisiejszym Chełmnie (Kulmhof). Ludność polska mimo restrykcyjnych zakazów aktywnie pomagała Żydom w polskich gettach. Tam zaczęły się tworzyć ruchy oporu, Żydzi woleli godnie ponieść śmierć niż zginąć w obozach. W 1943r w Warszawie wybuchło jedno z większych powstań, lecz szybko zostało stłumione przez wojska niemieckie. Rada pomocy Żydom „Żegota” pod dowództwem Juliana Grobelnego informowało USA o sytuacji w Polsce, prezydent Roosevelt postanowił przyśpieszyć działania wojenne aby pomóc Żydom.

Wojna poza Europą Trwające między 1940 a 1943 rokiem zmagania skupiły się początkowo na Afryce, ponieważ wiele kolonii tamtego kontynentu należało do okupantów. Z inicjatywą wyszedł Benito Mussolini, który zamierzał przejąć Morze Śródziemne. Pierwsze działania wojenne skierowane były w stronę Egiptu. Włochy na początku sierpnia 1940r szybko opanowały Etiopię i Somalię. Od tamtego czasu przeskakiwała z ofensywy na defensywę w starciach z Wielką Brytanią. W 1941r Brytyjczycy przeprowadzili udaną ofensywę w Libii, i szybko przełamali opór Włochów w Somalii i Etiopii, to zmusiło armię Mussoliniego do kapitulacji. Po tych wydarzeniach, Hitler aby ratować Libię przed utratą postanowił wysłać w lutym 1941r pomocnicze oddziały „Afryka Korps” pod dowództwem Erwina Rommela, które zostały wcześniej przeszkolone w walkach na pustyni. Ofensywa na Libię w marcu 1941r zmusiła GB do wycofania się. Armia niemiecka szybko przemieszczała się aż do El-Alamejn, miasteczka w którym ich siły zostały odparte. Brytyjczycy wycofali się do Tobruku, który był broniony przez siły australijskie. Wielka Brytania wysłała jednostki brytyjskie, czeskie oraz Samodzielną Brygadę Strzelców Karpackich aby zmienić Australijczyków. Pod koniec 1941 roku alianci zostali zepchnięci z powrotem do El-Alamejn, gdzie linia frontu ustabilizowała się. Dzięki sprawnemu uzupełnianiu zapasów przez Brytyjczyków ich siły szybko wzrosły, pod dowództwem Bernarda Montgomery’ego zwyciężyli wojska niemieckie w 12-dniowej bitwie pod El-Alamejn (23.10-04.11.1942r). Późniejsze akcje pod operacją „Torch” zmusiły 13.05.1943r armię włosko-niemiecką do kapitulacji z powodu odcięcia od dostaw w Tunezji. Do zmagań wojennych wkroczyła Japonia gdy Isoroku Yamamoto przeprowadził atak na główną bazę amerykańską w Pearl Harobur na Hawajach w operacji pod kryptonimem „Tora! Tora! Tora!”, efekt zaskoczenia przyniósł porządane skutki w postaci dużej części floty Stanów Zjednoczonych, jednak lotniskowce będące w tym czasie poza bazą nie uległy zniszczeniu. Później w 1942r Japonia przejęła część Nowej Gwinei oraz wyspy Archipelagu Bismarcka. Za rozpoczęcie wojny na Pacyfiku uważa się starcie Japonii ze Stanami Zjednoczonymi o port Moresby (7-8.05.1942r) na Morzu Koralowym, bitwa została nierozstrzygnięta, a Japonia wycofała się z powodu dużych strat. Kolejnym posunięciem był atak pod Midway ( 4-7.06.1942r), lecz Japonia straciła wówczas 4 lotniskowce. Porażka ta pozwoliła Ameryce na kontrofensywę, pierwszym celem było pomyślne odbicie wyspy Guadalcanal. Cała wojna na Pacyfiku trwała od sierpnia 1942r do lutego 1943, poprawiła ona morale wśród wojsk amerykańskich. Jednak Japonia prowadziła walkę na dwóch frontach, w czasie gdy zmagali się ze Stanami Zjednoczonymi, udało im się opanować posiadłości brytyjskie wraz z twierdzą w Singapurze (15.02.1942r), ponad to szybkość wojsk japońskich nie spotkała się z wystarczającym oporem, dzięki temu zajęli Indonezję holenderską oraz Hongkong. Kolejnym dobrym posunięciem armii cesarskiej było wykończenie oddziału na Filipinach w marcu 1942r, przeprowadzili oni wówczas 160-kilometrowy „marsz śmierci” w którym zginęło ponad 8 tys. jeńców.

Droga do zwycięstwa Wielka Brytania po kapitulacji Francji postanowiła zgłosić się po pomoc finansową do USA, podobnie postąpiło ZSRR. 14.08.1941r Roosevelt i Churchill podpisali deklarację – Kartę atlantycką. Po atakach w stronę USA przeprowadzonych przez III Rzesze oraz Japonię, Wielka Brytania, Stany Zjednoczone oraz ZSRR utworzyły sojusz (wielka koalicja). Sojusz działał na zasadach bezwarunkowej agresji w stronę Niemiec aż do całkowitej kapitulacji bez postronnictwa oraz przyszłych ataków na Sycylię i Włochy. Pierwsze wspólne spotkanie trzech przywódców (Roosevelt, Churchill, Stalin) Wielkiej Trójki odbyło się w Teheranie (28.11-01.12.1943r), wtedy poruszono między innymi sprawę ustalenia polskiej granicy wzdłuż linii Curzona oraz powołania ONZ po zakończeniu wojny. Do drugiego spotkania Wielkiej Trójki doszło w Jałcie (04-11.02.1945r), podjęto wtedy decyzję o okupacji pokonanych Niemiec oraz o osądzeniu zbrodniarzy wojennych. Stalin zgodził się wesprzeć USA w wojnie z Japonią w zamian za Sachalin, Kuryle i Port Artur. Polska otrzymała do swoich terenów Pomorze, Prusy Wschodnie i Śląsk, lecz odebrano jej Kresy Wschodnie na rzecz ZSRR, wszystkie decyzje dotyczące nowego porządku określono jako „porządek jałtański”. Niemcy ponieśli klęskę w wyniku wielu operacji przeprowadzonych wspólnymi siłami przez działaczy Wielkiej Trójki takich jak: „Overlord”, „Market Garden” „Odbicie Pomorza” oraz wiele innych. Japonia w wyniku działań z połączenia ZSRR i USA skapitulowała 02.09.1945r, jednak II wojna światowa zakończyła się już kapitulacją Niemiec podpisaną w Berlinie dnia 08.05.1945r.